Νέες ισορροπίες στα Στενά του Ορμούζ: Το Ιράν θέλει τον έλεγχο, οι ΗΠΑ απειλούν με νέα αντίποινα
- 23/06/2026, 08:16
- SHARE
- Το Ιράν δηλώνει ότι τα Στενά του Ορμούζ δεν θα επιστρέψουν στο προπολεμικό καθεστώς.
- Η Τεχεράνη επιδιώκει να αναλάβει κεντρικό ρόλο στη διαχείριση της στρατηγικής θαλάσσιας οδού.
- ΗΠΑ και Ιράν συμφώνησαν σε οδικό χάρτη 60 ημερών για συνολική ειρηνευτική συμφωνία.
- Στο τραπέζι βρίσκονται το πυρηνικό πρόγραμμα, οι κυρώσεις και η διεθνής ναυσιπλοΐα.
- Ο Ντόναλντ Τραμπ προειδοποιεί ότι θα παρέμβει εκ νέου εάν η Τεχεράνη δεν τηρήσει τις δεσμεύσεις της.
Τα Στενά του Ορμούζ δεν πρόκειται να επιστρέψουν στην κατάσταση που επικρατούσε πριν από τον πόλεμο, διεμήνυσε ο επικεφαλής του ιρανικού κοινοβουλίου και βασικός διαπραγματευτής της Τεχεράνης στις συνομιλίες με τις ΗΠΑ, Μοχαμάντ Μπαγέρ Γκαλιμπάφ.
Όπως δήλωσε, η διεθνής ναυσιπλοΐα θα συνεχίσει να λειτουργεί στο πλαίσιο των διεθνών κανόνων, ωστόσο η διαχείριση του στρατηγικού περάσματος θα ασκείται από το Ιράν. Η τοποθέτηση αυτή αποτελεί μία από τις πιο ξεκάθαρες ενδείξεις ότι η Τεχεράνη επιδιώκει να κεφαλαιοποιήσει πολιτικά και γεωστρατηγικά την αποκλιμάκωση της κρίσης.
Οι δηλώσεις έγιναν μετά την επίσκεψή του στο Ομάν, όπου συναντήθηκε μαζί με τον υπουργό Εξωτερικών Αμπάς Αραγκτσί με την ηγεσία του σουλτανάτου, το οποίο διαδραματίζει σημαντικό ρόλο στις περιφερειακές διαβουλεύσεις.
Πρόοδος στις συνομιλίες και οδικός χάρτης 60 ημερών
Η νέα φάση των αμερικανοϊρανικών επαφών ξεκίνησε στην Ελβετία, όπου αντιπροσωπείες των δύο χωρών πραγματοποίησαν πολύωρες συνομιλίες διάρκειας περίπου 18 ωρών.
Σύμφωνα με κοινή ανακοίνωση των μεσολαβητών από το Πακιστάν και το Κατάρ, συμφωνήθηκε ένας οδικός χάρτης 60 ημερών με στόχο την επίτευξη συνολικής συμφωνίας. Στο διάστημα αυτό θα συζητηθούν τα πιο κρίσιμα ζητήματα, όπως το ιρανικό πυρηνικό πρόγραμμα, η σταδιακή άρση των αμερικανικών κυρώσεων και η αποκατάσταση των ενεργειακών και εμπορικών ροών.
Παράλληλα, δημιουργήθηκε ειδικός μηχανισμός επικοινωνίας για την επίλυση προβλημάτων που αφορούν τη ναυσιπλοΐα στα Στενά του Ορμούζ, καθώς και κέντρο διαχείρισης κρίσεων για την παρακολούθηση της εκεχειρίας στον Λίβανο.
Ο Γκαλιμπάφ έκανε λόγο για «καλές επιτυχίες» στις συνομιλίες, αναφέροντας πρόοδο σε θέματα που αφορούν τα Στενά του Ορμούζ, το πετρέλαιο, τον Λίβανο και την αποδέσμευση ιρανικών κεφαλαίων που παραμένουν δεσμευμένα στο εξωτερικό.
Οι δεσμεύσεις για το πυρηνικό πρόγραμμα και οι προειδοποιήσεις Τραμπ
Επικεφαλής της αμερικανικής αντιπροσωπείας ήταν ο αντιπρόεδρος Τζέι Ντι Βανς, ο οποίος εμφανίστηκε αισιόδοξος για την πορεία των συνομιλιών, δηλώνοντας ότι τέθηκαν οι βάσεις για μια τελική συμφωνία.
Σύμφωνα με τον ίδιο, η Τεχεράνη αποδέχθηκε την επιστροφή των επιθεωρητών της Διεθνούς Υπηρεσίας Ατομικής Ενέργειας στις πυρηνικές εγκαταστάσεις της χώρας, εξέλιξη που θεωρείται κρίσιμη για την αποκατάσταση της εμπιστοσύνης μεταξύ των δύο πλευρών.
Την ίδια στιγμή, ο Ντόναλντ Τραμπ επιχείρησε να διατηρήσει την πίεση προς το Ιράν. Ο Αμερικανός πρόεδρος δήλωσε ότι θα πράξει «ό,τι χρειαστεί» εάν η Τεχεράνη δεν τηρήσει τη συμφωνία, ξεκαθαρίζοντας ότι η Ουάσιγκτον διατηρεί όλα τα ενδεχόμενα ανοιχτά.
Παράλληλα, εξέφρασε την ικανοποίησή του για τη διατήρηση της ελεύθερης ναυσιπλοΐας στα Στενά του Ορμούζ, υπογραμμίζοντας τη σημασία τους για την παγκόσμια αγορά ενέργειας.
Η άρση κυρώσεων και το πετρέλαιο στο επίκεντρο
Σύμφωνα με τις δηλώσεις του Αμπάς Αραγκτσί, το Ιράν εξασφάλισε σημαντικές παραχωρήσεις, μεταξύ των οποίων η μερική αποδέσμευση ιρανικών κεφαλαίων, η εκκίνηση σχεδίου οικονομικής ανοικοδόμησης και η προσωρινή άρση περιορισμών στις εξαγωγές πετρελαίου και πετροχημικών προϊόντων.
Η άρση των σχετικών απαγορεύσεων θα ισχύσει αρχικά για 60 ημέρες και η επέκτασή της θα εξαρτηθεί από την πρόοδο των διαπραγματεύσεων.