Πιερρακάκης: Η Ευρώπη χάνει από τον τραπεζικό κατακερματισμό – Το επενδυτικό κενό των 800 δισ.
- Η Ευρώπη διαθέτει κεφάλαια και αποταμιεύσεις, αλλά εξακολουθεί να δυσκολεύεται να τα κατευθύνει αποτελεσματικά προς παραγωγικές επενδύσεις.
- Οι τράπεζες εξακολουθούν να παρέχουν περίπου το 70% της χρηματοδότησης της ευρωπαϊκής οικονομίας, όμως μόλις το 16% του εταιρικού δανεισμού στη ζώνη του ευρώ είναι διασυνοριακό.
- Ο Κυριάκος Πιερρακάκης έθεσε ως προτεραιότητες την περαιτέρω ενοποίηση, την ενίσχυση των κοινών δικλίδων ασφαλείας και την ανταγωνιστικότητα.
Το πρόβλημα της Ευρώπης δεν είναι ότι δεν διαθέτει κεφάλαια, αλλά ότι εξακολουθεί να δυσκολεύεται να τα μετατρέψει σε επενδύσεις που θα ενισχύσουν την ανάπτυξη και την ανταγωνιστικότητα.
Αυτό ήταν το βασικό μήνυμα της παρέμβασης του προέδρου του Eurogroup Κυριάκου Πιερρακάκη στις Βρυξέλλες, σε εκδήλωση της BusinessEurope και της European Banking Federation για την ανταγωνιστικότητα του ευρωπαϊκού τραπεζικού τομέα.
Ο κ. Πιερρακάκης συνέδεσε ευθέως το επενδυτικό έλλειμμα της Ευρώπης με τον χρηματοπιστωτικό κατακερματισμό, υποστηρίζοντας ότι η ήπειρος διαθέτει τις αποταμιεύσεις που χρειάζεται, αλλά όχι ακόμη το σύστημα που θα τις διοχετεύσει αποτελεσματικά στις επιχειρήσεις, την καινοτομία και τις επενδύσεις.
Το επενδυτικό κενό των 800 δισ. ευρώ
Ο πρόεδρος του Eurogroup παρέπεμψε στην έκθεση Ντράγκι και στην εκτίμηση ότι η Ευρώπη χρειάζεται περίπου 800 δισ. ευρώ πρόσθετων επενδύσεων κάθε χρόνο.
Το ποσό αυτό δεν μπορεί, όπως σημείωσε, να καλυφθεί αποκλειστικά από εθνικούς προϋπολογισμούς ή από ευρωπαϊκούς πόρους.
Η απάντηση, κατά τον ίδιο, βρίσκεται στην πολύ μεγαλύτερη κινητοποίηση ιδιωτικών κεφαλαίων.
Η Ευρώπη διαθέτει ήδη υψηλές αποταμιεύσεις, αλλά μεγάλο μέρος τους παραμένει εγκλωβισμένο σε εθνικές αγορές και δεν κατευθύνεται στις επιχειρήσεις που χρειάζονται κεφάλαια για να επεκταθούν.
Μόλις 16% διασυνοριακός εταιρικός δανεισμός
Το πρόβλημα είναι ιδιαίτερα εμφανές στον τραπεζικό τομέα.
Παρά το κοινό νόμισμα και την κοινή ευρωπαϊκή εποπτεία, το τραπεζικό σύστημα εξακολουθεί να λειτουργεί σε μεγάλο βαθμό με εθνικά χαρακτηριστικά.
Μόλις περίπου 16% του εταιρικού δανεισμού στην Ευρωζώνη είναι διασυνοριακό, σύμφωνα με τα στοιχεία που παρουσίασε ο κ. Πιερρακάκης.
Την ίδια στιγμή, οι τράπεζες εξακολουθούν να παρέχουν περίπου 70% της χρηματοδότησης της ευρωπαϊκής οικονομίας, γεγονός που καθιστά την ολοκλήρωση της Τραπεζικής Ένωσης κρίσιμη για την επιτυχία της Ένωσης Αποταμιεύσεων και Επενδύσεων.
