Πώς τα κλιματιστικά συμβάλλουν στην κλιματική αλλαγή – Η διαμάχη Γαλλίας και ΗΠΑ για τους καύσωνες

• Το air condition ευθύνεται για περίπου το 3,2% των παγκόσμιων εκπομπών αερίων του θερμοκηπίου, λαμβάνοντας υπόψη τόσο την κατανάλωση ηλεκτρικής ενέργειας όσο και τις διαρροές ψυκτικών υγρών.
• Στις ΗΠΑ η χρήση κλιματιστικών είναι σχεδόν καθολική, γεγονός που αυξάνει σημαντικά τις θερινές εκπομπές διοξειδίου του άνθρακα.
• Η κλιματική κρίση αναδεικνύει μια νέα μορφή ανισότητας: οι πλούσιες χώρες μπορούν να προστατεύονται από την ακραία ζέστη, ενώ οι φτωχότερες παραμένουν περισσότερο εκτεθειμένες.

Οι πρόσφατες δηλώσεις στελεχών της δημοτικής αρχής του Παρισιού άνοιξαν έναν νέο κύκλο συζήτησης γύρω από τον ρόλο που διαδραματίζουν τα κλιματιστικά στην επιδείνωση της κλιματικής αλλαγής, με αφορμή τον ισχυρό καύσωνα που έπληξε τη Γαλλία και συνδέθηκε με περισσότερους από 1.000 επιπλέον θανάτους.

Ο αναπληρωτής δήμαρχος του Παρισιού, Emmanuel Grégoire, ερωτηθείς αν οι κάτοικοι θα έπρεπε να εγκαταστήσουν περισσότερα κλιματιστικά στις κατοικίες τους, απάντησε αρνητικά, χαρακτηρίζοντας τα ατομικά συστήματα κλιματισμού ως «μάστιγα», υποστηρίζοντας ότι επιβαρύνουν ακόμη περισσότερο το αστικό περιβάλλον, καθώς αποβάλλουν θερμότητα στους δρόμους και ενισχύουν το φαινόμενο της αστικής θερμικής νησίδας.

Οι δηλώσεις προκάλεσαν έντονες αντιδράσεις, κυρίως στις Ηνωμένες Πολιτείες, όπου η χρήση κλιματισμού αποτελεί σχεδόν αυτονόητο στοιχείο της καθημερινότητας.

Η απάντηση του Παρισιού προς τις ΗΠΑ

Η αντιδήμαρχος του Παρισιού, Audrey Pulvar, υπερασπίστηκε τη θέση της δημοτικής αρχής, υποστηρίζοντας ότι η Γαλλία έχει επενδύσει σημαντικά στη μείωση των εκπομπών άνθρακα, στις ανανεώσιμες πηγές ενέργειας και στην περιβαλλοντική αναβάθμιση της πόλης.

Παράλληλα, άφησε αιχμές προς τις ΗΠΑ, σημειώνοντας ότι μία από τις χώρες με τη μεγαλύτερη ιστορική συμβολή στις παγκόσμιες εκπομπές αερίων του θερμοκηπίου δύσκολα μπορεί να επικρίνει όσους επιχειρούν να περιορίσουν το περιβαλλοντικό τους αποτύπωμα.

Πόσο επιβαρύνουν πραγματικά τα κλιματιστικά το περιβάλλον;

Η πραγματικότητα είναι πιο σύνθετη από όσο αφήνει να εννοηθεί η δημόσια αντιπαράθεση.

Σύμφωνα με διαθέσιμες εκτιμήσεις, τα κλιματιστικά ευθύνονται για περίπου 3,2% των παγκόσμιων εκπομπών αερίων του θερμοκηπίου, όταν συνυπολογιστούν τόσο η κατανάλωση ηλεκτρικής ενέργειας όσο και οι διαρροές ψυκτικών μέσων.

Παράλληλα, απορροφούν περίπου το 7% της παγκόσμιας παραγωγής ηλεκτρικής ενέργειας, ποσοστό που αυξάνεται συνεχώς καθώς οι θερμοκρασίες ανεβαίνουν και η ζήτηση για ψύξη μεγαλώνει.

