Κλιμακώνεται η κόντρα Ισπανίας – Ιταλίας για το μεταναστευτικό: Αμοιβαίοι συνοριακοί έλεγχοι
- 08/08/2026, 13:18
- SHARE
- Η Ισπανία ξεκίνησε συνοριακούς ελέγχους σε ταξιδιώτες που φτάνουν από την Ιταλία, απαντώντας στα αντίστοιχα μέτρα της Ρώμης.
- Οι έλεγχοι αφορούν διαβατήρια, υπηκοότητα και θεωρήσεις εισόδου και θα παραμείνουν σε ισχύ έως τις 7 Σεπτεμβρίου.
- Η αντιπαράθεση ξέσπασε μετά τη μαζική μεταναστευτική εισροή στη Θέουτα, η οποία έχει προκαλέσει ευρύτερη συζήτηση για την ασφάλεια των εξωτερικών συνόρων της ΕΕ και τη λειτουργία της Σένγκεν.
Σε νέα φάση περνά η αντιπαράθεση ανάμεσα σε Ισπανία και Ιταλία για το μεταναστευτικό, καθώς η Μαδρίτη απάντησε στους περιορισμούς που είχε επιβάλει η Ρώμη με την επαναφορά συνοριακών ελέγχων σε ταξιδιώτες που φτάνουν από την Ιταλία.
Από τα μεσάνυχτα του Σαββάτου 8 Αυγούστου, οι ισπανικές αρχές πραγματοποιούν ελέγχους σε επιβάτες πτήσεων και πλοίων που προέρχονται από την Ιταλία, με το μέτρο να προβλέπεται ότι θα παραμείνει σε ισχύ έως τις 7 Σεπτεμβρίου.
Οι έλεγχοι περιλαμβάνουν επαλήθευση ταυτότητας, διαβατηρίου και υπηκοότητας, ενώ για υπηκόους τρίτων χωρών εξετάζονται επίσης οι θεωρήσεις εισόδου ή οι άδειες διαμονής.
Η απάντηση της Μαδρίτης στη Ρώμη
Η ισπανική κυβέρνηση παρουσίασε τα μέτρα ως απάντηση στην άρνηση της Ιταλίας να καταργήσει τους δικούς της ελέγχους σε ταξιδιώτες που φτάνουν από την Ισπανία.
Η Μαδρίτη είχε προηγουμένως προειδοποιήσει ότι θα προχωρούσε σε αντίστοιχα μέτρα, εφόσον η κυβέρνηση της Τζόρτζια Μελόνι δεν επανέφερε την κανονική λειτουργία της ελεύθερης μετακίνησης.
Η Ιταλία, από την πλευρά της, έχει διαμηνύσει ότι δεν πρόκειται να υποκύψει σε «τελεσίγραφα ή επιβολές», διατηρώντας τους ελέγχους τουλάχιστον έως τις 15 Αυγούστου.
Η Ρώμη υποστηρίζει ότι θα επανεξετάσει την απόφαση μόνο εφόσον κρίνει ότι δεν υπάρχει πλέον κίνδυνος νέου μεταναστευτικού κύματος ή ζητήματα ασφάλειας.
Η μεταναστευτική κρίση στη Θέουτα
Στο επίκεντρο της αντιπαράθεσης βρίσκεται η πρόσφατη μεταναστευτική κρίση στη Θέουτα, τον ισπανικό θύλακα στη βόρεια Αφρική.
Στα τέλη Ιουλίου, δεκάδες χιλιάδες άνθρωποι πέρασαν από το Μαρόκο προς την περιοχή, δημιουργώντας μια από τις σοβαρότερες μεταναστευτικές κρίσεις που έχει αντιμετωπίσει η Ισπανία τα τελευταία χρόνια.
Η Ιταλία αντέδρασε επαναφέροντας ελέγχους στους ταξιδιώτες που προέρχονται από την Ισπανία, υποστηρίζοντας ότι υπάρχει κίνδυνος παράτυποι μετανάστες να κινηθούν στη συνέχεια προς άλλες ευρωπαϊκές χώρες.
Το μέτρο προκάλεσε άμεση αντίδραση από τη Μαδρίτη, η οποία θεωρεί ότι η απόφαση της Ρώμης είναι δυσανάλογη και στρέφεται εναντίον της Ισπανίας αντί να αντιμετωπίζει το ζήτημα ως κοινή ευρωπαϊκή πρόκληση.
