Από τον παιδικό «κουμπαρά», στα φιλοδωρήματα – Οι 2+1 αλλαγές για την τσέπη των νοικοκυριών

• Ο νέος παιδικός επενδυτικός λογαριασμός προβλέπει ισόποση κρατική συνεισφορά στις επιλέξιμες ιδιωτικές εισφορές, με αρχικό ανώτατο όριο τα 1.200 ευρώ ετησίως.
• Προτείνεται παράταση για το 2027 της αφαίρεσης του 30% συγκεκριμένων ηλεκτρονικών δαπανών από το φορολογητέο εισόδημα, έως 5.000 ευρώ.
• Το αφορολόγητο των φιλοδωρημάτων προβλέπεται να γίνει ετήσιο, στα 6.000 ευρώ, με εφαρμογή από το φορολογικό έτος 2026.

Με κρατική συμμετοχή στην αποταμίευση για τα παιδιά και αλλαγές στη φορολογική μεταχείριση ηλεκτρονικών πληρωμών και φιλοδωρημάτων, το νέο νομοσχέδιο του Υπουργείου Εθνικής Οικονομίας και Οικονομικών επιχειρεί να ενισχύσει τα οικογενειακά οικονομικά και τη χρήση ηλεκτρονικών συναλλαγών.

Στο επίκεντρο βρίσκεται ο Ατομικός Επενδυτικός Λογαριασμός Ανηλίκων (ΑΕΛΑ), σύμφωνα με την ΕΡΤ, με προβλεπόμενη έναρξη το 2027. Για κάθε ευρώ επιλέξιμης ιδιωτικής εισφοράς, το Δημόσιο θα προσθέτει άλλο ένα, μέχρι το καθορισμένο ετήσιο όριο.

Το νομοσχέδιο παραμένει σε δημόσια διαβούλευση έως την 1η Νοεμβρίου 2026, με κυβερνητικό στόχο να ψηφιστεί εντός του ίδιου μήνα. Οι παρεμβάσεις αποτελούν, επομένως, προτεινόμενες ρυθμίσεις.

Πώς θα λειτουργεί ο παιδικός επενδυτικός «κουμπαράς»

Για κάθε δικαιούχο παιδί θα μπορεί να ανοίγει ένας μοναδικός ΑΕΛΑ, κατόπιν αίτησης του προσώπου που ασκεί τη γονική μέριμνα ή την επιμέλεια.

Βασική ηλικιακή προϋπόθεση είναι το παιδί να μην έχει συμπληρώσει τα δύο έτη κατά την υποβολή της αίτησης. Συνεπώς, η δυνατότητα ένταξης συνδέεται με την ακριβή ηλικία κατά την αίτηση και τις υπόλοιπες προϋποθέσεις του πλαισίου.

Χρήματα θα μπορούν να καταθέτουν γονείς, παππούδες, γιαγιάδες και άλλα φυσικά πρόσωπα. Η κρατική συνεισφορά προβλέπεται στο 100% των επιλέξιμων εισφορών, με αρχικό πλαφόν 1.200 ευρώ ανά ημερολογιακό έτος, το οποίο θα αυξάνεται κατά 10% ανά πενταετία.

Στην πράξη, με βάση το αρχικό όριο:

• Με 50 ευρώ τον μήνα, οι ιδιωτικές εισφορές φτάνουν τα 600 ευρώ ετησίως και το κράτος προσθέτει άλλα 600 ευρώ. Συνολικά καταβάλλονται 1.200 ευρώ τον χρόνο.
• Με 100 ευρώ τον μήνα, οι ιδιωτικές εισφορές διαμορφώνονται στα 1.200 ευρώ ετησίως και η κρατική συμμετοχή σε επιπλέον 1.200 ευρώ. Το συνολικό ποσό φτάνει τις 2.400 ευρώ τον χρόνο.
• Με 200 ευρώ τον μήνα, οι ιδιωτικές εισφορές ανέρχονται στα 2.400 ευρώ ετησίως, αλλά η κρατική συνεισφορά παραμένει στο αρχικό ανώτατο όριο των 1.200 ευρώ. Συνολικά καταβάλλονται 3.600 ευρώ τον χρόνο.

