Νέα «βόμβα» Τραμπ στο ΝΑΤΟ: Εξετάζει απόσυρση δυνάμεων από την Ευρώπη λόγω του πολέμου στο Ιράν
- Η κυβέρνηση Τραμπ φέρεται να επεξεργάζεται την αναδιάταξη αμερικανικών στρατευμάτων από χώρες όπως η Γερμανία, η Ισπανία και η Ιταλία, ως αντίποινα για την απουσία στήριξης στο Ιράν.
- Ο Αμερικανός πρόεδρος χαρακτηρίζει το ΝΑΤΟ «χάρτινη τίγρη», κατηγορώντας τους συμμάχους για έλλειψη αλληλεγγύης και αφήνοντας ανοιχτό το ενδεχόμενο πλήρους αποχώρησης των ΗΠΑ.
- Παρά τις πιέσεις, οι Ευρωπαίοι αξιωματούχοι (όπως ο γ.γ. του ΝΑΤΟ, Μαρκ Ρούτε) ξεκαθαρίζουν ότι προσφέρουν πολιτική υποστήριξη, αλλά η Συμμαχία δεν πρόκειται να εμπλακεί στρατιωτικά στη Μέση Ανατολή.
Η σχέση των ΗΠΑ με τη Βορειοατλαντική Συμμαχία φαίνεται να διανύει μια από τις πιο κρίσιμες φάσεις της ιστορίας της. Σύμφωνα με πηγές που επικαλούνται διεθνή μέσα (όπως η Wall Street Journal και το Politico), η κυβέρνηση του Ντόναλντ Τραμπ σχεδιάζει έναν δραστικό ανασχηματισμό της αμερικανικής στρατιωτικής παρουσίας στην Ευρώπη. Ο στόχος του σχεδίου είναι διττός: να «τιμωρήσει» τα κράτη-μέλη που κράτησαν αποστάσεις από τη σύγκρουση με την Τεχεράνη και να επιβραβεύσει όσα ευθυγραμμίστηκαν με την αμερικανική στρατηγική.
Ο Αμερικανός πρόεδρος, σε πρόσφατες δημόσιες τοποθετήσεις του, δεν έκρυψε την οργή του. Χαρακτήρισε τους συμμάχους που δεν συνέδραμαν στρατιωτικά «δειλούς», σημειώνοντας πως οι ΗΠΑ κατάφεραν να «συντρίψουν» τις ιρανικές ένοπλες δυνάμεις μόνες τους. Η απογοήτευση αυτή αποκρυσταλλώθηκε με τον πιο επίσημο τρόπο σε μια τεταμένη συνάντηση στον Λευκό Οίκο με τον Γενικό Γραμματέα του ΝΑΤΟ, Μαρκ Ρούτε, όπου ο Τραμπ διεμήνυσε πως πλέον «δεν χρειάζεται, ούτε επιθυμεί» τη βοήθεια της Συμμαχίας.
Τι σημαίνει πρακτικά η απόσυρση δυνάμεων
Η Ευρώπη φιλοξενεί δεκάδες χιλιάδες Αμερικανούς στρατιώτες, οι οποίοι αποτελούν τη ραχοκοκαλιά της αμυντικής αρχιτεκτονικής του ΝΑΤΟ. Χώρες όπως η Γερμανία, η Ιταλία και η Ισπανία συγκεντρώνουν τον μεγαλύτερο όγκο αυτών των δυνάμεων. Μια πιθανή απόσυρση ή δραστική μείωση αυτών των στρατευμάτων δεν θα είχε μόνο τεράστιο γεωπολιτικό αντίκτυπο, αφήνοντας την Ευρώπη ευάλωτη, αλλά θα έστελνε και ένα σαφές μήνυμα αποδόμησης της ρήτρας αμοιβαίας άμυνας (Άρθρο 5).
Βέβαια, από νομικής και διπλωματικής πλευράς, το Άρθρο 5 ενεργοποιείται μόνο σε περίπτωση επίθεσης σε κράτος-μέλος εντός του ευρωατλαντικού χώρου, και όχι για επιθετικές επιχειρήσεις στη Μέση Ανατολή, κάτι που οι Ευρωπαίοι ηγέτες προβάλλουν ως βασικό επιχείρημα για τη μη συμμετοχή τους.
Η λεπτή ισορροπία της Ευρώπης
Από την πλευρά της, η Ευρώπη προσπαθεί να ισορροπήσει σε ένα τεντωμένο σχοινί. Ο Μαρκ Ρούτε τόνισε πως το ΝΑΤΟ και η Ευρώπη είναι «απολύτως υποστηρικτικοί» προς τις ενέργειες των ΗΠΑ στο Ιράν, αναγνωρίζοντας την Τεχεράνη ως κοινή απειλή. Ωστόσο, ξεκαθάρισε πως η στρατιωτική επιχείρηση αποτελεί αμερικανο-ισραηλινή υπόθεση και δεν προβλέπεται επίσημη εμπλοκή του ΝΑΤΟ.
