Λαγκάρντ: Ο «πειρασμός» των κυβερνήσεων να ελέγξουν τις Κεντρικές Τράπεζες και ο Ναπολέων

Η διατήρηση της ανεξαρτησίας των κεντρικών τραπεζών εξελίσσεται σε ένα από τα πιο κρίσιμα στοιχήματα για την παγκόσμια οικονομία. Σε μια περίοδο έντονης γεωπολιτικής και οικονομικής αβεβαιότητας, η πρόεδρος της Ευρωπαϊκής Κεντρικής Τράπεζας (ΕΚΤ), Κριστίν Λαγκάρντ, κρούει τον κώδωνα του κινδύνου για τις αυξανόμενες πιέσεις που ασκούν οι κυβερνήσεις στις νομισματικές αρχές.

Μιλώντας από το συνέδριο στην Πνομ Πεν, η επικεφαλής της ΕΚΤ προειδοποίησε ότι οι πολιτικές παρεμβάσεις απειλούν να διαβρώσουν την αξιοπιστία των θεσμών, ακριβώς τη στιγμή που οι αποφάσεις για τα επιτόκια και τον πληθωρισμό γίνονται πιο επώδυνες.

Το μάθημα της Ιστορίας 

Η Κριστίν Λαγκάρντ χρησιμοποίησε μια ιστορική αναλογία για να περιγράψει την τρέχουσα κατάσταση, αναφερόμενη στον Ναπολέοντα Βοναπάρτη. Ο Γάλλος αυτοκράτορας ίδρυσε την Banque de France το 1800, αλλά στην πορεία περιόρισε την αυτονομία της καθώς αυξάνονταν οι ανάγκες του κράτους.

«Ακριβώς αυτός είναι ο πειρασμός που πιθανότατα θα ενισχυθεί την επόμενη περίοδο. Το μάθημα της Ιστορίας είναι ξεκάθαρο: χρειάζεται χρόνος για να οικοδομηθεί η εμπιστοσύνη, αλλά αρκεί μια στιγμή για να χαθεί», τόνισε η πρόεδρος της ΕΚΤ.

Σύμφωνα με στοιχεία που παρουσίασε, την τελευταία δεκαετία η «de facto ανεξαρτησία» έχει επιδεινωθεί σχεδόν στις μισές κεντρικές τράπεζες παγκοσμίως, οι οποίες μάλιστα εκπροσωπούν το 75% του παγκόσμιου ΑΕΠ.

Ο φόβος της «σιωπηλής διάβρωσης»

Οι ανησυχίες για τη νομισματική πολιτική δεν περιορίζονται στην Ευρώπη. Οι πολιτικές πιέσεις εντείνονται διεθνώς:

• ΗΠΑ: Ο Ντόναλντ Τραμπ αντικατέστησε τον Τζερόμ Πάουελ με τον Κέβιν Γουόρς, ασκώντας παράλληλα έντονες πιέσεις για μείωση των επιτοκίων.
• Γεωπολιτική κρίση: Ο πόλεμος με το Ιράν έχει τροφοδοτήσει εκ νέου τις πληθωριστικές πιέσεις, δυσκολεύοντας το έργο των κεντρικών τραπεζιτών.

Αν και η αυτονομία της ΕΚΤ προστατεύεται νομικά από τις ευρωπαϊκές συνθήκες, στελέχη όπως η Ιζαμπέλ Σνάμπελ έχουν προειδοποιήσει για τον κίνδυνο μιας «σιωπηλής διάβρωσης» της ανεξαρτησίας μέσω της δημοσιονομικής και χρηματοπιστωτικής κυριαρχίας.

Οι 3 πυλώνες  

Καθώς πλησιάζει η κρίσιμη συνεδρίαση της ΕΚΤ στις 10-11 Ιουνίου, όπου αναμένεται να αποφασιστεί μια νέα αύξηση επιτοκίων, η Λαγκάρντ ξεκαθάρισε ότι η αξιοπιστία είναι το ισχυρότερο όπλο των κεντρικών τραπεζών.

Για να προστατευθεί αυτή η ανεξαρτησία, η πρόεδρος της ΕΚΤ παρουσίασε τρεις βασικές προϋποθέσεις:

1. Σαφήνεια στην εντολή (mandate): Ξκάθαροι στόχοι χωρίς πολιτικές παρερμηνείες.
2. Άμεση επικοινωνία με τους πολίτες: Διαφάνεια που χτίζει σχέσεις εμπιστοσύνης με την κοινωνία.
3. Διατήρηση του περιθωρίου ελιγμών: Η νομισματική πολιτική πρέπει να μένει ανεπηρέαστη από πολιτικές σκοπιμότητες.

Κλείνοντας την ομιλία της, η Κριστίν Λαγκάρντ έστειλε ένα σαφές μήνυμα προς τις κυβερνήσεις, συνδέοντας τη σταθερότητα με τη δημοσιονομική πειθαρχία: «Τα νομικά πλαίσια δεν μπορούν να προστατεύσουν την ανεξαρτησία των κεντρικών τραπεζών όταν οι δημοσιονομικές πορείες γίνονται μη βιώσιμες».

ΔΙΑΒΑΣΤΕ ΠΕΡΙΣΣΟΤΕΡΕΣ ΕΙΔΗΣΕΙΣ:

• Jefferies: Οι ελληνικές τράπεζες παραμένουν ισχυρές και με περιθώρια ανόδου
• Ποιο είναι το κρυφό κόστος της ανάπτυξης της οικονομίας
• Στάσσης (ΔΕΗ): Επιτάχυνση του μετασχηματισμού με τα έσοδα της ΑΜΚ
• Business Monitor: Το νέο πρόσωπο ηγεσίας και επιχειρηματικότητας στην Ελλάδα