Ενδιάμεσες εκλογές ΗΠΑ: Γιατί η ήττα του Τραμπ μπορεί να εξελιχθεί σε εφιάλτη για την Ευρώπη

• Η ήττα των Ρεπουμπλικανών στις ενδιάμεσες εκλογές του 2026 ενισχύει τους Δημοκρατικούς στο Κογκρέσο, αλλά δεν περιορίζει πλήρως τις εξουσίες του Ντόναλντ Τραμπ στην εξωτερική πολιτική.
• Το Politico αναλύει πέντε πιθανά σενάρια για την Ευρώπη, από την αυξημένη πίεση στις διατλαντικές σχέσεις έως τις εξελίξεις στον πόλεμο της Ουκρανίας.
• Η ενεργειακή κρίση, το ενδεχόμενο συμφωνίας ΗΠΑ – Ρωσίας και η εσωτερική πολιτική σύγκρουση στην Ουάσιγκτον διαμορφώνουν ένα περιβάλλον αυξημένης αβεβαιότητας για την Ευρώπη.

Η βαριά εκλογική ήττα των Ρεπουμπλικανών στις ενδιάμεσες εκλογές του 2026 αλλάζει τους συσχετισμούς στην Ουάσιγκτον, χωρίς να αφαιρεί από τον Ντόναλντ Τραμπ τα βασικά εργαλεία άσκησης εξωτερικής πολιτικής. Με τους Δημοκρατικούς να αποκτούν τον έλεγχο του Κογκρέσου, ο Αμερικανός πρόεδρος βρίσκεται αντιμέτωπος με αυξημένη πίεση στο εσωτερικό, ενώ η Ευρώπη καλείται να διαχειριστεί μια περίοδο μεγαλύτερης αβεβαιότητας.

Το Politico εξετάζει πέντε πιθανά σενάρια για την επόμενη ημέρα, από την ένταση στις διατλαντικές σχέσεις και το μέλλον της Ουκρανίας έως τις ενεργειακές πιέσεις και την πολιτική αναταραχή στην Ουάσιγκτον.

Η Ευρώπη στο στόχαστρο της δυσαρέσκειας Τραμπ

Η ήττα στις κάλπες δεν αναμένεται να οδηγήσει τον Τραμπ σε πιο ήπια στάση απέναντι στην Ευρώπη. Αντιθέτως, η ανάγκη να εμφανιστεί ισχυρός ενδέχεται να εντείνει τις πιέσεις προς τους Ευρωπαίους συμμάχους.

Ο Γερμανός διπλωμάτης και πρώην πρόεδρος της Διάσκεψης Ασφαλείας του Μονάχου, Βόλφγκανγκ Ίσινγκερ, προειδοποιεί ότι η Ευρώπη δεν πρέπει να περιμένει μεγαλύτερη αρμονία στις σχέσεις της με την Ουάσιγκτον.

Παράλληλα, οι Δημοκρατικοί μπορούν να αξιοποιήσουν τον έλεγχο του Κογκρέσου για να μπλοκάρουν χρηματοδοτήσεις ή να συνδέσουν νομοθετικές εγκρίσεις με όρους. Ωστόσο, όπως επισημαίνει ο πρώην σύμβουλος εθνικής ασφάλειας της Κάμαλα Χάρις, Φιλ Γκόρντον, ο Τραμπ εξακολουθεί να ελέγχει τις ένοπλες δυνάμεις, την εμπορική πολιτική και τη δυνατότητα άσκησης βέτο.

Η Ευρώπη παραμένει, άλλωστε, στο επίκεντρο της ρητορικής του Τραμπ και του κινήματος MAGA, που υποστηρίζει ότι πρέπει να «σώσει» την ήπειρο από την πολιτική της πορεία.

Η Ουκρανία μπορεί να κερδίσει χρόνο

Η επικράτηση των Δημοκρατικών δημιουργεί προϋποθέσεις για μεγαλύτερη στήριξη προς το Κίεβο. Στελέχη του κόμματος αντιμετωπίζουν την ενίσχυση της Ουκρανίας ως ζήτημα δημοκρατίας, διεθνούς δικαίου και αμερικανικής ασφάλειας.

Αυτό, ωστόσο, δεν σημαίνει ότι η αλλαγή των συσχετισμών θα μεταφραστεί άμεσα σε στρατιωτική βοήθεια. Η διευθύντρια του Chatham House, Μπρόνουεν Μάντοξ, εκτιμά ότι η διαδικασία μπορεί να χρειαστεί μήνες ή ακόμη και χρόνια.

Για την Ουκρανία, ο χρόνος είναι κρίσιμος. Η ανάγκη για συστήματα Patriot και άλλες αμυντικές δυνατότητες παραμένει επείγουσα, καθώς η χώρα καλείται να αντιμετωπίσει τις ρωσικές επιθέσεις και να προστατεύσει τις υποδομές της ενόψει του χειμώνα.