Η Σένγκεν στη μέση της διαμάχης
Η σύγκρουση έχει αποκτήσει ιδιαίτερη σημασία επειδή αφορά δύο μεγάλες χώρες της ζώνης Σένγκεν, όπου βασική αρχή είναι η ελεύθερη μετακίνηση χωρίς συστηματικούς ελέγχους στα εσωτερικά σύνορα.
Η ευρωπαϊκή νομοθεσία επιτρέπει την προσωρινή επαναφορά ελέγχων σε έκτακτες περιπτώσεις ασφάλειας ή σοβαρών μεταναστευτικών πιέσεων.
Ωστόσο, η χρήση του συγκεκριμένου εργαλείου ως αμοιβαίου μέτρου μεταξύ δύο κρατών-μελών έχει εντείνει την πολιτική αντιπαράθεση.
Η Ιταλία είχε ήδη ανακοινώσει προσωρινή επαναφορά ελέγχων μετά την κρίση στη Θέουτα, παρότι η ίδια η περιοχή βρίσκεται εκτός της ζώνης Σένγκεν.
«Δεν θα υποκύψουμε σε τελεσίγραφα»
Η κυβέρνηση της Ιταλίας έχει υιοθετήσει σκληρή στάση, υποστηρίζοντας ότι οι έλεγχοι θα παραμείνουν όσο υπάρχουν κίνδυνοι για την ασφάλεια, πιθανότητα νέας μεταναστευτικής εισροής ή φόβοι για μετακίνηση παράτυπων μεταναστών προς την υπόλοιπη Ευρώπη.
Η στάση αυτή εντάσσεται στην ευρύτερη αυστηρή μεταναστευτική πολιτική που ακολουθεί η κυβέρνηση Μελόνι.
Από την άλλη πλευρά, η Ισπανία θεωρεί ότι η διαχείριση της κρίσης πρέπει να βασιστεί περισσότερο σε ευρωπαϊκό συντονισμό και αλληλεγγύη, αντί σε μονομερείς ελέγχους μεταξύ κρατών-μελών.
Νέα δοκιμασία για την ευρωπαϊκή μεταναστευτική πολιτική
Η σύγκρουση Ισπανίας – Ιταλίας αναδεικνύει για ακόμη μία φορά τις βαθιές διαφορές που υπάρχουν στο εσωτερικό της Ευρωπαϊκής Ένωσης για τη διαχείριση των μεταναστευτικών ροών.
Από τη μία πλευρά βρίσκονται κυβερνήσεις που ζητούν αυστηρότερους ελέγχους, ταχύτερες επιστροφές και μεγαλύτερη προστασία των συνόρων.
Από την άλλη, χώρες που βρίσκονται στην πρώτη γραμμή των αφίξεων ζητούν μεγαλύτερη κατανομή ευθύνης και αλληλεγγύη μεταξύ των κρατών-μελών.
Η κρίση στη Θέουτα έχει ήδη προκαλέσει έκτακτες ευρωπαϊκές συζητήσεις για την ενίσχυση των εξωτερικών συνόρων, ενώ 22 από τα 27 κράτη-μέλη έχουν ζητήσει πιο συντονισμένη ευρωπαϊκή αντίδραση.
Μέχρι πότε θα ισχύουν οι έλεγχοι
Οι ισπανικοί έλεγχοι έχουν προγραμματιστεί να παραμείνουν σε ισχύ μέχρι τις 7 Σεπτεμβρίου, αν και η κυβέρνηση έχει αφήσει ανοιχτό το ενδεχόμενο αλλαγής της διάρκειας εφόσον μεταβληθούν οι συνθήκες.
Η Ιταλία, από την πλευρά της, έχει ανακοινώσει ότι θα διατηρήσει τα δικά της μέτρα τουλάχιστον μέχρι τις 15 Αυγούστου, οπότε και αναμένεται νέα αξιολόγηση της κατάστασης.
Το επόμενο διάστημα θα δείξει εάν οι δύο χώρες θα καταφέρουν να αποκλιμακώσουν την ένταση ή εάν οι αμοιβαίοι συνοριακοί έλεγχοι θα εξελιχθούν σε μια ευρύτερη πολιτική διαμάχη για το μεταναστευτικό και τη λειτουργία της Σένγκεν.