Moody’s: Τα 4 εκλογικά σενάρια που μπορούν να αλλάξουν την πορεία της ελληνικής οικονομίας

Moody’s: Τα 4 εκλογικά σενάρια που μπορούν να αλλάξουν την πορεία της ελληνικής οικονομίας
Voters cast their ballots at a polling station during the Greek legislative election at a polling station in Brussels, Belgium on May 20, 2023. Photo: Shutterstock
Η Moody’s Analytics προειδοποιεί ότι οι εκλογές έως το 2027 μπορεί να εξελιχθούν σε βασικό οικονομικό κίνδυνο για την Ελλάδα.

Η Moody’s Analytics προειδοποιεί ότι η επόμενη μεγάλη δοκιμασία για την ελληνική οικονομία ίσως να μην είναι δημοσιονομική ή ενεργειακή, αλλά πολιτική. Στην εκτενή ανάλυσή της για την Ελλάδα, ο οίκος περιγράφει τέσσερα διαφορετικά εκλογικά σενάρια έως το 2027, προειδοποιώντας ότι ένα παρατεταμένο πολιτικό αδιέξοδο θα μπορούσε να ανατρέψει την εικόνα σταθερότητας που έχτισε η χώρα τα τελευταία χρόνια.

Η μεγάλη ανησυχία: Πολιτική αστάθεια χωρίς καθαρή λύση

Η Moody’s Analytics θεωρεί ότι το βασικό ερώτημα δεν είναι απλώς πότε θα στηθούν οι κάλπες, αλλά αν οι εκλογές θα οδηγήσουν γρήγορα σε σταθερή κυβέρνηση ή σε έναν νέο κύκλο παρατεταμένης αβεβαιότητας.

Ο οίκος επισημαίνει ότι οι πιθανότητες αυτοδυναμίας εμφανίζονται περιορισμένες σύμφωνα με τις δημοσκοπήσεις, γεγονός που αυξάνει τον κίνδυνο πολλαπλών εκλογικών αναμετρήσεων και δύσκολων διαπραγματεύσεων σχηματισμού κυβέρνησης.

Ιδιαίτερη έμφαση δίνεται στο γεγονός ότι η Ελλάδα δεν διαθέτει ισχυρή παράδοση κυβερνήσεων συνεργασίας, καθώς οι περισσότερες κυβερνήσεις συνασπισμού συνδέθηκαν ιστορικά με περιόδους κρίσης και αστάθειας, όπως το 2012 και το 2015.

ΔΙΑΒΑΣΤΕ ΑΚΟΜΑ

Τα τέσσερα σενάρια της Moody’s

1. Ομαλή προσγείωση

Στο βασικό και πιο θετικό σενάριο, οι εκλογές πραγματοποιούνται κανονικά το δεύτερο τρίμηνο του 2027 και ο σχηματισμός κυβέρνησης ολοκληρώνεται έπειτα από μία ή το πολύ δύο αναμετρήσεις.

Η Moody’s εκτιμά ότι σε αυτή την περίπτωση οι προεκλογικές παροχές και οι φορολογικές ελαφρύνσεις θα προκαλέσουν μόνο περιορισμένη δημοσιονομική χαλάρωση, χωρίς σοβαρές συνέπειες για τη βιωσιμότητα του χρέους ή την εμπιστοσύνη των αγορών.

Τα spreads παραμένουν κοντά στα επίπεδα ισορροπίας και η αβεβαιότητα αποκλιμακώνεται γρήγορα.

2. Ήπια αναταραχή

Το δεύτερο σενάριο προβλέπει πρόωρες εκλογές στο τρίτο τρίμηνο του 2026.

Η Moody’s θεωρεί ότι οι επενδύσεις και η κατανάλωση θα δεχθούν προσωρινό πλήγμα, ωστόσο η οικονομία θα μπορούσε να επανέλθει σχετικά γρήγορα εφόσον προκύψει κυβέρνηση χωρίς παρατεταμένο αδιέξοδο.

Το βασικό πρόβλημα, σύμφωνα με τον οίκο, δεν είναι οι πρόωρες εκλογές αυτές καθαυτές, αλλά το ενδεχόμενο να μην δώσουν καθαρή πολιτική λύση.

3. Σοβαρό δυσμενές σενάριο

Εδώ ξεκινά το πραγματικό ρίσκο για την οικονομία.

Η Moody’s περιγράφει ένα σενάριο όπου οι εκλογές οδηγούν σε συνεχείς επαναληπτικές αναμετρήσεις και αδυναμία σχηματισμού κυβέρνησης.

