Ντόμινο εξελίξεων από το «μπλόκο» του Facebook στην Αυστραλία – Τι σηματοδοτεί ο πόλεμος των ειδήσεων

ΑΠΕ-ΜΠΕ

Ντόμινο εξελίξεων προιωνίζονται τα πρόσφατα γεγονότα στην Αυστραλία, με τον αποκλεισμό ειδήσεων από το Facebook. Η σφοδρότητα των αντιδράσεων για τις ενέργειες του μέσου έχει ως πηγή έναν νόμο, στο πλαίσιο του οποίου οι ψηφιακές πλατφόρμες θα πρέπει να πληρώνουν για τις ειδήσεις που ανεβαίνουν στις πλατφόρμες τους.

Σύμφωνα με το Facebook, η εν λόγω νομοθεσία «παρερμηνεύει θεμελιωδώς» τη σχέση του με τους εκδότες. Από την άλλη, πολιτικοί, εκδότες/ ΜΜΕ, οργανώσεις δικαιωμάτων κ.ά. σε πολλές χώρες το κατηγορούν για τακτικές εκφοβισμού και εκφράζουν προβληματισμούς ως προς την πρόσβαση στην πληροφόρηση.

Τι έχει συμβεί

Δεν θα είναι πλέον εφικτή η δημοσίευση και κοινοποίηση ειδήσεων σε όσους βρίσκονται στην Αυστραλία, όπως ανακοίνωσε η Facebook. Η ανακοίνωση είναι μια απάντηση στην προτεινόμενη νομοθεσία της χώρας, που θα αναγκάσει τις τεχνολογικές πλατφόρμες να πληρώσουν τους εκδότες ειδήσεων για περιεχόμενο.

Κατά τη διάρκεια μιας ακρόασης στη Γερουσία της Αυστραλίας, το Facebook είχε προτείνει ότι θα μπορούσε να εμποδίσει το περιεχόμενο στη χώρα εάν το νομοσχέδιο γίνει νόμος. Η Google απείλησε στην ίδια ακρόαση να κλείσει εντελώς τη μηχανή αναζήτησης στην Αυστραλία.

Τα τελευταία χρόνια, το Facebook δημιούργησε το Facebook News, μια εφαρμογή, όπου οι επιλεγμένοι αρθρογράφοι πληρώνονται για τη συμμετοχή. Η Google ανακοίνωσε τα σχέδιά της για την αδειοδότηση ειδήσεων πέρυσι και αποκάλυψε ένα νέο προϊόν που ονομάζεται News Showcase, στο οποίο οι αρθρογράφοι μπορούν να επιμεληθούν και να αποφασίσουν μόνοι τους πώς να παρουσιάσουν το περιεχόμενό τους στην πλατφόρμα. Η Google έχει δεσμεύσει 1 δισεκατομμύριο δολάρια σε διάστημα τριών ετών για αυτό το πρόγραμμα.

Σφοδρές επικρίσεις

O Αυστραλός πρωθυπουργός σε ανάρτησή του στο κοινωνικό δίκτυο χαρακτήρισε τις επιλογές του Facebook «αλαζονικές και απογοητευτικές», ενώ αναφερόμενος στην εν λόγω ενέργεια έκανε λόγο για «unfriend της Αυστραλίας» από την εταιρεία.

Επίσης τόνισε πως είναι σε τακτική επαφή με ηγέτες άλλων χωρών για το ζήτημα αυτό και ότι δεν θα εκφοβιζόταν. Αργότερα έθεσε το θέμα στον Ινδό πρωθυπουργό Ναρέντρα Μόντι, στο πλαίσιο των προσπαθειών του να συγκεντρώσει διεθνή υποστήριξη, σύμφωνα με τη Sydney Morning Herald.

Θέση πήραν και άλλοι Αυστραλοί αξιωματούχοι, με τον υπουργό Οικονομικών, Τζος Φράιντενμπεργκ, να λέει ότι το μπλοκάρισμα είχε τεράστιο κοινωνικό αντίκτυπο, δεδομένου ότι 17 εκατ. Αυστραλοί επισκέπτονται το Facebook κάθε μήνα και αποτελεί την πιο σημαντική πλατφόρμα κοινωνικής δικτύωσης για ενημέρωση στη χώρα.

Ο Μαρκ ΜακΓκόουαν, πρωθυπουργός (premier) της πολιτείας της Δυτικής Αυστραλίας, κατηγόρησε το Facebook ότι συμπεριφέρεται σαν «Βορειοκορεάτης δικτάτορας», ενώ άλλοι υποστήριξαν ότι το κενό ενημέρωσης που δημιουργείται θα καλυφθεί από παραπληροφόρηση και συνωμοσιολογίες. Όπως γράφει το BBC, την επιλογή του Facebook επέκριναν επίσης η Human Rights Watch και εγχώριο στέλεχος που συνεργάζεται με τη Διεθνή Αμνηστία, ενώ δεν έλειψαν επικρίσεις από το εξωτερικό, με τον Τζούλιαν Νάιτ, επικεφαλής της βρετανικής κοινοβουλευτικής επιτροπής που επιβλέπει τη βιομηχανία ΜΜΕ να κάνει λόγο για «bullying».

«Θεωρώ ότι είναι τρομερά ανεύθυνο- σε μια περίοδο που αντιμετωπίζουμε πληθώρα fake news και παραπληροφόρησης για το εμβόλιο για τον Covid… αυτό δεν έχει να κάνει μόνο με την Αυστραλία.

Διεθνή ΜΜΕ αντέδρασαν επίσης, με την εταιρεία πίσω από τον Guardian να εκφράζει βαθύ προβληματισμό και τον επικεφαλής της γερμανικής ένωσης BDZV να λέει πως «είναι καιρός οι κυβερνήσεις ανά τον κόσμο να περιορίσουν την δύναμη στην αγορά των “gatekeeper” πλατφορμών». Γενικότερα, πολλοί ευρωπαϊκοί οργανισμοί του χώρου των ΜΜΕ χαρακτήρισαν την κίνηση του Facebook ως μια προσπάθεια άσκησης πίεσης προς κυβερνήσεις που εξετάζουν το ενδεχόμενο να προβούν σε αντίστοιχης φύσης ενέργειες.

Οι αρχές της Αυστραλίας λένε πως η νέα νομοθεσία έχει σκοπό να αλλάξει προς το δικαιότερο την κατάσταση που επικρατεί μεταξύ των κολοσσών τεχνολογίας και των εκδοτών/ ΜΜΕ ως προς τα κέρδη από το περιεχόμενο που ανεβαίνει: Όπως γράφει το BBC, από κάθε 100 δολάρια Αυστραλίας που δαπανώντας σε ψηφιακή διαφήμιση στα αυστραλιανά ΜΜΕ σήμερα, τα 81 πηγαίνουν στη Google και το Facebook.