Κρατικά «φέσια» 3,73 δισ. ευρώ, παρά τα πλεονάσματα – Πού συσσωρεύονται τα χρέη

Σε νέα ανοδική τροχιά επέστρεψαν τον Μάιο οι ληξιπρόθεσμες υποχρεώσεις του Δημοσίου, παρά τα ισχυρά δημοσιονομικά πλεονάσματα και την απουσία των προβλημάτων ρευστότητας που χαρακτήριζαν τη μνημονιακή περίοδο.

Σύμφωνα με τα στοιχεία του Γενικού Λογιστηρίου του Κράτους, οι απλήρωτες υποχρεώσεις προς προμηθευτές διαμορφώθηκαν στα 3,008 δισ. ευρώ. Μαζί με τις εκκρεμείς επιστροφές φόρων των 719 εκατ. ευρώ, ο συνολικός λογαριασμός ανήλθε στα 3,727 δισ. ευρώ.

Το ποσό είναι αυξημένο κατά 428 εκατ. ευρώ ή 13% σε σύγκριση με τα 3,299 δισ. ευρώ του Δεκεμβρίου του 2025. Μόνο μέσα στον Μάιο τα κρατικά χρέη αυξήθηκαν κατά 43 εκατ. ευρώ, ανατρέποντας τη μικρή αποκλιμάκωση που είχε καταγραφεί τον Απρίλιο.

Πού χρωστά το Δημόσιο

Η αύξηση καταγράφεται παρά τις επανειλημμένες οδηγίες του υπουργείου Εθνικής Οικονομίας και Οικονομικών προς τους δημόσιους φορείς να επιταχύνουν την εκκαθάριση και την πληρωμή των υποχρεώσεών τους.

Το μεγαλύτερο πρόβλημα στα νοσοκομεία

Τα δημόσια νοσοκομεία παραμένουν η μεγαλύτερη πηγή ληξιπρόθεσμων οφειλών, με χρέη 1,519 δισ. ευρώ προς τους προμηθευτές τους στο τέλος Μαΐου.

Το ποσό αυξήθηκε κατά 51 εκατ. ευρώ μέσα σε έναν μήνα και κατά 122 εκατ. ευρώ σε σχέση με τον Δεκέμβριο του 2025.

Οι καθυστερήσεις δεν αποδίδονται σήμερα σε έλλειψη διαθέσιμων πόρων, αλλά κυρίως στις χρονοβόρες διαδικασίες ελέγχου και εκκαθάρισης των δαπανών από τις διοικητικές υπηρεσίες των νοσοκομείων.

Στα ποσά περιλαμβάνονται και μεικτές υποχρεώσεις, καθώς σε αρκετές περιπτώσεις παραμένουν σε εκκρεμότητα οι συμψηφισμοί rebate και clawback με τις απαιτήσεις των προμηθευτών.

Ο φαύλος κύκλος των ακριβότερων προμηθειών

Η καθυστέρηση των πληρωμών δεν επηρεάζει μόνο τις επιχειρήσεις που περιμένουν να εισπράξουν. Αυξάνει και το συνολικό κόστος λειτουργίας του Εθνικού Συστήματος Υγείας.

Οι προμηθευτές επικαλούνται τον μεγάλο χρόνο αναμονής και το πρόσθετο χρηματοοικονομικό κόστος για να δικαιολογήσουν υψηλότερες τιμές σε ιατροτεχνολογικό εξοπλισμό και υγειονομικό υλικό.

Δημιουργείται έτσι ένας φαύλος κύκλος:

1. Τα νοσοκομεία καθυστερούν να πληρώσουν τους προμηθευτές.
2. Οι επιχειρήσεις χρειάζονται περισσότερη χρηματοδότηση για να καλύψουν το διάστημα αναμονής.
3. Το σχετικό κόστος ενσωματώνεται στις τιμές των νέων προμηθειών.
4. Οι ακριβότερες αγορές αυξάνουν τις δαπάνες και τις υποχρεώσεις των νοσοκομείων.
5. Ο τελικός λογαριασμός μεταφέρεται στο Δημόσιο και στους φορολογουμένους.

Με αυτόν τον τρόπο, η καθυστέρηση μιας πληρωμής δεν μεταθέτει απλώς την εκταμίευση. Μπορεί να αυξήσει το κόστος της επόμενης προμήθειας και να διευρύνει το πρόβλημα.

Σχεδόν διπλασιάστηκαν τα χρέη των δήμων

Τη μεγαλύτερη ποσοστιαία επιδείνωση από την αρχή του έτους παρουσιάζουν οι Οργανισμοί Τοπικής Αυτοδιοίκησης.

Οι ληξιπρόθεσμες υποχρεώσεις των δήμων διαμορφώθηκαν στα 346 εκατ. ευρώ τον Μάιο, έναντι 180 εκατ. ευρώ στο τέλος του 2025.

Μέσα σε πέντε μήνες αυξήθηκαν κατά 166 εκατ. ευρώ ή 92,2%, παρουσιάζοντας σχεδόν διπλασιασμό.

Σε μηνιαία βάση καταγράφηκε μικρή αποκλιμάκωση, καθώς τα χρέη είχαν ανέλθει στα 364 εκατ. ευρώ τον Απρίλιο. Η υποχώρηση αυτή, ωστόσο, δεν αλλάζει την εικόνα της μεγάλης συσσώρευσης οφειλών από την αρχή του έτους.

Στα 715 εκατ. ευρώ οι οφειλές των ασφαλιστικών φορέων

Οι Οργανισμοί Κοινωνικής Ασφάλισης είχαν στο τέλος Μαΐου συνολικές ληξιπρόθεσμες υποχρεώσεις 715 εκατ. ευρώ.

Το ποσό είναι αυξημένο κατά 49 εκατ. ευρώ σε σύγκριση με τον Δεκέμβριο του 2025 και αφορά κυρίως εκκρεμότητες προς συνταξιούχους, ασφαλισμένους και παρόχους υπηρεσιών.

Από το σύνολο των οφειλών, τα 238 εκατ. ευρώ αντιστοιχούν στον ΕΟΠΥΥ.

Οι καθυστερήσεις στους ασφαλιστικούς φορείς επηρεάζουν τόσο φυσικά πρόσωπα που αναμένουν την καταβολή ποσών όσο και επιχειρήσεις και επαγγελματίες που συνεργάζονται με το σύστημα κοινωνικής ασφάλισης.

Τα χρέη των υπόλοιπων δημόσιων φορέων

Τα λοιπά Νομικά Πρόσωπα του Δημοσίου εμφανίζουν υποχρεώσεις 235 εκατ. ευρώ, αυξημένες κατά 13% σε σχέση με το τέλος του 2025.

Οι οφειλές του κρατικού προϋπολογισμού ανέρχονται σε 193 εκατ. ευρώ, παρουσιάζοντας αύξηση 52% μέσα στο πρώτο πεντάμηνο.

Το μεγαλύτερο μέρος αφορά εκκρεμείς υποχρεώσεις του Προγράμματος Δημοσίων Επενδύσεων, οι οποίες φθάνουν τα 159 εκατ. ευρώ.

Η διάκριση είναι σημαντική: τα 159 εκατ. ευρώ δεν αποτελούν το σύνολο των χρεών των υπουργείων και του κρατικού προϋπολογισμού, αλλά το τμήμα που συνδέεται με το Πρόγραμμα Δημοσίων Επενδύσεων.

Παραμένουν πάνω από 700 εκατ. οι επιστροφές φόρων

Ξεχωριστό πρόβλημα αποτελούν οι εκκρεμείς επιστροφές φόρων, οι οποίες διαμορφώθηκαν στα 719 εκατ. ευρώ στο τέλος Μαΐου.

Το ποσό είναι μειωμένο σε σύγκριση με τα 737 εκατ. ευρώ του Απριλίου και οριακά χαμηλότερο από τα 722 εκατ. ευρώ του Δεκεμβρίου του 2025.

Οι επιστροφές κατανέμονται ως εξής:

Οι έμμεσοι φόροι, στους οποίους περιλαμβάνονται οι επιστροφές ΦΠΑ, αντιπροσωπεύουν το μεγαλύτερο μέρος των εκκρεμοτήτων.

Γιατί δεν μπορούν να επιστραφούν 176 εκατ. ευρώ

Από το συνολικό ποσό, επιστροφές 176 εκατ. ευρώ δεν μπορούν ακόμη να ολοκληρωθούν, καθώς εκκρεμούν ενέργειες από την πλευρά των δικαιούχων.

Σύμφωνα με την ΑΑΔΕ, οι φορολογούμενοι είτε δεν έχουν ανταποκριθεί στις σχετικές ειδοποιήσεις είτε δεν έχουν υποβάλει τα απαραίτητα δικαιολογητικά.

Η φορολογική διοίκηση αναζητά τους συγκεκριμένους δικαιούχους, προκειμένου να ολοκληρωθούν οι έλεγχοι και να καταβληθούν τα ποσά.

Οι συγκεκριμένες επιστροφές διαφοροποιούνται από τις υπόλοιπες ληξιπρόθεσμες υποχρεώσεις, καθώς η καθυστέρηση δεν αποδίδεται αποκλειστικά στις υπηρεσίες του Δημοσίου.

Τρία δισ. ευρώ εκτός πραγματικής οικονομίας

Η συσσώρευση χρεών προς προμηθευτές σημαίνει ότι περίπου 3 δισ. ευρώ παραμένουν εκτός πραγματικής οικονομίας, σε μια περίοδο κατά την οποία το κράτος δεν αντιμετωπίζει πρόβλημα χρηματοδότησης.

Τα χρήματα αυτά θα μπορούσαν να χρησιμοποιηθούν από τις επιχειρήσεις για:

• Την πληρωμή εργαζομένων και προμηθευτών.
• Την κάλυψη φορολογικών και ασφαλιστικών υποχρεώσεων.
• Τη χρηματοδότηση επενδύσεων.
• Την ενίσχυση του κεφαλαίου κίνησης.
• Τον περιορισμό της ανάγκης τραπεζικού δανεισμού.

Όταν το Δημόσιο καθυστερεί τις πληρωμές του, μεταφέρει ουσιαστικά το βάρος της χρηματοδότησής του στους ιδιώτες που περιμένουν να εισπράξουν.

Το πρόβλημα είναι εντονότερο για τις μικρότερες επιχειρήσεις, οι οποίες διαθέτουν περιορισμένα ταμειακά αποθέματα και δυσκολότερη ή ακριβότερη πρόσβαση στον τραπεζικό δανεισμό.

 ΔΙΑΒΑΣΤΕ ΠΕΡΙΣΣΟΤΕΡΕΣ ΕΙΔΗΣΕΙΣ:

• Γραφείο Προϋπολογισμού της Βουλής: Η δημοσιονομική πειθαρχία «κλειδί» για χαμηλό κόστος δανεισμού της Ελλάδας
• Ελληνικές τράπεζες: Οι νέες τιμές-στόχοι της Goldman Sachs και οι τρεις επιλογές για αγορά
• Νίκος Χαρδαλιάς: «Ξεκινάει το AENAON το φθινόπωρο – Δημιουργούμε το μεγαλύτερο μέτωπο πρασίνου στη Μεσόγειο»
• Οι αριθμοί μετρούν, όμως οι άνθρωποι τους δημιουργούν
• Μost Admired Companies in Greece: Οι εταιρείες που ξεχώρισαν το 2026