Ο κατακερματισμός ως «στρατηγικός φόρος»
Ο πρόεδρος του Eurogroup χαρακτήρισε τον ευρωπαϊκό τραπεζικό κατακερματισμό έναν «στρατηγικό φόρο» που επιβαρύνει την ήπειρο.
Κατά την εκτίμησή του, ο κατακερματισμός μειώνει την κλίμακα, περιορίζει την αποτελεσματική κατανομή κεφαλαίων και ρευστότητας και δυσκολεύει τις επιχειρήσεις να χρηματοδοτήσουν επενδύσεις και ανάπτυξη.
Η έλλειψη διασυνοριακής ενοποίησης σημαίνει επίσης ότι επιχειρήσεις με παρόμοιο προφίλ μπορούν να αντιμετωπίζουν διαφορετικούς όρους χρηματοδότησης ανάλογα με τη χώρα στην οποία βρίσκονται.
Το τεχνολογικό χάσμα με τις ΗΠΑ
Η ανάγκη μεγαλύτερης κλίμακας γίνεται ακόμη πιο έντονη λόγω των τεχνολογικών επενδύσεων που απαιτεί ο τραπεζικός κλάδος.
Ο κ. Πιερρακάκης σημείωσε ότι οι μεγαλύτερες αμερικανικές τράπεζες επενδύουν στην πληροφορική, σε σχέση με το ενεργητικό τους, πάνω από δυόμισι φορές περισσότερο από τις ευρωπαϊκές.
Το χάσμα αυτό αποκτά ιδιαίτερη σημασία σε μια περίοδο όπου η Τεχνητή Νοημοσύνη, οι ψηφιακές πληρωμές και η κυβερνοασφάλεια μετασχηματίζουν γρήγορα τον χρηματοπιστωτικό κλάδο.
Η υστέρηση στις τεχνολογικές επενδύσεις δεν επηρεάζει μόνο τις ίδιες τις τράπεζες, αλλά και το κόστος, την ταχύτητα και την ποιότητα των υπηρεσιών που λαμβάνουν επιχειρήσεις και νοικοκυριά.
Όχι μόνο μεγάλες τράπεζες
Ο κ. Πιερρακάκης διευκρίνισε ότι η μεγαλύτερη ευρωπαϊκή τραπεζική ενοποίηση δεν σημαίνει ότι η αγορά πρέπει να περιοριστεί σε λίγους πολύ μεγάλους ομίλους.
Η Ευρώπη χρειάζεται, όπως υποστήριξε, τόσο μεγάλους τραπεζικούς ομίλους με διεθνή κλίμακα όσο και ισχυρές περιφερειακές και τοπικές τράπεζες που γνωρίζουν καλύτερα τις ανάγκες των μικρομεσαίων επιχειρήσεων.
«Η κλίμακα δεν σημαίνει ομοιομορφία», ήταν το βασικό μήνυμα της παρέμβασής του.
Οι τρεις προτεραιότητες
Ο πρόεδρος του Eurogroup περιέγραψε τρεις βασικούς άξονες για την επόμενη φάση της ευρωπαϊκής τραπεζικής ενοποίησης.
Ο πρώτος είναι η περαιτέρω ολοκλήρωση της αγοράς, με λιγότερα εμπόδια στις διασυνοριακές δραστηριότητες και μεγαλύτερη δυνατότητα μεταφοράς κεφαλαίων και ρευστότητας μεταξύ κρατών.
Ο δεύτερος αφορά την ενίσχυση της εμπιστοσύνης στις κοινές ευρωπαϊκές δικλίδες ασφαλείας, όπως οι μηχανισμοί διαχείρισης τραπεζικών κρίσεων, εξυγίανσης και προστασίας καταθέσεων.
Ο τρίτος είναι η ανταγωνιστικότητα, με μεγαλύτερη αναλογικότητα στην εποπτεία και περιορισμό της περιττής ρυθμιστικής πολυπλοκότητας.
