MI5: Προειδοποίηση στα βρετανικά πανεπιστήμια για κινεζικό ινστιτούτο – Στο στόχαστρο AI και κυβερνοασφάλεια
- 30/09/2026, 17:24
- SHARE
- Η MI5 προειδοποίησε τα βρετανικά πανεπιστήμια να επανεξετάσουν άμεσα τις συνεργασίες τους με το China General Technology Research Institute (CGTRI).
- Σύμφωνα με τη βρετανική υπηρεσία, περισσότεροι από 100 ακαδημαϊκοί με δεσμούς με το Ηνωμένο Βασίλειο έχουν συμμετάσχει σε projects που χρηματοδοτήθηκαν μέσω του CGTRI.
- Η έρευνα αφορά ευαίσθητους τομείς όπως τεχνητή νοημοσύνη, κυβερνοασφάλεια, κρυφές επικοινωνίες και στεγανογραφία, με τη MI5 να υποστηρίζει ότι τα αποτελέσματα μπορούσαν να ενισχύσουν τις τεχνικές δυνατότητες της κινεζικής κατασκοπείας.
Σε μία από τις πιο συγκεκριμένες δημόσιες προειδοποιήσεις της για κινεζική κατασκοπεία, η βρετανική MI5 κάλεσε τα πανεπιστήμια του Ηνωμένου Βασιλείου να επανεξετάσουν τις σχέσεις τους με το China General Technology Research Institute (CGTRI).
Η υπηρεσία ασφαλείας υποστηρίζει ότι το κινεζικό ινστιτούτο έχει «πολύ ισχυρούς δεσμούς» με το Ministry of State Security (MSS), την κύρια πολιτική υπηρεσία πληροφοριών της Κίνας, και ότι χρησιμοποιείται για τη διοχέτευση χρηματοδότησης προς ακαδημαϊκή έρευνα με δυνητική αξία για επιχειρήσεις κατασκοπείας.
Η MI5 αναφέρει ότι έχουν εντοπιστεί περισσότεροι από 100 UK-linked academics οι οποίοι συμμετείχαν σε projects που, κατά την υπηρεσία, χρηματοδοτήθηκαν από το MSS μέσω του CGTRI. Η ίδια η MI5 αναγνωρίζει ότι πολλοί από τους ερευνητές και τα ιδρύματα ενδέχεται να είχαν εμπλακεί καλόπιστα, χωρίς να γνωρίζουν τις φερόμενες διασυνδέσεις του οργανισμού.
AI και κυβερνοασφάλεια στο επίκεντρο
Σύμφωνα με την προειδοποίηση, το CGTRI έχει χρηματοδοτήσει έρευνα σε τεχνολογικούς τομείς ιδιαίτερης στρατηγικής σημασίας.
Μεταξύ αυτών περιλαμβάνονται:
- τεχνητή νοημοσύνη (AI),
- κυβερνοασφάλεια,
- κρυφές επικοινωνίες,
- στεγανογραφία, δηλαδή τεχνικές απόκρυψης πληροφοριών μέσα σε φαινομενικά αθώα αρχεία ή μηνύματα.
Η MI5 υποστηρίζει ότι ο βασικός σκοπός αυτής της δραστηριότητας ήταν να χρηματοδοτείται έρευνα που θα μπορούσε να βελτιώσει άμεσα τις τεχνικές δυνατότητες κατασκοπείας του κινεζικού MSS.
Περισσότεροι από 100 ακαδημαϊκοί
Η κλίμακα της υπόθεσης είναι ένα από τα στοιχεία που κάνουν την προειδοποίηση ιδιαίτερα σημαντική.
Η MI5 υποστηρίζει ότι περισσότεροι από 100 ακαδημαϊκοί με σύνδεση με το Ηνωμένο Βασίλειο έχουν συνεισφέρει σε σχετικά projects.
Ωστόσο, δεν κατονομάστηκαν συγκεκριμένα πανεπιστήμια ή ερευνητές, ούτε υποστηρίχθηκε ότι όλοι γνώριζαν την τελική προέλευση της χρηματοδότησης.
Αντίθετα, η υπηρεσία αναγνωρίζει ότι οι διασυνδέσεις του CGTRI με το MSS ήταν, κατά την εκτίμησή της, σκόπιμα συγκαλυμμένες, με αποτέλεσμα αρκετές συνεργασίες να έχουν συναφθεί χωρίς οι εμπλεκόμενοι να αντιλαμβάνονται τον πιθανό κίνδυνο.
Η κυβέρνηση ζητά διακοπή των συνεργασιών
Ο υπουργός Ασφάλειας του Ηνωμένου Βασιλείου Dan Jarvis δήλωσε ότι η υπόθεση δείχνει προσπάθεια των κινεζικών υπηρεσιών να αξιοποιήσουν κρυφά την τεχνογνωσία Βρετανών ακαδημαϊκών.