Τα ποσά αφορούν εισφορές και κρατική ενίσχυση, πριν από επενδυτικές αποδόσεις και χρεώσεις.

Το ετήσιο όριο εισφορών προβλέπεται στις 10.000 ευρώ ανά λογαριασμό, χωρίς αντίστοιχη αύξηση της κρατικής ενίσχυσης πέρα από το πλαφόν.

Η συμμετοχή του Δημοσίου θα καταβάλλεται καταρχήν μηνιαίως για εισφορές έως 100 ευρώ τον μήνα. Θα ακολουθεί ετήσια εκκαθάριση, ώστε να συνυπολογίζονται και περιπτώσεις άνισων καταβολών μέσα στη χρονιά.

Πού θα επενδύονται τα χρήματα

Οι γονείς θα μπορούν να επιλέγουν πάροχο διαχείρισης ή αυτοδιαχείριση, στο πλαίσιο των κανόνων του λογαριασμού. Προβλέπονται τέσσερα επενδυτικά προφίλ:

• Συντηρητικό: Το 100% του επενδεδυμένου ποσού κατευθύνεται σε επενδύσεις σταθερού εισοδήματος, χωρίς συμμετοχή σε μετοχές.
• Ισορροπημένο: Το 70% τοποθετείται σε επενδύσεις σταθερού εισοδήματος και το 30% σε μετοχές.
• Αναπτυξιακό: Το 30% κατευθύνεται σε επενδύσεις σταθερού εισοδήματος και το 70% σε μετοχές.
• Δυναμικό: Το 100% του επενδεδυμένου ποσού τοποθετείται σε μετοχές.

Στις επενδύσεις σταθερού εισοδήματος περιλαμβάνονται ομόλογα, ομολογιακά αμοιβαία κεφάλαια και καταθέσεις. Τα ποσοστά αφορούν το επενδεδυμένο μέρος, χωρίς τα μετρητά, η διακράτηση των οποίων θα περιορίζεται κατά κανόνα στο 5% του χαρτοφυλακίου.

Το πλαίσιο προβλέπει επιλέξιμες τοποθετήσεις σε αμοιβαία κεφάλαια, ETF, μετοχές και ομόλογα, με τους προβλεπόμενους περιορισμούς για τις αγορές της ΕΕ και του Ευρωπαϊκού Οικονομικού Χώρου. Αποκλείονται κρυπτοστοιχεία, προϊόντα μόχλευσης και συγκεκριμένα παράγωγα ή σύνθετα προϊόντα.

Η κρατική συνεισφορά είναι διαφορετική από την επενδυτική απόδοση. Το τελικό ποσό του λογαριασμού θα επηρεάζεται από την πορεία των τοποθετήσεων και τις σχετικές χρεώσεις.

Ως πάροχοι προβλέπονται τράπεζες, επιχειρήσεις παροχής επενδυτικών υπηρεσιών και ασφαλιστικές επιχειρήσεις. Θα επιτρέπεται μεταφορά σε άλλον πάροχο χωρίς απώλεια των συνδεδεμένων φορολογικών ευεργετημάτων ή δικαιωμάτων.

Πότε θα μπορούν να αναληφθούν τα κεφάλαια

Τα χρήματα θα παραμένουν δεσμευμένα μέχρι τη συμπλήρωση των 18 ετών του δικαιούχου.

Εξαιρέσεις προβλέπονται για θάνατο γονέα ή παιδιού και για σοβαρούς λόγους υγείας του δικαιούχου που απαιτούν χειρουργική αντιμετώπιση και πιστοποιούνται από δημόσιο νοσοκομείο.

