Στόουνχεντζ: Νέα ευρήματα φωτίζουν μια άγνωστη τελετουργική παράδοση

Στόουνχεντζ: Νέα ευρήματα φωτίζουν μια άγνωστη τελετουργική παράδοση
Revellers celebrate the pagan festival of 'Winter Solstice' at Stonehenge in Wiltshire in southern England on December 21, 2024. Followers of Druidism, celebrate the pagan solstice festival at the site each year. (Photo by JUSTIN TALLIS / AFP) Photo: AFP
Αρχαιολόγοι εντόπισαν κοντά στο Στόουνχεντζ ένα τελετουργικό συγκρότημα ηλικίας 5.000 ετών, αποκαλύπτοντας ότι οι εορτασμοί των ηλιοστασίων στην περιοχή ξεκίνησαν αιώνες πριν από την ανέγερση του διάσημου μνημείου.

Περίπου 5 χιλιόμετρα από το Στόουνχεντζ, αρχαιολόγοι έφεραν στο φως ένα εντυπωσιακό τελετουργικό συγκρότημα που ενδέχεται να ανατρέψει όσα γνωρίζαμε μέχρι σήμερα για τις απαρχές της λατρείας του Ήλιου στη Βρετανία.

Οι ανασκαφές στο Bulford του Wiltshire αποκάλυψαν ότι οι προϊστορικές κοινότητες της περιοχής τιμούσαν το θερινό και το χειμερινό ηλιοστάσιο ήδη από το 3000 π.Χ., δηλαδή περίπου 450 χρόνια πριν από την κατασκευή της κύριας φάσης του Στόουνχεντζ, σύμφωνα με την βρετανική The Independent.

Η έρευνα, υπό την καθοδήγηση του ειδικού στη Νεολιθική περίοδο Phil Harding της Wessex Archaeology, αποκάλυψε ένα σύνθετο θρησκευτικό τοπίο που περιλαμβάνει περίπου 50 τελετουργικούς λάκκους και δύο ξύλινα μνημεία τοποθετημένα σε απόσταση 120 μέτρων μεταξύ τους. Σύμφωνα με τους ερευνητές, τα μνημεία είχαν σχεδιαστεί ώστε να ευθυγραμμίζονται με την ανατολή του ήλιου κατά το θερινό ηλιοστάσιο και τη δύση του κατά το χειμερινό.

Τα ξύλινα αυτά κατασκευάσματα, ύψους περίπου 3,5 μέτρων, θεωρείται ότι προηγήθηκαν των λίθινων κατασκευών του Στόουνχεντζ και ενδέχεται να αποτέλεσαν πρόδρομο των μνημειακών πρακτικών που ακολούθησαν στην περιοχή.

Η ανακάλυψη έχει οδηγήσει τους αρχαιολόγους να επανεξετάσουν την πρώιμη ιστορία του ίδιου του Στόουνχεντζ. Δεν αποκλείεται, όπως σημειώνουν, το μνημείο να συνδεόταν με παρόμοιες ηλιακές τελετουργίες ήδη από την αρχική του φάση, όταν υπήρχε μόνο ο κυκλικός χωμάτινος περίβολός του και όχι οι διάσημοι λίθοι που διατηρούνται σήμερα.

Τα ευρήματα ενισχύουν την άποψη ότι οι αστρονομικές παρατηρήσεις και η παρακολούθηση των εποχικών κύκλων είχαν κεντρική θέση στις θρησκευτικές αντιλήψεις των νεολιθικών κοινωνιών. Παρόμοια μνημεία με τόσο ακριβή ευθυγράμμιση προς τα ηλιοστάσια έχουν εντοπιστεί μόνο σε ελάχιστες τοποθεσίες στην Ευρώπη, όπως ο μεγαλιθικός τάφος του Newgrange στην Ιρλανδία και ορισμένοι προϊστορικοί ναοί στη Μάλτα.

Τα ευρήματα που φωτίζουν τις τελετουργίες της εποχής

Ιδιαίτερο ενδιαφέρον παρουσιάζουν και τα αντικείμενα που βρέθηκαν στους τελετουργικούς λάκκους. Οι αρχαιολόγοι εντόπισαν υπολείμματα συμποσίων, θραύσματα αγγείων, οστά ζώων και λίθινα εργαλεία, στοιχεία που υποδηλώνουν ότι οι τελετές συνοδεύονταν από συλλογικές συγκεντρώσεις και εορτασμούς, αναφέρει το δημοσίευμα.

Ανάμεσα στα ευρήματα ξεχωρίζει ένα σπάνιο κυκλικό μαχαίρι από πυριτόλιθο, τοποθετημένο κατακόρυφα στο έδαφος. Οι ερευνητές εκτιμούν ότι το αντικείμενο μπορεί να είχε συμβολική σχέση με τον Ήλιο και να χρησιμοποιούνταν σε τελετουργικές πρακτικές που συνδέονταν με τα ηλιοστάσια.

Οι επιστήμονες θεωρούν ότι η ανακάλυψη στο Bulford προσφέρει νέα στοιχεία για τη σημασία της κοσμολογίας και των ουράνιων σωμάτων στις προϊστορικές θρησκείες. Παράλληλα, αναμένεται να οδηγήσει σε νέες έρευνες σε αρχαιολογικούς χώρους της Βρετανίας και της Ευρώπης, με στόχο να διαπιστωθεί εάν παρόμοιες ηλιακές ευθυγραμμίσεις υπήρχαν και σε άλλα μνημεία της εποχής.

Καλλιτεχνική αναπαράσταση των εορτασμών του θερινού ηλιοστασίου στο Bulford πριν από 5.000 χρόνια.
Καλλιτεχνική αναπαράσταση των εορτασμών του θερινού ηλιοστασίου στο Bulford πριν από 5.000 χρόνια.

Όπως επισημαίνουν οι ερευνητές, η ανακάλυψη αποδεικνύει ότι η παράδοση των τελετουργιών που σχετίζονταν με τον Ήλιο στην περιοχή του Στόουνχεντζ είναι πολύ παλαιότερη από ό,τι πιστευόταν μέχρι σήμερα, μεταφέροντας τις απαρχές της αρκετούς αιώνες πίσω στον χρόνο.

Φωτογραφίες: Wessex Archaeology

ΔΙΑΒΑΣΤΕ ΠΕΡΙΣΣΟΤΕΡΕΣ ΕΙΔΗΣΕΙΣ: