Νόμπελ Ειρήνης 2026: Πώς ο Τραμπ μπορεί να επηρεάσει τον φετινό νικητή

• Οι πιθανότητες του Ντόναλντ Τραμπ να λάβει το φετινό Νόμπελ Ειρήνης χαρακτηρίζονται «αρκετά χαμηλές» από ειδικούς που μίλησαν στο Reuters.
• Μεταξύ των ονομάτων και οργανισμών που αναφέρουν αναλυτές βρίσκονται ο Πάπας Λέων, το Διεθνές Ποινικό Δικαστήριο, το Διεθνές Δικαστήριο και η Φραντσέσκα Αλμπανέζε.
• Η Νορβηγική Επιτροπή μπορεί επίσης, σύμφωνα με τους ίδιους ειδικούς, να στραφεί σε μια λιγότερο πολιτικά φορτισμένη επιλογή, όπως τα Emergency Response Rooms του Σουδάν ή η Save the Children.

Ο Ντόναλντ Τραμπ δύσκολα θα λάβει το φετινό Νόμπελ Ειρήνης, σύμφωνα με ειδικούς που μίλησαν στο Reuters, όμως η παρουσία του στην παγκόσμια πολιτική σκηνή ενδέχεται να επηρεάσει σημαντικά τον τρόπο με τον οποίο η Νορβηγική Επιτροπή θα προσεγγίσει τη φετινή επιλογή.

Η βασική εκτίμηση είναι ότι η συνεχιζόμενη σύγκρουση των ΗΠΑ με το Ιράν περιορίζει σημαντικά τις πιθανότητες του Αμερικανού προέδρου να τιμηθεί ο ίδιος.

Ωστόσο, οι πολιτικές του απέναντι σε θεσμούς όπως το Διεθνές Ποινικό Δικαστήριο, αλλά και η δημόσια πίεση που έχει ασκήσει στο παρελθόν γύρω από το Νόμπελ, δημιουργούν ένα ασυνήθιστο πολιτικό πλαίσιο για τη φετινή απόφαση.

Το προηγούμενο της Μαρίας Κορίνα Ματσάδο

Ιδιαίτερη βαρύτητα έχει το τι συνέβη μετά το περσινό βραβείο.

Η Βενεζουελανή Μαρία Κορίνα Ματσάδο είχε τιμηθεί με το Νόμπελ Ειρήνης, σε μια περίοδο κατά την οποία ο Τραμπ πίεζε δημόσια για να λάβει ο ίδιος τη διάκριση.

Λίγες εβδομάδες αργότερα, η Ματσάδο παρέδωσε το χρυσό μετάλλιό της στον Αμερικανό πρόεδρο, σε μια προσπάθεια να ενισχύσει την πολιτική στήριξη προς τη δική της ατζέντα για τη Βενεζουέλα.

Το περιστατικό αυτό ενδέχεται, σύμφωνα με τον προσωρινό διευθυντή του Peace Research Institute Oslo, Χάακον Γέρλεβ, να επηρεάσει τις φετινές συζητήσεις.

Όπως είπε στο Reuters, ένα από τα ερωτήματα για την Επιτροπή είναι εάν ο νικητής θα μπορούσε να βρεθεί στη συνέχεια υπό πολιτική πίεση και εάν η απονομή θα προκαλούσε «περισσότερο κακό παρά καλό».

Ο Πάπας Λέων μεταξύ των ονομάτων που συζητούνται

Ένα από τα πρόσωπα που αναφέρουν ειδικοί είναι ο Πάπας Λέων, ο πρώτος Αμερικανός ποντίφικας.

Κατά τη διάρκεια της θητείας του έχει δώσει ιδιαίτερη έμφαση:

• στην ειρηνική επίλυση διεθνών συγκρούσεων,
• στον διάλογο,
• στην προστασία των μεταναστών,
• στην ανθρωπιστική δράση,
• στους κινδύνους από την ανεξέλεγκτη ανάπτυξη της Τεχνητής Νοημοσύνης.

Ο Λέων έχει επίσης ασκήσει κριτική στον πόλεμο με το Ιράν και έχει επανειλημμένα ταχθεί υπέρ της διπλωματίας και της πολυμερούς συνεργασίας.

Ο Καρίμ Χάγκαγκ, διευθυντής του Stockholm International Peace Research Institute, δήλωσε στο Reuters ότι ο Πάπας έχει εξελιχθεί σε προσωπικότητα με επιρροή που υπερβαίνει τον καθαρά θρησκευτικό του ρόλο.

Στο τραπέζι ICC και ICJ

Μεταξύ των πιθανών θεσμικών επιλογών που αναφέρουν οι αναλυτές βρίσκονται επίσης το Διεθνές Ποινικό Δικαστήριο (ICC) και το Διεθνές Δικαστήριο του ΟΗΕ (ICJ).

Μια βράβευση του ICC θα αποκτούσε ιδιαίτερο πολιτικό βάρος, καθώς η κυβέρνηση Τραμπ έχει εντείνει την αντιπαράθεσή της με το δικαστήριο.

Η Ουάσινγκτον έχει επιβάλει κυρώσεις και περιορισμούς σε αξιωματούχους του ICC, ενώ ο Τραμπ έχει καλέσει άλλες χώρες να αποχωρήσουν από τον θεσμό.

Αντίστοιχα, σύμφωνα με τους ειδικούς του Reuters, μια πιθανή επιλογή του ICJ θα μπορούσε να ερμηνευθεί ως στήριξη της ειρηνικής επίλυσης διαφορών, της κρατικής κυριαρχίας και του διεθνούς δικαίου.

Η περίπτωση της Φραντσέσκα Αλμπανέζε

Στη συζήτηση περιλαμβάνεται και η Φραντσέσκα Αλμπανέζε, ειδική εισηγήτρια του ΟΗΕ για τα Κατεχόμενα Παλαιστινιακά Εδάφη.

Η Ιταλίδα νομικός έχει ασκήσει έντονη κριτική στον τρόπο με τον οποίο το Ισραήλ διεξάγει τον πόλεμο στη Γάζα και στις πολιτικές του στη Δυτική Όχθη.

Οι θέσεις της έχουν προκαλέσει έντονες αντιδράσεις τόσο από την κυβέρνηση του Ισραήλ όσο και από τις Ηνωμένες Πολιτείες, γεγονός που θα καθιστούσε μια πιθανή βράβευσή της ιδιαίτερα πολιτικά φορτισμένη.

Ή μια πιο «ασφαλής» επιλογή

Υπάρχει όμως και το αντίθετο σενάριο.

Σύμφωνα με τους ειδικούς που επικαλείται το Reuters, η Επιτροπή μπορεί να προτιμήσει έναν υποψήφιο που θα δημιουργήσει μικρότερη γεωπολιτική αντιπαράθεση.

Σε αυτή την κατηγορία αναφέρονται τα Emergency Response Rooms (ERR) του Σουδάν, ένα δίκτυο εθελοντικών οργανώσεων που παρέχει ανθρωπιστική βοήθεια εν μέσω του εμφυλίου πολέμου, καθώς και η Save the Children για τη δράση της υπέρ παιδιών σε εμπόλεμες περιοχές.

Η επιλογή αυτή θα επέτρεπε στην Επιτροπή να δώσει έμφαση στην ανθρωπιστική δράση χωρίς να εμπλακεί άμεσα στις μεγαλύτερες πολιτικές αντιπαραθέσεις της χρονιάς.

Το δίλημμα της Επιτροπής

Ο ιστορικός Όιβεν Στένερσεν, ο οποίος έχει μελετήσει εκτενώς το Νόμπελ Ειρήνης, θεωρεί ότι η Επιτροπή βρίσκεται φέτος αντιμέτωπη με ένα δύσκολο δίλημμα.

Από τη μία πλευρά μπορεί να επιλέξει μια σχετικά ουδέτερη ανθρωπιστική υποψηφιότητα.

Από την άλλη, μπορεί να χρησιμοποιήσει το βραβείο για να αναδείξει θεσμούς ή πρόσωπα που συνδέονται με το διεθνές δίκαιο, τα ανθρώπινα δικαιώματα και τη φιλελεύθερη δημοκρατία – αξίες που, σύμφωνα με τον ίδιο, βρίσκονται υπό αυξημένη πίεση στο σημερινό διεθνές περιβάλλον.

Οι υποψηφιότητες του Τραμπ

Ο Ντόναλντ Τραμπ έχει φέρεται να έχει προταθεί για το Νόμπελ από ηγέτες χωρών όπως η Καμπότζη, το Ισραήλ και το Πακιστάν.

Ωστόσο, ο Χάακον Γέρλεβ εκτίμησε μιλώντας στο Reuters ότι οι πιθανότητές του να λάβει τη φετινή διάκριση είναι «αρκετά χαμηλές».

Η εκτίμηση αυτή αποτελεί άποψη ειδικού και όχι ένδειξη για την τελική απόφαση της Νορβηγικής Επιτροπής, η οποία παραμένει μυστική μέχρι την επίσημη ανακοίνωση.

Η ανακοίνωση στις 9 Οκτωβρίου

Ο νικητής του Νόμπελ Ειρήνης 2026 θα ανακοινωθεί στις 9 Οκτωβρίου.

Μέχρι τότε, η φετινή συζήτηση φαίνεται να περιστρέφεται λιγότερο γύρω από το εάν ο Ντόναλντ Τραμπ θα πάρει ο ίδιος το βραβείο και περισσότερο γύρω από το κατά πόσο η διεθνής πολιτική του παρουσία θα επηρεάσει το μήνυμα που θα επιλέξει να στείλει η Νορβηγική Επιτροπή με τη φετινή απονομή.

ΔΙΑΒΑΣΤΕ ΠΕΡΙΣΣΟΤΕΡΕΣ ΕΙΔΗΣΕΙΣ:

• Prodea: Στα 49,9 εκατ. ευρώ τα αναπροσαρμοσμένα EBITDA στο α’ εξάμηνο
• Vodafone Ελλάδας: Επενδύσεις άνω του 1,5 δισ. ευρώ σε δίκτυα νέας γενιάς
• Capital Maritime Finance: Δυναμική είσοδος στο Euronext Athens με ιστορικό IPO 200 εκατ. ευρώ