Οι Ηνωμένες Πολιτείες κατέχουν ιδιαίτερα σημαντικό μερίδιο σε αυτές τις εκπομπές. Η μεγάλη πλειονότητα των αμερικανικών νοικοκυριών διαθέτει κλιματισμό και, μόνο κατά τους θερινούς μήνες, οι εκπομπές διοξειδίου του άνθρακα που συνδέονται με τη χρήση του υπολογίζονται σε περίπου 150 εκατομμύρια τόνους τον μήνα, επίπεδο αντίστοιχο με τις ετήσιες εκπομπές της Ολλανδίας.

Δεν είναι όμως μόνο οι ΗΠΑ

Από την άλλη πλευρά, η συζήτηση δεν μπορεί να περιοριστεί αποκλειστικά στις αμερικανικές εκπομπές.

Παρότι η Γαλλία έχει σημειώσει πρόοδο στη μείωση του ανθρακικού της αποτυπώματος, οι ιστορικές εκπομπές της ξεπερνούν τα 40 δισεκατομμύρια τόνους CO₂. Ως μία από τις μεγαλύτερες οικονομίες του κόσμου διαθέτει επίσης τους οικονομικούς πόρους για να επενδύσει σε υποδομές προσαρμογής στην ακραία ζέστη και στην προστασία των πιο ευάλωτων πολιτών.

Η μεγαλύτερη πρόκληση είναι η παγκόσμια ανισότητα

Το σημαντικότερο ζήτημα, ωστόσο, αφορά τις αναπτυσσόμενες χώρες, όπως το Αφγανιστάν, η Παπούα Νέα Γουινέα, η Γουατεμάλα, η Ονδούρα και η Νικαράγουα.

Οι πληθυσμοί αυτών των χωρών είναι συχνά οι περισσότερο εκτεθειμένοι στους ακραίους καύσωνες, ενώ ταυτόχρονα διαθέτουν περιορισμένη πρόσβαση τόσο σε κλιματισμό όσο και στις απαραίτητες ενεργειακές υποδομές.

Μελέτες δείχνουν ότι εάν οι χώρες χαμηλού εισοδήματος αποκτούσαν την ίδια πρόσβαση σε κλιματισμό με τις ανεπτυγμένες οικονομίες, οι παγκόσμιες εκπομπές θα αυξάνονταν σε τέτοιο βαθμό ώστε θα μπορούσαν να προσθέσουν περίπου 0,05 βαθμούς Κελσίου στην υπερθέρμανση του πλανήτη έως το 2050, δυσχεραίνοντας ακόμη περισσότερο την επίτευξη των διεθνών κλιματικών στόχων.

Η ψύξη γίνεται πλέον ζήτημα οικονομικής και κοινωνικής ανισότητας

Η συζήτηση για τα κλιματιστικά δεν αφορά μόνο την ενεργειακή κατανάλωση ή τις εκπομπές άνθρακα. Αναδεικνύει και μια βαθύτερη πραγματικότητα της κλιματικής κρίσης: οι πλούσιες χώρες έχουν τη δυνατότητα να προστατεύουν τους πολίτες τους από τις ολοένα υψηλότερες θερμοκρασίες, ακόμη κι αν συμβάλλουν περισσότερο στις εκπομπές, ενώ οι φτωχότερες κοινωνίες, που έχουν τη μικρότερη ευθύνη για την υπερθέρμανση του πλανήτη, παραμένουν οι πιο ευάλωτες απέναντι στις συνέπειές της.

ΔΙΑΒΑΣΤΕ ΠΕΡΙΣΣΟΤΕΡΕΣ ΕΙΔΗΣΕΙΣ:

• Γιατί η νέα συνεργασία της Τέιλορ Σουίφτ είναι μάθημα σύγχρονου μάρκετινγκ
• Οι YouTubers κερδίζουν τη Disney – και δείχνουν στο Χόλιγουντ τον δρόμο
• Γερμανία: Υποχρεωτικές επενδύσεις 8% για Netflix, Disney και Amazon στις τοπικές παραγωγές