Ο ίδιος έχει απευθυνθεί στους αντιπρυτάνεις των βρετανικών πανεπιστημίων, ζητώντας τους να τερματίσουν υφιστάμενες συνεργασίες με το CGTRI και να εξετάσουν προσεκτικά την προέλευση της χρηματοδότησης σε μελλοντικά ερευνητικά projects.
Η MI5 συμβουλεύει επίσης τα ιδρύματα να εξετάζουν τον τελικό χρηματοδότη μιας κινεζικής συνεργασίας και όχι μόνο τον φορέα που εμφανίζεται επίσημα στις συμβάσεις.
Πιθανές νομικές συνέπειες
Η προειδοποίηση δεν περιορίζεται σε συστάσεις ασφαλείας.
Η MI5 ανέφερε ότι ερευνητές που συνεχίζουν να εργάζονται σε projects χρηματοδοτούμενα από το CGTRI θα πρέπει να αναζητήσουν νομική συμβουλή, λόγω πιθανής εφαρμογής διατάξεων του βρετανικού National Security Act.
Μεταξύ των ενδεχόμενων αδικημάτων που επισημαίνονται είναι η παροχή βοήθειας ή η λήψη υλικού οφέλους από ξένη υπηρεσία πληροφοριών.
Η αυξανόμενη ανησυχία για τη μεταφορά τεχνογνωσίας
Η προειδοποίηση έρχεται σε μια περίοδο κατά την οποία οι βρετανικές και άλλες δυτικές υπηρεσίες πληροφοριών δείχνουν αυξανόμενη ανησυχία για την πρόσβαση της Κίνας σε τεχνολογία διπλής χρήσης.
Το ζήτημα αφορά ιδιαίτερα έρευνα που μπορεί να έχει τόσο πολιτικές όσο και στρατιωτικές εφαρμογές, από προηγμένα υλικά και τηλεπικοινωνίες μέχρι AI και cyber capabilities.
Τον Ιούνιο, οι υπηρεσίες πληροφοριών της συμμαχίας Five Eyes, στις οποίες συμμετέχουν Ηνωμένο Βασίλειο και ΗΠΑ, προειδοποίησαν ότι κινεζικές στρατιωτικές υπηρεσίες πληροφοριών χρησιμοποιούν επαγγελματικά κοινωνικά δίκτυα και πλατφόρμες εύρεσης εργασίας για να προσεγγίσουν άτομα με πρόσβαση σε ευαίσθητες πληροφορίες.
Το ευρύτερο πρόβλημα για τα πανεπιστήμια
Η υπόθεση αναδεικνύει ένα δύσκολο δίλημμα για τα βρετανικά πανεπιστήμια.
Οι διεθνείς συνεργασίες αποτελούν σημαντική πηγή χρηματοδότησης, τεχνογνωσίας και επιστημονικής προόδου, όμως οι αρχές ζητούν πλέον αυστηρότερο έλεγχο στις περιπτώσεις όπου η έρευνα αφορά κρίσιμες ή στρατηγικές τεχνολογίες.
Η MI5 έχει ήδη ενισχύσει τις προσπάθειες ενημέρωσης των πανεπιστημίων σχετικά με ξένη παρέμβαση, κυβερνοκατασκοπεία και μεταφορά τεχνολογίας. Η ίδια η υπηρεσία έχει τονίσει ότι η επιδίωξή της δεν είναι η διακοπή των σχέσεων με την Κίνα συνολικά, αλλά ο εντοπισμός συνεργασιών που μπορεί να δημιουργούν κινδύνους για την εθνική ασφάλεια.
Η θέση του Πεκίνου
Η κινεζική πλευρά έχει επανειλημμένα απορρίψει τις κατηγορίες περί κατασκοπείας και έχει κατηγορήσει το Ηνωμένο Βασίλειο ότι διευρύνει υπερβολικά την έννοια της εθνικής ασφάλειας.
Ο Κινέζος πρεσβευτής στο Λονδίνο Zheng Zeguang έχει υποστηρίξει ότι η επιστημονική και τεχνολογική συνεργασία μεταξύ των δύο χωρών είναι αμοιβαία επωφελής και δεν θα πρέπει να γίνεται αντικείμενο πολιτικής παρέμβασης.
Η συγκεκριμένη προειδοποίηση της MI5, ωστόσο, ανεβάζει σημαντικά τον βαθμό έντασης γύρω από το ζήτημα, καθώς για πρώτη φορά η υπηρεσία κατονομάζει τόσο συγκεκριμένα έναν οργανισμό και ζητά από τα πανεπιστήμια να επανεξετάσουν ή να τερματίσουν τις συνεργασίες μαζί του.