Ο οίκος εκτιμά ότι μικρές διαφορές μεταξύ των κομμάτων μπορεί να δημιουργήσουν κίνητρα για παράταση της εκλογικής διαδικασίας, είτε για καλύτερη διαπραγματευτική θέση είτε για προσπάθεια ανατροπής των συσχετισμών σε επόμενη κάλπη.

Σε αυτό το σενάριο, τα spreads εκτινάσσονται, οι πιστωτικές συνθήκες σκληραίνουν, οι επενδύσεις καταρρέουν και τα νοικοκυριά αυξάνουν την προληπτική αποταμίευση.

4. Πρωτοφανής αβεβαιότητα

Το πιο ακραίο σενάριο συνδυάζει πρόωρες εκλογές το 2026 με παρατεταμένο πολιτικό αδιέξοδο.

Η Moody’s προειδοποιεί ότι μια τέτοια εξέλιξη θα ήταν χωρίς ιστορικό προηγούμενο για την Ελλάδα και θα μπορούσε να προκαλέσει βαθιά κρίση εμπιστοσύνης στην οικονομία, στις αγορές και στις επενδύσεις.

ΔΙΑΒΑΣΤΕ ΑΚΟΜΑ

Οι οικονομικές επιπτώσεις στα ακραία σενάρια

Στο δυσμενέστερο σενάριο, το πραγματικό ΑΕΠ αυξάνεται μόλις κατά 0,6% το 2027, ενώ οι επενδύσεις υποχωρούν κατά 8,2%.

Η ανεργία επιστρέφει πάνω από το 9%, ενώ τα spreads των ελληνικών ομολόγων κινούνται πάνω από το 10%, σε επίπεδα που παραπέμπουν στην περίοδο της κρίσης χρέους και του 2015.

Αντίθετα, στα πιο ήπια σενάρια, η ανάπτυξη παραμένει ισχυρή, μεταξύ 2,4% και 2,7%, με συνέχιση της αποκλιμάκωσης του δημόσιου χρέους από το 148% του ΑΕΠ.

Η Ελλάδα έχει προχωρήσει, αλλά παραμένει ευάλωτη

Η Moody’s αναγνωρίζει ότι η ελληνική οικονομία έχει επιτύχει αξιοσημείωτη πρόοδο μετά την πανδημία.

Η ανάπτυξη κινείται πάνω από τον μέσο όρο της Ευρωζώνης, η ανεργία έχει υποχωρήσει σημαντικά και το δημόσιο χρέος έχει μειωθεί από το 206% του ΑΕΠ το 2020 στο 148% το 2025.

Ωστόσο, ο οίκος επισημαίνει ότι η χώρα εξακολουθεί να διαθέτει το υψηλότερο χρέος στην Ευρωζώνη, ενώ το πραγματικό κατά κεφαλήν ΑΕΠ παραμένει 7,3% χαμηλότερα από τα επίπεδα του 2008.

Το 2025, το κατά κεφαλήν εισόδημα της Ελλάδας ήταν μόλις οριακά υψηλότερο από της Λετονίας και της Βουλγαρίας, ενώ η χώρα έχει υποχωρήσει πίσω από την Κύπρο, την Πορτογαλία, τη Λιθουανία και την Κροατία.

Το νέο στοιχείο: Η αβεβαιότητα περνά στην πραγματική οικονομία

Η Moody’s σημειώνει ότι η σημερινή συγκυρία είναι πιο σύνθετη σε σχέση με προηγούμενες περιόδους πολιτικής έντασης.

Ο δείκτης οικονομικής πολιτικής αβεβαιότητας στην Ελλάδα εκτοξεύθηκε τον Μάρτιο στα υψηλότερα επίπεδα μετά την πανδημία, επηρεασμένος τόσο από τις γεωπολιτικές εξελίξεις στη Μέση Ανατολή όσο και από τις εγχώριες πολιτικές αναταράξεις.

Ταυτόχρονα, η ανεργία αυξήθηκε ξανά στο 9% τον Μάρτιο, ενώ ο πληθωρισμός επιταχύνθηκε στο 4,6% λόγω του ενεργειακού κόστους και των πιέσεων στις εισαγωγές.

Η Moody’s προειδοποιεί ότι η Ελλάδα έχει χτίσει σημαντική αξιοπιστία τα τελευταία χρόνια, αλλά το περιθώριο για παρατεταμένη πολιτική αστάθεια παραμένει περιορισμένο.

ΔΙΑΒΑΣΤΕ ΠΕΡΙΣΣΟΤΕΡΕΣ ΕΙΔΗΣΕΙΣ: