BRICS: Κοινή διακήρυξη παρά τις γεωπολιτικές διαφορές – Βέλη Σι κατά Τραμπ για δασμούς και προστατευτισμό
- 12/09/2026, 15:45
- SHARE
- Οι BRICS υιοθέτησαν ομόφωνα κοινή διακήρυξη, παρά τις έντονες γεωπολιτικές διαφορές μεταξύ των μελών.
- Ο Σι Τζινπίνγκ άσκησε κριτική στον προστατευτισμό και στους μονομερείς δασμούς, στέλνοντας σαφές μήνυμα προς τις ΗΠΑ.
- Η διακήρυξη περιλαμβάνει αναφορές σε διεθνές εμπόριο, ενεργειακές αλυσίδες, πυρηνική ασφάλεια και διασυνοριακές πληρωμές.
Παρά τις μεγάλες γεωπολιτικές διαφορές στο εσωτερικό τους, οι 11 χώρες των BRICS κατάφεραν να καταλήξουν σε κοινή διακήρυξη στη σύνοδο κορυφής στο Νέο Δελχί.
Την υιοθέτηση του κειμένου ανακοίνωσε ο οικοδεσπότης Ναρέντρα Μόντι, επισημαίνοντας ότι εγκρίθηκε ομόφωνα.
Η συμφωνία αποκτά ιδιαίτερη σημασία, καθώς τα μέλη των BRICS έχουν διαφορετικές, και σε ορισμένες περιπτώσεις αντικρουόμενες, θέσεις σε ζητήματα όπως ο πόλεμος στην Ουκρανία, η σύγκρουση Ιράν-ΗΠΑ και οι σχέσεις με τη Δύση.
Τι περιλαμβάνει η κοινή διακήρυξη
Μεταξύ των βασικών σημείων του κειμένου περιλαμβάνονται:
- καταδίκη μονομερών μέτρων εξαναγκασμού που αντίκεινται στο Διεθνές Δίκαιο
- ανάγκη διατήρησης της απρόσκοπτης ροής του παγκόσμιου εμπορίου
- προστασία των αλυσίδων εφοδιασμού και ενέργειας
- ανησυχίες για την πυρηνική ασφάλεια ακόμη και σε περιόδους πολέμου
- ενίσχυση της συνεργασίας στις διασυνοριακές πληρωμές μεταξύ των μελών
- κριτική στους μονομερείς δασμούς που, σύμφωνα με το κείμενο, στρεβλώνουν το παγκόσμιο εμπόριο
Ο Σι στο επίκεντρο
Την παράσταση στη σύνοδο έκλεψε ο πρόεδρος της Κίνας Σι Τζινπίνγκ, ο οποίος κάλεσε τους BRICS να αναλάβουν πιο ενεργό ρόλο υπέρ της παγκόσμιας ειρήνης και να αντιταχθούν σε παραβιάσεις της εθνικής κυριαρχίας.
Ο Σι υποστήριξε ότι ο πόλεμος στη Μέση Ανατολή δεν εξυπηρετεί τα κοινά συμφέροντα των κρατών-μελών.
Παράλληλα, εξαπέλυσε σαφή βέλη κατά της πολιτικής δασμών των ΗΠΑ και του Ντόναλντ Τραμπ, κάνοντας λόγο για ανάγκη αντίστασης στον προστατευτισμό.
Η Κίνα αναλαμβάνει την προεδρία το 2027
Ο Ναρέντρα Μόντι θα παραδώσει την προεδρία των BRICS στην Κίνα, η οποία θα φιλοξενήσει τη 19η σύνοδο κορυφής το 2027.
Η κίνηση έχει ιδιαίτερη διπλωματική βαρύτητα, καθώς η επίσκεψη του Σι Τζινπίνγκ στο Νέο Δελχί ήταν η πρώτη μετά από επτά χρόνια ψυχρών σχέσεων μεταξύ Ινδίας και Κίνας.
Μόντι: «Οι BRICS δεν είναι εναντίον κανενός»
Σε αντίθεση με τη πιο συγκρουσιακή ρητορική του Κινέζου προέδρου, ο Ναρέντρα Μόντι επιχείρησε να παρουσιάσει τους BRICS ως πλατφόρμα εκπροσώπησης των αναδυόμενων και αναπτυσσόμενων οικονομιών.
Όπως τόνισε, «οι BRICS δεν είναι εναντίον κανενός», προσθέτοντας ότι το μπλοκ έχει φτάσει σε μια στιγμή «ενηλικίωσης», κατά την οποία ο Παγκόσμιος Νότος πρέπει να έχει ισχυρότερη φωνή στη διεθνή διακυβέρνηση.
Η στάση αυτή αντανακλά και τη στρατηγική της Ινδίας, η οποία επιδιώκει ταυτόχρονα στενότερους δεσμούς με τις ΗΠΑ και την Ευρώπη, διατηρώντας παράλληλα συμμετοχή στους BRICS.
Πούτιν: «Είμαστε υπέρ των συμφερόντων μας»
Ο Βλαντίμιρ Πούτιν δήλωσε από την πλευρά του ότι η Ρωσία παραμένει ανοιχτή σε συνεργασία με χώρες σε όλο τον κόσμο.
Παράλληλα, ξεκαθάρισε ότι η Μόσχα θα κινηθεί πρωτίστως με γνώμονα τα δικά της συμφέροντα.
Η Ρωσία παραμένει ένα από τα ισχυρότερα μέλη των BRICS και διατηρεί στενές σχέσεις τόσο με την Κίνα όσο και με το Ιράν.
Το Ιράν και η απομάκρυνση από το δολάριο
Το Ιράν εκπροσωπείται στη σύνοδο από τον πρόεδρο Μασούντ Πεζεσκιάν, με την Τεχεράνη να επαναφέρει το ζήτημα της μείωσης της εξάρτησης από το αμερικανικό δολάριο.
Η ενίσχυση εναλλακτικών μηχανισμών διασυνοριακών πληρωμών αποτελεί ένα από τα θέματα που εξετάζονται στο πλαίσιο της βαθύτερης οικονομικής συνεργασίας των BRICS.
«Ο Παγκόσμιος Νότος δεν είναι ομοιογενής»
Παρά την κοινή διακήρυξη, οι εσωτερικές διαφορές παραμένουν έντονες.
Η Ρωσία και η Κίνα έχουν στηρίξει πολιτικά το Ιράν σε διεθνή φόρα, ενώ η Ινδία ακολουθεί περισσότερο ισορροπημένη στάση.
Παράλληλα, η Σαουδική Αραβία και τα Ηνωμένα Αραβικά Εμιράτα διατηρούν δικές τους εντάσεις με την Τεχεράνη.
Οι διαφορετικές αυτές προσεγγίσεις έκαναν ιδιαίτερα δύσκολη τη διατύπωση κοινής θέσης για τη Μέση Ανατολή.
Η συμβιβαστική διατύπωση
Σύμφωνα με πηγές που επικαλείται το Reuters, η τελική διακήρυξη αποφεύγει να κατονομάσει συγκεκριμένη χώρα.
Αντ’ αυτού, καταδικάζει τη μονομερή επιθετικότητα από οποιοδήποτε κράτος, μια διατύπωση που επέτρεψε στα μέλη να συμφωνήσουν χωρίς να παραβλέψουν πλήρως τις μεταξύ τους διαφορές.
Η εξέλιξη δείχνει ταυτόχρονα τη φιλοδοξία των BRICS να εμφανίζονται ως ενιαία φωνή του Παγκόσμιου Νότου, αλλά και τα όρια αυτής της ενότητας όταν τα εθνικά συμφέροντα των μελών συγκρούονται.