Πώς θα λύσει η Ελλάδα το «νομικό γρίφο» της επιστροφής των Τούρκων στρατιωτών

Είναι δυνατή η παροχή πολιτικού ασύλου; - Ποια τα στάδια σύμφωνα με το Διεθνές Δίκαιο.

Αντιμέτωπη με ένα σημαντικό διπλωματικό πρόβλημα βρίσκεται η ελληνική κυβέρνηση μετά την προσγείωση τουρκικού αστυνομικού ελικοπτέρου, με οκτώ Τούρκους στρατιωτικούς στο αεροδρόμιο της Αλεξανδρούπολης.

H Ελλάδα καλείται να διαχειριστεί το αίτημα ασύλου που υπέβαλαν οι οκτώ στρατιωτικοί που δεν αποκλείεται, επιστρέφοντας στην Τουρκία, να αντιμετωπίσουν βαριές ποινές για τη συμμετοχή τους στο πραξικόπημα εναντίον του Ρ. Τ. Ερντογάν, ποινές που όπως αφήνουν να εννοηθεί κυβερνητικές πηγές στην Άγκυρα περιλαμβάνουν και αυτή του θανάτου.

Σε πρόσφατη επικοινωνία που είχαν οι ΥΠΕΞ Τουρκίας και Ελλάδας, Τσαβούσογλου και Κοτζιάς, συζήτησαν για τις σημερινές εξελίξεις σε σχέση με την απόπειρα πραξικοπήματος στην Τουρκία, καθώς και για το θέμα των Τούρκων πολιτών που προσγειώθηκαν στην Αλεξανδρούπολη και ζήτησαν άσυλο .

Ο κ. Κοτζιάς σημείωσε στον Τούρκο ομόλογό του την άποψη της ελληνικής κυβέρνησης, σύμφωνα με την οποία η απόπειρα ανατροπής της δημοκρατικά εκλεγμένης τουρκικής κυβέρνησης είναι πραξικοπηματική και κολάσιμη ενέργεια.

Όσον αφορά το αίτημα χορήγησης ασύλου, ο κ. Κοτζιάς τόνισε ότι το θέμα θα εξεταστεί με βάση όσα προβλέπονται από τη σχετική ελληνική και διεθνή νομοθεσία και θα τηρηθούν οι προβλεπόμενες διαδικασίες από το Διεθνές Δίκαιο, ωστόσο λαμβάνεται πολύ σοβαρά υπόψη ότι οι συλληφθέντες στη χώρα τους κατηγορούνται για παραβίαση της συνταγματικής νομιμότητας και για απόπειρα κατάλυσης της Δημοκρατίας.

Είναι δυνατή η παροχή πολιτικού ασύλου;

Για προφανείς γεωπολιτικούς λόγους, η παροχή πολιτικού ασύλου στους οκτώ είναι πολύ δύσκολη. Το θέμα είναι, σύμφωνα με έμπειρα πολιτικά στελέχη από όλες τις πτέρυγες, μόνον η ταχύτητα ικανοποίησης του αιτήματος έκδοσής τους, το οποίο υπέβαλλε η Άγκυρα. Για το αίτημα ασύλου ακολουθείται η πάγια διαδικασία που τηρείται για τους παράνομα εισελθέντες στην Ελλάδα, ενώ για την έκδοση τους ισχύει ότι ορίζουν οι διεθνείς και διμερείς συμφωνίες.

Συνεπώς οι αιτούντες άσυλο θα κριθούν και θα έχουν δικαίωμα άσκησης έφεσης με αποτέλεσμα να χρειαστούν ακόμη και κάποια 24ωρα προκειμένου να ολοκληρωθεί η διαδικασία.

Τι αναφέρει το υπ. Εθνικής Άμυνας
Το επιχείρημα της Τουρκίας, υπέρ της έκδοσης των 8 τούρκων στρατιωτικών, που πέρασαν χθες στο ελληνικό έδαφος με στρατιωτικό ελικόπτερο, είναι πολύ ισχυρό, εκτιμά ο αναπληρωτής υπουργός Εθνικής Αμυνας, Δημήτρης Βίτσας. Όπως ανέφερε μιλώντας στον τηλεοπτικό σταθμό Mega, το επιχείρημα είναι ισχυρό, καθώς παραβιάστηκε η συνταγματική νομιμότητα και υπήρξε απόπειρα κατάλυσης της δημοκρατίας.

