Στεγαστικό: Τα σενάρια για πλαφόν στα ενοίκια και νέο «Σπίτι μου» – Το σχέδιο για τις 800.000 κλειστές κατοικίες

• Σε δημόσια διαβούλευση η Εθνική Στρατηγική για τη Στεγαστική Πολιτική 2026-2035.
• Προβλέπεται εθνικός δείκτης τιμών ακινήτων και ενοικίων.
• Ανοίγει η συζήτηση για ανώτατα εύρη μισθωμάτων σε κατοικίες χαμηλής ποιότητας.
• Εξετάζεται νέο μοντέλο «Σπίτι μου» με φορολογικά κίνητρα προς τις τράπεζες.
• Προτείνεται ειδική Golden Visa συνδεδεμένη με τη μακροχρόνια μίσθωση.
• Στο επίκεντρο οι περίπου 800.000 κλειστές κατοικίες.

Η αντιμετώπιση της στεγαστικής κρίσης μετατρέπεται σε μία από τις μεγαλύτερες κοινωνικές και οικονομικές προκλήσεις της επόμενης δεκαετίας, με την κυβέρνηση να αναζητά νέους τρόπους αύξησης της προσφοράς κατοικιών και περιορισμού των πιέσεων στην αγορά.

Η νέα Εθνική Στρατηγική για τη Στεγαστική Πολιτική 2026-2035, η οποία τέθηκε σε δημόσια διαβούλευση, προβλέπει τη δημιουργία εθνικού δείκτη τιμών ακινήτων και ενοικίων, ανοίγοντας για πρώτη φορά τη συζήτηση ακόμη και για παρεμβάσεις τύπου «πλαφόν» σε συγκεκριμένες κατηγορίες κατοικιών, αν και δεν επιβεβαιώνεται από κυβερνητικές πηγές.

Σύμφωνα με το σχέδιο, ο δείκτης θα βασίζεται σε στοιχεία μεταβιβάσεων, μισθώσεων, τραπεζικών αποτιμήσεων, φορολογικών δηλώσεων και άλλων δεδομένων της αγοράς, προσφέροντας μια πιο ακριβή εικόνα των πραγματικών τιμών σε εθνικό, περιφερειακό και τοπικό επίπεδο.

Το πιο ενδιαφέρον στοιχείο είναι ότι τα δεδομένα αυτά δεν θα χρησιμοποιούνται μόνο για την παρακολούθηση της αγοράς. Η στρατηγική προβλέπει ότι ειδικά για κατοικίες χαμηλής ποιότητας ή χαμηλής ενεργειακής απόδοσης ο δείκτης θα μπορούσε να λειτουργήσει ως εργαλείο αναφοράς για τον καθορισμό ανώτατων εύρων μισθωμάτων ή άλλων μορφών ρύθμισης της αγοράς.

Νέο «Σπίτι μου» και φορολογικά κίνητρα

Παράλληλα, η στρατηγική εισάγει ένα νέο μοντέλο απόκτησης πρώτης κατοικίας, το οποίο θα λειτουργεί ως μόνιμη εξέλιξη του προγράμματος «Σπίτι μου».

Η βασική διαφορά είναι ότι το Δημόσιο δεν θα επιδοτεί απευθείας τα στεγαστικά δάνεια μέσω ειδικών κονδυλίων, αλλά θα παρέχει φορολογικές ελαφρύνσεις στις τράπεζες προκειμένου να προσφέρουν χαμηλότερα επιτόκια σε νέους και νοικοκυριά χαμηλού ή μεσαίου εισοδήματος.

Στόχος είναι να δημιουργηθεί ένας πιο σταθερός μηχανισμός πρόσβασης στη στεγαστική χρηματοδότηση χωρίς να εξαρτάται από έκτακτες πηγές χρηματοδότησης, όπως το Ταμείο Ανάκαμψης.

Golden Visa, προσιτή κατοικία και κλειστά ακίνητα

Το σχέδιο περιλαμβάνει επίσης τη δημιουργία ειδικής μορφής Golden Visa που θα συνδέεται αποκλειστικά με τη μακροχρόνια μίσθωση κατοικιών.

Οι επενδυτές θα μπορούν να αποκτούν περισσότερα του ενός ακίνητα, υπό την προϋπόθεση ότι αυτά θα διατίθενται στην αγορά μακροχρόνιας ενοικίασης. Αντίθετα, θα αποκλείονται χρήσεις όπως οι βραχυχρόνιες μισθώσεις τύπου Airbnb.

Παράλληλα προτείνεται μειωμένος συντελεστής ΦΠΑ για την κατασκευή κοινωνικών και προσιτών κατοικιών, ώστε να δοθούν κίνητρα σε κατασκευαστικές εταιρείες να επενδύσουν σε έργα που θα ενισχύσουν το διαθέσιμο στεγαστικό απόθεμα.

Το μεγαλύτερο στοίχημα, ωστόσο, παραμένει η ενεργοποίηση των περίπου 800.000 κατοικιών που σήμερα παραμένουν κλειστές, χωρίς να υπολογίζονται οι εξοχικές και οι δευτερεύουσες κατοικίες.

Η εικόνα γίνεται ακόμη πιο σύνθετη λόγω της παλαιότητας του αποθέματος, καθώς μεγάλο μέρος των κενών κατοικιών έχει κατασκευαστεί πριν από το 2000 και απαιτεί σημαντικές παρεμβάσεις ανακαίνισης και ενεργειακής αναβάθμισης.

Ενιαίος Φορέας Στεγαστικής Πολιτικής

Στο πλαίσιο της στρατηγικής προβλέπεται επίσης η δημιουργία Ενιαίου Φορέα Στεγαστικής Πολιτικής έως το 2027.

Ο νέος φορέας θα αναλάβει τον συντονισμό υπουργείων, δημόσιων οργανισμών, αυτοδιοίκησης και λοιπών εμπλεκόμενων φορέων, επιχειρώντας να καλύψει το θεσμικό κενό που άφησε η κατάργηση του Οργανισμού Εργατικής Κατοικίας το 2012.

Παράλληλα, προβλέπεται διασύνδεση με το Κτηματολόγιο και αξιοποίηση δεδομένων της αγοράς ώστε να υποστηρίζεται η χάραξη στοχευμένων στεγαστικών πολιτικών.

Η στρατηγική αντλεί έμπνευση από το πορτογαλικό μοντέλο του Institute for Housing and Urban Rehabilitation (IHRU), το οποίο διαχειρίζεται χιλιάδες κατοικίες κοινωνικής και προσιτής στέγασης και λειτουργεί ως κεντρικός βραχίονας εφαρμογής της στεγαστικής πολιτικής στη χώρα.

ΔΙΑΒΑΣΤΕ ΠΕΡΙΣΣΟΤΕΡΕΣ ΕΙΔΗΣΕΙΣ:

• Οι 17 ώρες που άλλαξαν τη Μέση Ανατολή: Το παρασκήνιο της συμφωνίας Τραμπ – Ιράν
• Η «σκληρή» πλευρά της ΕΚΤ: Τι «βλέπει» η BofA για πληθωρισμό και επιτόκια
• Ξέσπασμα Τραμπ: «Ανόητοι αυτοί που νομίζουν ότι δεν ήμουν αρκετά αυστηρός με το Ιράν»
• Συμφωνία ΗΠΑ-Ιράν: Τι κερδίζει και τι χάνει κάθε πλευρά στο deal των 14 σημείων (vid)