Ο Μακρόν, η Ευρώπη και η στρατηγική μας αυτονομία
Η επίσκεψη Μακρόν στην Αθήνα επιβεβαίωσε ότι το όραμα του Γάλλου Προέδρου για την στρατηγική αυτονομία της Ευρώπης, όπως διατυπώθηκε πίσω στο 2017 έχει ακόμη δρόμο μπροστά του για να ολοκληρωθεί. Όμως αποδεικνύει ότι η Ένωση μπαίνει σε φάση ενηλικίωσης. Κανείς δεν μπορεί πια να ισχυριστεί πως δεν κατανοεί τις πολυπλοκότητες του νέου κόσμου που έχει ανατείλει. Κι αν η Ευρώπη θέλει να επιβιώσει οφείλει να κάνει μεγάλες αλλαγές τα επόμενα χρόνια.
Καταρχάς, οφείλει να θωρακίσει την άμυνά της. Πέραν των παλινωδιών της αμερικανικής ηγεσίας και των απειλών για αποχώρηση από το ΝΑΤΟ που δεν εδράζονται κι απολύτως στην πραγματικότητα, υπάρχει πια η συνειδητοποίηση πως η Ευρώπη δεν μπορεί να βασίζεται στην «καλοσύνη των ΗΠΑ» για την αμυντική της θωράκιση. Ο πόλεμος στον 21ο αιώνα έχει πια τελείως διαφορετικά χαρακτηριστικά, απαιτεί επένδυση σε αμυντική τεχνολογία αιχμής, ισχυρές διακρατικές συμμαχίες και ισχυρή τοπική βιομηχανία που συνεργάζεται με τις ξένες υπερδυνάμεις. Δεν μπορεί η Ελλάδα που διαθέτει έρευνα και καινοτομία να μην εντάξει τη δική της αμυντική βιομηχανία στην παραγωγή οπλικών συστημάτων. Και οι συμφωνίες με τη Γαλλία εκεί προσβλέπουν, σε μια κοινή δράση και συνέργειες που ισχυροποιούν τους δυο συμμάχους ταυτόχρονα. Οι προκλήσεις για τις χώρες της Μεσογείου είναι κοινές, από το μεταναστευτικό και την κλιματική κρίση, μέχρι την κρίση της Μέσης Ανατολής και την Τουρκία. Δεν νοείται να μην υπάρχει συμμετοχή σε ισχυρά πολυμερή σχήματα συνεργασίας.
Πολιτικό σύστημα σε λίμπο
17/04/2026Έπειτα, είναι το θέμα της ενέργειας. Η Ευρώπη έχει χάσει την τροφοδοσία από το ρωσικό φυσικό αέριο και είναι πλήρως εξαρτημένη από τις χώρες του κόλπου και βέβαια το Αμερικανικό LNG. Αυτό σημαίνει ότι έχει μειονέκτημα σε σχέση με την Κίνα ή τις ΗΠΑ τόσο αναφορικά με την ασφάλεια τροφοδοσίας όσο και σε ό,τι αφορά το κόστος. Η Γαλλία πιστεύει στην πυρηνική ενέργεια και φαίνεται πως κάτι που ακούγονταν εξωπραγματικό 10 χρόνια πριν, πλέον δεν είναι. Η Ευρώπη θα πρέπει να βρει τρόπους ενεργειακής αυτονομίας ώστε να μην είναι ευάλωτη σε κάθε πιθανή κρίση όπως η τρέχουσα. Και κυρίως να είναι κυνική. Δεν μπορεί να προτάσσει την Πράσινη Συμφωνία όταν οι άλλοι – περισσότεροι ρυπογόνοι – παίκτες δεν είναι διατεθειμένοι να συνδράμουν.
Τρίτον, το θέμα της ανταγωνιστικότητας. Δεν νοείται ισχυρή οικονομία χωρίς ανταγωνιστικά προϊόντα, χωρίς επένδυση στην καινοτομία και στην έρευνα, δεν μπορεί οι Νόμοι να περιορίζουν την κινητικότητα αντί να την ενθαρρύνουν. Η Ευρώπη σταματά την καινοτομία μέσω της ρύθμισης την ώρα που ΗΠΑ και Κίνα ανταγωνίζονται σε άλλα επίπεδα στα πεδία της τεχνητής νοημοσύνης. Η Ευρώπη έχει μείνει πίσω και οφείλει να ενδυναμώσει, με στιβαρές ηγεσίες που έχουν όραμα τόσο να ενώσουν όσο και να δείξουν το δρόμο. Η Ευρωπαϊκή Ένωση αντιμετωπίζει πια υπαρξιακές απειλές και μόνο η εμβάθυνση της συνεργασίας και ο ρεαλισμός μπορεί να την προστατεύσουν από τις σύγχρονες προκλήσεις.