Οι εισφορές δεν θα αποτελούν φορολογητέο εισόδημα του ανηλίκου ούτε θα προσμετρώνται στα προβλεπόμενα κριτήρια κοινωνικών παροχών. Προτείνεται επίσης απαλλαγή από φόρο για μερίσματα, τόκους και υπεραξίες εντός του ΑΕΛΑ.

Ηλεκτρονικές αποδείξεις: Παράταση του κινήτρου έως το 2027

Το νομοσχέδιο προτείνει να συνεχιστεί και το 2027 το φορολογικό κίνητρο για ηλεκτρονικές πληρωμές προς συγκεκριμένες κατηγορίες επαγγελματιών, μεταξύ των οποίων υδραυλικοί, ηλεκτρολόγοι, δικηγόροι, κομμωτήρια και ταξί.

Το 30% των επιλέξιμων δαπανών αφαιρείται από το φορολογητέο εισόδημα, με ανώτατο ποσό αφαίρεσης τις 5.000 ευρώ ετησίως.

Η διάκριση έχει σημασία: τα 5.000 ευρώ είναι το μέγιστο ποσό μείωσης του φορολογητέου εισοδήματος, όχι επιστροφή φόρου. Το πραγματικό φορολογικό όφελος εξαρτάται από την περίπτωση του φορολογουμένου.

Για παράδειγμα, επιλέξιμες ηλεκτρονικές πληρωμές 1.000 ευρώ οδηγούν σε αφαίρεση 300 ευρώ από το φορολογητέο εισόδημα.

Παράλληλα, οι επιλέξιμες ηλεκτρονικές δαπάνες για ιατρικές, οδοντιατρικές και κτηνιατρικές υπηρεσίες προσμετρώνται στο διπλάσιο για την κάλυψη του απαιτούμενου ορίου ηλεκτρονικών συναλλαγών. Έτσι, πληρωμή 300 ευρώ υπολογίζεται ως 600 ευρώ για τον συγκεκριμένο σκοπό.

Φιλοδωρήματα: Ετήσιο αφορολόγητο 6.000 ευρώ

Η τρίτη παρέμβαση αφορά τη μετάβαση από το αφορολόγητο των 300 ευρώ τον μήνα σε όριο 6.000 ευρώ ετησίως για τα φιλοδωρήματα που εμπίπτουν στις σχετικές διατάξεις.

Η αλλαγή σε ετήσια βάση έχει ιδιαίτερη σημασία για τους εποχικούς εργαζομένους, καθώς επιτρέπει τη συγκέντρωση μεγαλύτερων ποσών σε λιγότερους μήνες εργασίας.

Ενδεικτικά, εργαζόμενος που λαμβάνει 1.000 ευρώ τον μήνα σε επιλέξιμα φιλοδωρήματα για έξι μήνες θα μπορεί να καλύπτεται από το ετήσιο αφορολόγητο, εφόσον δεν έχει άλλα ποσά που υπερβαίνουν το όριο και πληρούνται οι νόμιμες προϋποθέσεις.

Το νομοσχέδιο περιλαμβάνει επίσης ρύθμιση για φιλοδωρήματα που εισπράττονται μέσω ψηφιακών πλατφορμών. Η εφαρμογή του αυξημένου ορίου προβλέπεται από το φορολογικό έτος 2026, εφόσον οι διατάξεις ψηφιστούν ως έχουν.

ΔΙΑΒΑΣΤΕ ΠΕΡΙΣΣΟΤΕΡΕΣ ΕΙΔΗΣΕΙΣ:

• Στην εποχή των μεγάλων φυσικών καταστροφών, οκτώ στα δέκα σπίτια παραμένουν ανασφάλιστα στην Ελλάδα
• Μισθοί, συντάξεις, εισφορές: Τι αλλάζει στην τσέπη το 2027
• Πετρέλαιο θέρμανσης: Οι επιδοτήσεις κόβουν τη μισή αύξηση – Τι πληρώνουν τα νοικοκυριά
• Georgie Holt: Η CEO που χρησιμοποίησε τεχνητή νοημοσύνη για να «απολύσει» τον εαυτό της μιλά στο Fortune Greece