Σύμφωνα με τον ίδιο, αυτό που θα γίνει αυτή τη στιγμή είναι να εξεταστεί το αίτημα χορήγησης ασύλου σε πρώτο βαθμό, να εξεταστεί σε δεύτερο βαθμό και μετά ν’ αρχίσει η εξέταση του αιτήματος έκδοσης. H υπόθεση τους είναι στα χέρια των δικαστικών αρχών, που εξετάζουν το θέμα από νομική άποψη και σε σχέση με το διεθνές δίκαιο, τη διεθνή νομιμότητα και σε σχέση με τα ανθρώπινα δικαιώματα, επανέλαβε.

Τέλος, διευκρίνισε ότι το υπουργείο Εθνικής ‘Αμυνας δεν εμπλέκεται στο θέμα της παράδοσης του τουρκικού ελικοπτέρου. Η επικοινωνία γίνεται ανάμεσα στο ελληνικό Υπουργείο Εξωτερικών και το αντίστοιχο τουρκικό Υπουργείο, μέσω της διπλωματικής οδού.

Ποια είναι τα στάδια

Σύμφωνα με όσα αναφέρει ο γνωστός δικηγόρος  Αλέξανδρος Λυκουρέζος:

– Το Συμβούλιο Εφετών σε πρώτο στάδιο και ο Άρειος Πάγος σε δεύτερο θα πρέπει να αποφανθούν για το αίτημα πολιτικού ασύλου που υπέβαλαν οι 8 επιβαίνοντες στο τουρκικό ελικόπτερο που προσγειώθηκε στην Αλεξανδρούπολη. Η σύλληψή τους (που θυμίζει την περίπτωση -με άλλους όρους βέβαια- του Αμπντουλάχ Οτζαλάν) έγινε για παράνομη είσοδο στη χώρα, ένα αδίκημα πλημμεληματικού χαρακτήρα και περίπου ήσσονος σημασίας. Τα σπουδαία ακολουθούν:

– Οι οκτώ θα οδηγηθούν στον εισαγγελέα τη Δευτέρα και θα παραπεμφθούν στο Αυτόφωρο. Θα πάρουν μια τριήμερη προθεσμία και μετά ή θα οριστεί ρητή δικάσιμος ή θα δικαστούν και -πιθανόν- καταδικαστούν σε μια ολιγόμηνη φυλάκιση για το αδίκημα αυτό. Η ποινή αυτή πιθανόν θα είναι με αναστολή.

– Εφόσον έχει ζητηθεί η έκδοσή τους από την Τουρκία, τότε θα πρέπει να κρατηθούν και η αίτηση να κριθεί από το Συμβούλιο Εφετών Κομοτηνής. Αυτό προφανώς δεν μπορεί να γίνει εντός λίγων ημερών, αλλά θα είναι μια χρονοβόρα διαδικασία.

– Αν το αίτημα απορριφθεί, τότε οριστική απόφαση θα κληθεί να πάρει ο Άρειος Πάγος, οπότε ο χρόνος θα παραταθεί.

Χαρακτηριστικά, η συνθήκη της Γενεύης του 1951, για τα άτομα που ζητούν διεθνή προστασία και τη χορήγηση πολιτικού ασύλου, αναφέρει ότι αίτηση για άσυλο μπορεί να υποβάλει κάποιος ο οποίος έχει φύγει από τη χώρα του και δεν μπορεί να γυρίσει, επειδή φοβάται βάσιμα ότι θα υποστεί δίωξη για λόγους: φυλής, θρησκείας, εθνικότητας, συμμετοχής σε ιδιαίτερη κοινωνική ομάδα, πολιτικών πεποιθήσεων.

Σχετικά με τους οκτώ συλληφθέντες, κυβερνητικές πηγές αναφέρουν ότι οι Συμβάσεις απαγορεύουν την έκδοση ανθρώπων εκεί όπου υπάρχει θανατική ποινή. Σε αυτή την παράμετρο, σύμφωνα με τις πηγές της κυβέρνησης, κατά τις επικοινωνίες που είχαν σήμερα ο Έλληνας υπουργός Εξωτερικών με τον Τούρκο ομόλογό του, ο Μεβλούτ Τσαβούσογλου απάντησε ότι στην Τουρκία δεν υπάρχει θανατική ποινή.

Η διαδικασία για την εξέταση των αιτήσεων ασύλου θα ξεκινήσει τη Δευτέρα, στην Αλεξανδρούπολη, όπου θα μεταβούν μεταφραστές. Θα διαρκέσει 8 ημέρες και εάν υπάρξει έφεση θα διαρκέσει περίπου επιπλέον 8 ημέρες.

Συνολικά η όλη διαδικασία του ασύλου θα διαρκέσει 15-16 ημέρες. Παράλληλα, θα εξελίσσονται οι διαδικασίες έκδοσης, οι οποίες διαρκούν περίπου ανάλογο χρονικό διάστημα.