Τεχνητή νοημοσύνη: Οι μαστογραφίες μπορούν να αποκαλύψουν και καρδιοπάθειες
- 30/08/2026, 21:13
- SHARE
- Ερευνητές ανέλυσαν 97.364 μαστογραφίες από 29.921 γυναίκες και εκπαίδευσαν μοντέλο AI να εντοπίζει καρδιαγγειακές παθήσεις.
- Το μοντέλο αναγνώρισε με αξιοπιστία γυναίκες με ιστορικό εγκεφαλικού στο 86%, υπέρταση στο 79% και στεφανιαία νόσο στο 78%.
- Η προσέγγιση θα μπορούσε μελλοντικά να μετατρέψει τη μαστογραφία σε εργαλείο διπλού προληπτικού ελέγχου, για καρκίνο του μαστού και καρδιαγγειακό κίνδυνο.
Ο προληπτικός έλεγχος για τον καρκίνο του μαστού θα μπορούσε στο μέλλον να προσφέρει πολύ περισσότερα από την έγκαιρη ανίχνευση όγκων, καθώς νέα έρευνα δείχνει ότι οι μαστογραφίες μπορούν, με τη βοήθεια της τεχνητής νοημοσύνης, να αποκαλύπτουν και ενδείξεις καρδιαγγειακής νόσου.
Η προσέγγιση ανοίγει τον δρόμο για έναν πιθανό διπλό ρόλο της μαστογραφίας, καθώς θα μπορούσε να βοηθά στον εντοπισμό γυναικών με στεφανιαία νόσο, υψηλή αρτηριακή πίεση ή ιστορικό εγκεφαλικού, παράλληλα με τον έλεγχο για καρκίνο του μαστού.
Τι έδειξε η μελέτη
Οι ερευνητές στο Ισραήλ εξέτασαν 97.364 μαστογραφίες από 29.921 γυναίκες, με μέση ηλικία τα 54 έτη.
Συγκρίνοντας τις απεικονίσεις με τα ιατρικά αρχεία των γυναικών, διαπίστωσαν ότι:
- το 16% είχε υψηλή αρτηριακή πίεση
- το 2,5% είχε στεφανιαία νόσο
- το 2,5% είχε υποστεί εγκεφαλικό επεισόδιο
Στη συνέχεια, ένα μοντέλο μηχανικής μάθησης εκπαιδεύτηκε ώστε να εντοπίζει αυτές τις παθήσεις χρησιμοποιώντας μόνο τις εικόνες των μαστογραφιών.
Έως 86% ακρίβεια για το εγκεφαλικό
Το μοντέλο κατάφερε να αναγνωρίζει με αξιοπιστία τις γυναίκες που είχαν υποστεί εγκεφαλικό επεισόδιο στο 86% των περιπτώσεων.
Για την υψηλή αρτηριακή πίεση, η αξιοπιστία έφτασε το 79%, ενώ για τη στεφανιαία νόσο το 78%.
Τα αποτελέσματα παρέμειναν σταθερά ανεξάρτητα από την ηλικία των γυναικών ή από το εάν υπήρχε παράλληλα διάγνωση καρκίνου.
Γιατί έχει σημασία για τις γυναίκες
Η καρδιαγγειακή νόσος αποτελεί μία από τις σημαντικότερες αιτίες θανάτου στις γυναίκες παγκοσμίως, ωστόσο συχνά παραμένει αδιάγνωστη ή εντοπίζεται σε πιο προχωρημένο στάδιο.
Αυτό δημιουργεί ένα σημαντικό κενό στην πρόληψη, καθώς πολλές γυναίκες μπορεί να υποβάλλονται τακτικά σε μαστογραφία χωρίς να έχουν αναζητήσει αντίστοιχα έλεγχο για καρδιαγγειακά συμπτώματα.
Η αξιοποίηση μιας εξέτασης που ήδη πραγματοποιείται σε εκατομμύρια γυναίκες θα μπορούσε, επομένως, να προσφέρει μια νέα ευκαιρία έγκαιρου εντοπισμού κινδύνου χωρίς πρόσθετη απεικονιστική εξέταση.
«Ένα παράθυρο στην καρδιαγγειακή υγεία»
Η Δρ. Βιάνα Κόουπλαντ από το Πανεπιστήμιο του Τελ Αβίβ, η οποία παρουσίασε τα ευρήματα στο ετήσιο συνέδριο της Ευρωπαϊκής Εταιρείας Καρδιολογίας στο Μόναχο, υπογράμμισε ότι η μέθοδος θα μπορούσε να εφαρμοστεί σε μεγάλη κλίμακα.
Όπως εξήγησε, οι μαστογραφίες πραγματοποιούνται ήδη ευρέως σε γυναίκες μέσης ηλικίας, δηλαδή σε μια κρίσιμη περίοδο κατά την οποία μπορούν να εντοπιστούν και να αντιμετωπιστούν εγκαίρως καρδιαγγειακοί παράγοντες κινδύνου.
Η AI δεν είναι ακόμη έτοιμη για κλινική χρήση
Παρά τα ενθαρρυντικά αποτελέσματα, οι ερευνητές επισημαίνουν ότι η τεχνολογία βρίσκεται ακόμη σε στάδιο ανάπτυξης.
Η ομάδα εργάζεται ήδη για:
- τη βελτίωση της ακρίβειας του μοντέλου
- τη μείωση των λανθασμένων αποτελεσμάτων
- την επέκταση του αριθμού των καρδιαγγειακών παθήσεων που μπορεί να εντοπίζει
Το επόμενο κρίσιμο βήμα είναι να επιβεβαιωθούν τα αποτελέσματα σε μεγαλύτερους και διαφορετικούς πληθυσμούς πριν η μέθοδος περάσει στην καθημερινή κλινική πράξη.
Η πρόκληση της υποδιάγνωσης
Η Έλενα Αρέμπο, μέλος της επιτροπής επικοινωνίας της Ευρωπαϊκής Εταιρείας Καρδιολογίας, χαρακτήρισε τα ευρήματα ιδιαίτερα σημαντικά.
Όπως σημείωσε, μια μαστογραφία θα μπορούσε κάποια ημέρα να λειτουργεί όχι μόνο ως εξέταση για τον καρκίνο του μαστού αλλά και ως παράθυρο στην καρδιαγγειακή υγεία μιας γυναίκας.
Η βασική πρόκληση, σύμφωνα με την ίδια, είναι να αποδειχθούν η ακρίβεια και η αξιοπιστία της μεθόδου σε βαθμό που να επιτρέψει τη μετάβαση από το ερευνητικό στάδιο στην πραγματική κλινική εφαρμογή.
Ο μύθος ότι οι καρδιοπάθειες αφορούν κυρίως τους άνδρες
Η Δρ. Σόνια Μπαμπού-Ναραγιάν από το British Heart Foundation στάθηκε ιδιαίτερα στο πρόβλημα της υποδιάγνωσης των καρδιαγγειακών παθήσεων στις γυναίκες.
Όπως επισημαίνει, εξακολουθεί να υπάρχει η λανθασμένη αντίληψη ότι οι καρδιοπάθειες είναι κυρίως μια «ανδρική ασθένεια», με αποτέλεσμα οι γυναίκες να εμφανίζουν συχνότερα χαμηλότερη ενημέρωση, καθυστερημένη διάγνωση και υποθεραπεία.
Εάν η νέα προσέγγιση επιβεβαιωθεί σε επόμενες μελέτες, η τεχνητή νοημοσύνη θα μπορούσε να βοηθήσει στην καλύτερη και πιο έγκαιρη πρόληψη.
Μια εξέταση, δύο στόχοι
Η προοπτική μιας μαστογραφίας που θα μπορεί να αξιοποιείται ταυτόχρονα για καρκίνο του μαστού και καρδιαγγειακό κίνδυνο αποτελεί ίσως το πιο σημαντικό στοιχείο της έρευνας.
Χωρίς να απαιτείται επιπλέον απεικονιστική διαδικασία, η τεχνητή νοημοσύνη θα μπορούσε να αξιοποιεί πληροφορίες που ήδη υπάρχουν στις εικόνες, μετατρέποντας μια καθιερωμένη εξέταση σε ένα ευρύτερο εργαλείο πρόληψης.
Για να γίνει όμως αυτό πραγματικότητα, απαιτείται ακόμη περαιτέρω验证 της τεχνολογίας και επιβεβαίωση της αξιοπιστίας της σε κλινικό περιβάλλον.