Παγκόσμιο χρέος: Ξεπέρασε τα 365 τρισ. δολ. – «Καμπανάκι» από IIF, ΔΝΤ και ΟΟΣΑ 

Το διαρκώς αυξανόμενο κόστος εξυπηρέτησης των διογκούμενων χρεών συνιστά έναν από τους μεγαλύτερους κινδύνους για τις κυβερνήσεις παγκοσμίως, όπως προειδοποιούν με έμφαση οι οικονομικοί αναλυτές. 

Σύμφωνα με πρόσφατη έρευνα του Ινστιτούτου Διεθνούς Χρηματοοικονομικής (IIF), το παγκόσμιο χρέος σημείωσε αύξηση κατά 10 τρισεκατομμύρια δολάρια κατά το πρώτο μισό του έτους, ξεπερνώντας πλέον το εξαιρετικά υψηλό φράγμα των 365 τρισεκατομμυρίων δολαρίων.

Η άνοδος των κρατικών χρεών τροφοδοτείται από το γεγονός ότι οι αποδόσεις των μεσοπρόθεσμων και μακροπρόθεσμων κρατικών ομολόγων σε μερικές από τις μεγαλύτερες οικονομίες του πλανήτη, συμπεριλαμβανομένων των ΗΠΑ, της Ιαπωνίας, της Γαλλίας και του Ηνωμένου Βασιλείου, έχουν σκαρφαλώσει στα υψηλότερα επίπεδα της τελευταίας δεκαετίας. 

Αυτή η αύξηση των αποδόσεων αποτυπώνει την εντεινόμενη νευρικότητα των επενδυτών απέναντι στα διατηρήσιμα υψηλά επιτόκια, τις επίμονες πιέσεις από το ενεργειακό κόστος, την υποτονική οικονομική ανάπτυξη και τις υψηλές δημοσιονομικές δαπάνες.

Όπως επισημαίνει το IIF, οι τέσσερις αυτές ισχυρές οικονομίες βρίσκονται αντιμέτωπες με επίμονα μεγάλα ελλείμματα και διογκούμενα έξοδα τόκων, προκλήσεις που ιστορικά συνδέονταν κυρίως με τις αναδυόμενες αγορές που αντιμετώπιζαν προβλήματα χρέους.

Είναι χαρακτηριστικό ότι οι προηγμένες οικονομίες κατέβαλαν πέρυσι πάνω από 3,3 τρισεκατομμύρια δολάρια σε τόκους για διεθνώς διαπραγματεύσιμα κρατικά ομόλογα, ποσό που ξεπερνά τις συνολικές παγκόσμιες δαπάνες για την τεχνητή νοημοσύνη (2,6 τρισ. δολάρια), την άμυνα (3,1 τρισ. δολάρια) ή την καθαρή ενέργεια (2,3 τρισ. δολάρια).

Η διαχείριση του χρέους έχει προσλάβει πλέον έντονα πολιτική διάσταση, δημιουργώντας έναν επικίνδυνο φαύλο κύκλο ανάμεσα στις εκλογικές αναμετρήσεις και τις βραχυπρόθεσμες πρόχειρες λύσεις. 

Το γεγονός αυτό εντείνει τη μακροπρόθεσμη ευάλωτη θέση των οικονομιών, την ίδια στιγμή που η οριακή χρησιμότητα του νέου χρέους βαίνει μειούμενη. Καθώς τα επιτόκια αναφοράς παραμένουν αυξημένα, οι δαπάνες για τόκους αναμένεται να πραγματοποιήσουν νέο άλμα, ενώ οι δομικές πιέσεις που απορρέουν από τις δαπάνες για την υγεία και τις δημόσιες συντάξεις παραμένουν σε μεγάλο βαθμό ανεπαρκώς αντιμετωπισμένες.

Στις δικές του οικονομικές προβλέψεις, ο Οργανισμός Οικονομικής Συνεργασίας και Ανάπτυξης (ΟΟΣΑ) υπογραμμίζει ότι η άνοδος των αποδόσεων των ομολόγων καθιστά επιτακτική την ανάγκη για εντατικότερες προσπάθειες συγκράτησης και ανακατανομής των κρατικών δαπανών, βελτίωσης της αποτελεσματικότητας του δημόσιου τομέα και ενίσχυσης των δημοσίων εσόδων. 

Ο Οργανισμός τονίζει πως απαιτούνται άμεσες μεταρρυθμίσεις ώστε να διασφαλιστεί η μακροπρόθεσμη βιωσιμότητα του χρέους και να αποκτήσουν οι κυβερνήσεις τα απαραίτητα περιθώρια ελιγμών για να ανταπεξέλθουν σε μελλοντικές οικονομικές αναταράξεις.

Παράλληλα, η επικεφαλής του Διεθνούς Νομισματικού Ταμείου, Κρισταλίνα Γκεοργκίεβα, άσκησε δριμεία κριτική στην κωλυσιεργία των κυβερνήσεων, σημειώνοντας ότι οι διαδοχικοί κλυδωνισμοί στην παγκόσμια οικονομία ωθούν τα επίπεδα χρέους προς τα πάνω σαν μια σκάλα που δεν οδηγεί στον παράδεισο. Σύμφωνα με την ίδια, οι κυβερνήσεις οφείλουν να αναλάβουν άμεσα δράση σε δύο μέτωπα: να μειώσουν τα επίπεδα χρέους θέτοντας τη δημοσιονομική προσαρμογή ως απόλυτη προτεραιότητα και να διασφαλίσουν ότι οι κεντρικές τράπεζες θα εκπληρώσουν την αποστολή τους για τη σταθερότητα των τιμών.

Η γενική διευθύντρια του ΔΝΤ υπογράμμισε ότι είναι αδύνατον να υπερτονιστεί πόσο κρίσιμο είναι να βρεθεί το πολιτικό σθένος για τη λήψη αυτών των απαραίτητων, αν και πολιτικά δύσκολων, αποφάσεων.

ΔΙΑΒΑΣΤΕ ΠΕΡΙΣΣΟΤΕΡΕΣ ΕΙΔΗΣΕΙΣ:

• Γιατί το ντίζελ «χτυπά» την Ευρώπη πιο σκληρά από τη βενζίνη
• Drive Your Legacy #TheAllies: Τι σημαίνει να είσαι σύμμαχος;
• Το «κρυφό» κόστος της βενζίνης – Οι φόροι ξεπερνούν την αξία του καυσίμου
• Στις 9 Οκτωβρίου το πρώτο Fortune Greece & Cyprus Roundtable στη Λευκωσία