Μια συμφωνία Τραμπ με τη Μόσχα

Ο Τραμπ έχει επανειλημμένα παρουσιάσει τον εαυτό του ως πρόεδρο που μπορεί να τερματίσει πολέμους, ενώ έχει υποστηρίξει ότι η σύγκρουση στην Ουκρανία θα ήταν εύκολο να επιλυθεί. Την ίδια στιγμή, η ρητορική του απέναντι στον Βολοντίμιρ Ζελένσκι γίνεται ολοένα πιο επικριτική.

Ο πρώην Αμερικανός διπλωμάτης Κερτ Βόλκερ προειδοποιεί ότι ο Τραμπ θα μπορούσε να επιδιώξει συμφωνία με τη Ρωσία παρακάμπτοντας τόσο το Κίεβο όσο και τις ευρωπαϊκές πρωτεύουσες. Ένα τέτοιο ενδεχόμενο θα μπορούσε να περιλαμβάνει χαλάρωση των κυρώσεων και επαναφορά επιχειρηματικών ή ενεργειακών συμφωνιών.

Πιο περιορισμένες θεωρούνται, πάντως, οι πιθανότητες αποχώρησης των ΗΠΑ από το ΝΑΤΟ ή δραστικής μείωσης της στρατιωτικής παρουσίας τους στην Ευρώπη. Σύμφωνα με τον Βόλκερ, μια τέτοια επιλογή δεν διαθέτει ευρεία πολιτική στήριξη στις ΗΠΑ.

Η ενεργειακή κρίση παραμένει ανοιχτή

Η πορεία των τιμών ενέργειας αποτελεί ακόμη ένα μέτωπο για την Ευρώπη. Το πετρέλαιο Brent παρέμενε στα 108 δολάρια το βαρέλι, παρά τη μεγάλη πτώση που είχε προηγηθεί, ενώ η απουσία συμφωνίας μεταξύ ΗΠΑ και Ιράν για την επαναλειτουργία των Στενών του Ορμούζ διατηρεί την αβεβαιότητα.

Εάν η κρίση παραταθεί, οι ευρωπαϊκές οικονομίες θα συνεχίσουν να αντιμετωπίζουν υψηλό ενεργειακό κόστος, με νέες πιέσεις στο κόστος ζωής. Ο διευθύνων σύμβουλος της Ryanair, Μάικλ Ο’Λίρι, έχει προειδοποιήσει ότι οι αεροπορικές εταιρείες ενδέχεται να βρεθούν αντιμέτωπες με «πραγματική κρίση» την άνοιξη.

Ο Τραμπ έχει μπροστά του δύσκολες επιλογές: να εντείνει τις στρατιωτικές επιχειρήσεις, να υποχωρήσει ή να αφήσει την κρίση να επιβαρύνει κυρίως την Ευρώπη και την Ασία. Μια νέα στρατιωτική κλιμάκωση θα μπορούσε να εκτοξεύσει περαιτέρω τις τιμές, με πολιτικό κόστος στο εσωτερικό των ΗΠΑ.

Η Ουάσιγκτον απορροφάται από την εσωτερική σύγκρουση

Η αντιπαράθεση ανάμεσα στον Τραμπ και τους Δημοκρατικούς μπορεί να περιορίσει τον χρόνο και την πολιτική ενέργεια που διαθέτει η αμερικανική κυβέρνηση για τις διεθνείς εξελίξεις.

Παρά τις πιέσεις για λογοδοσία, η Κάμαλα Χάρις έχει προειδοποιήσει τους Δημοκρατικούς να μην επιδιώξουν νέα διαδικασία καθαίρεσης του προέδρου. Αντίστοιχα, ο πρώην δήμαρχος του Σικάγο Ραμ Εμάνουελ τους καλεί να αποφύγουν την πολιτική σύγκρουση και να επικεντρωθούν σε ζητήματα όπως το κόστος ζωής, ο κατώτατος μισθός και η δεοντολογία στην κυβέρνηση.

Ωστόσο, η Ουάσιγκτον δύσκολα θα αποφύγει μια νέα περίοδο έντονης αντιπαράθεσης. Όπως επισημαίνει ο Τζον Φ. Χάρις του Politico, τα δύο κόμματα καλούνται να αποφασίσουν πώς θα παρουσιαστούν στους ψηφοφόρους στη μετα-Τραμπ εποχή.

Για την Ευρώπη, το βασικό ερώτημα παραμένει αν η πολιτική αναταραχή στις ΗΠΑ θα περιορίσει τις κινήσεις του Λευκού Οίκου ή αν θα οδηγήσει τον Τραμπ σε ακόμη πιο απρόβλεπτες επιλογές στο διεθνές πεδίο.

ΔΙΑΒΑΣΤΕ ΠΕΡΙΣΣΟΤΕΡΕΣ ΕΙΔΗΣΕΙΣ:

• Η ακτινογραφία του αμερικανικού εκλογικού σεισμού: Γιατί το 70% των νέων γύρισε την πλάτη στους Ρεπουμπλικάνους
• Το Μίσιγκαν εκλέγει τον πρώτο μουσουλμάνο γερουσιαστή στην ιστορία των ΗΠΑ – Ποιος είναι ο Αμπντούλ Ελ Σαγέντ
• Τι σημαίνει για την Ελλάδα η νέα ημέρα στην αμερικανική πολιτική σκηνή