Η κατεύθυνση, όπως τόνισε, δεν είναι «λιγότερη ρύθμιση», αλλά καλύτερη ρύθμιση.
Το μεγαλύτερο εμπόδιο είναι πολιτικό
Στη συζήτηση που ακολούθησε με την Ευρωπαία επίτροπο Χρηματοοικονομικών Υπηρεσιών Μαρία Λουίς Αλμπουκέρκε, ο κ. Πιερρακάκης υπογράμμισε ότι τα βασικά οικονομικά προβλήματα είναι ήδη γνωστά.
Το δυσκολότερο μέρος, κατά την άποψή του, είναι πλέον πολιτικό.
Τα κράτη-μέλη διαθέτουν διαφορετικά τραπεζικά συστήματα, διαφορετικές ιστορικές εμπειρίες και διαφορετικές εθνικές προτεραιότητες, όμως αυτές οι διαφορές δεν μπορούν να αποτελέσουν λόγο για μόνιμο κατακερματισμό.
Όπως ανέφερε, εάν κάθε χώρα επιδιώξει να προστατεύσει αποκλειστικά τα δικά της εθνικά συμφέροντα, το αποτέλεσμα μπορεί τελικά να είναι μια συνολικά πιο αδύναμη Ευρώπη.
Από τη στρατηγική στην εφαρμογή
Για τον πρόεδρο του Eurogroup, η Ευρώπη δεν χρειάζεται άλλη μία μεγάλη στρατηγική συζήτηση γύρω από την ανταγωνιστικότητα.
Οι βασικές προκλήσεις έχουν ήδη αποτυπωθεί στις εκθέσεις Ντράγκι και Λέτα.
Το επόμενο βήμα είναι η εφαρμογή των μεταρρυθμίσεων.
«Τώρα έρχεται το δύσκολο μέρος: η υλοποίηση», ήταν το μήνυμα της ομιλίας του, καθώς οι επιχειρήσεις λαμβάνουν επενδυτικές αποφάσεις σήμερα, η AI μετασχηματίζει ήδη κλάδους και τα κεφάλαια αποφασίζουν καθημερινά πού θα κατευθυνθούν.
«Η ανθεκτικότητα δεν αρκεί»
Η ευρωπαϊκή τραπεζική πολιτική των τελευταίων 15 ετών επικεντρώθηκε κυρίως στην ασφάλεια και τη σταθερότητα μετά τη χρηματοπιστωτική κρίση.
Σήμερα, οι ευρωπαϊκές τράπεζες είναι πιο ανθεκτικές, καλύτερα κεφαλαιοποιημένες και περισσότερο κερδοφόρες.
Ωστόσο, σύμφωνα με τον κ. Πιερρακάκη, αυτό δεν είναι πλέον αρκετό.
Η επόμενη πρόκληση είναι το χρηματοπιστωτικό σύστημα να συμβάλει περισσότερο στην παραγωγικότητα, την καινοτομία και την ανταγωνιστικότητα της ευρωπαϊκής οικονομίας.
Η συζήτηση για την Τραπεζική Ένωση μετατοπίζεται έτσι από το ερώτημα εάν οι τράπεζες είναι ασφαλείς στο ερώτημα εάν είναι αρκετά ισχυρές και ενοποιημένες ώστε να χρηματοδοτήσουν την επόμενη φάση ανάπτυξης της Ευρώπης.
ΔΙΑΒΑΣΤΕ ΠΕΡΙΣΣΟΤΕΡΕΣ ΕΙΔΗΣΕΙΣ:
- ΕΚΤ: Πώς η ακριβή ενέργεια μπορεί να περιορίσει τις νέες αυξήσεις επιτοκίων
- ΜμΕ: Πώς θα φτάσουν στην αγορά δάνεια 5 δισ. ευρώ μετά το Ταμείο Ανάκαμψης
- Η επίσκεψη Ρούμπιο και οι επιλογές της Αθήνας
- Ελλάδα και Κύπρος: Μια επιχειρηματική συμμαχία με ευρωπαϊκό αποτύπωμα
