Ιστορική απόφαση Αρείου Πάγου υπέρ των δανειοληπτών του νόμου Κατσέλη
- Η Ολομέλεια του Αρείου Πάγου αποφάσισε με πλειοψηφία 35-12 ότι οι τόκοι για τα κόκκινα δάνεια υπολογίζονται πλέον ανά μηνιαία δόση και όχι επί του συνολικού ποσού.
- Η απόφαση αφορά περίπου 350.000 δανειολήπτες που προστατεύονται από τον νόμο 3869/2010 («νόμος Κατσέλη») και όλα τα funds που δραστηριοποιούνται στην Ελλάδα.
- Στόχος της ρύθμισης είναι η διασφάλιση αξιοπρεπούς διαβίωσης των υπερχρεωμένων δανειοληπτών, ευθυγραμμισμένη με τον πρωταρχικό σκοπό του νόμου.
Η Ολομέλεια του Αρείου Πάγου εξέδωσε με πλειοψηφία 35-12 μια ιστορική απόφαση υπέρ των δανειοληπτών του νόμου Κατσέλη, δίνοντας σημαντική ανάσα σε περίπου 350.000 νοικοκυριά που αντιμετωπίζουν δυσκολίες στην αποπληρωμή των δανείων τους.
Η συνεδρίαση πραγματοποιήθηκε κεκλεισμένων των θυρών και αφορούσε τον τρόπο ανατοκισμού των δόσεων για όσους αντιμετωπίζουν προβλήματα με funds, δηλαδή το ερώτημα αν οι τόκοι υπολογίζονται στο σύνολο της οφειλής ή σε κάθε μηνιαία δόση. Το ζήτημα παραπέμφθηκε στην Ολομέλεια μετά από προδικαστικό αίτημα του Ειρηνοδικείου Ιωαννίνων.
Οι λεπτομέρειες της απόφασης
Η απόφαση ερμηνεύει το άρθρο 9, παράγραφος 2 του Ν. 3869/2010, που αφορά την προστασία της κύριας κατοικίας και τον τρόπο αποπληρωμής των οφειλών υπερχρεωμένων φυσικών προσώπων. Το άρθρο προβλέπει ότι η εξυπηρέτηση της ρυθμισμένης οφειλής γίνεται με επιτόκιο που δεν υπερβαίνει εκείνο της ενήμερης οφειλής ή το μέσο επιτόκιο στεγαστικών δανείων, χωρίς ανατοκισμό. Παράλληλα, ορίζει ότι για τον υπολογισμό της περιόδου αποπληρωμής λαμβάνονται υπόψη το συνολικό ύψος της οφειλής και η οικονομική δυνατότητα του οφειλέτη, με μέγιστη διάρκεια έως 20 χρόνια, επεκτάσιμη σε 35 χρόνια σε ειδικές περιπτώσεις.
Η Ολομέλεια συμφώνησε με την εισήγηση της τότε Εισαγγελέως του Αρείου Πάγου, Γεωργίας Αδειλίνη, η οποία υποστήριζε ότι οι τόκοι πρέπει να υπολογίζονται στη μηνιαία δόση και όχι στο σύνολο της οφειλής. Η προσέγγισή της εξασφαλίζει ότι οι δανειολήπτες δεν θα εγκλωβίζονται σε υπέρογκες δόσεις που ξεπερνούν τις οικονομικές τους δυνατότητες.
Ο στόχος της απόφασης
Η απόφαση εντάσσεται στον πρωταρχικό σκοπό του νόμου Κατσέλη: την αντιμετώπιση των σοβαρών οικονομικών και κοινωνικών προβλημάτων που προκάλεσε η υπερχρέωση των φυσικών προσώπων. Η κ. Αδειλίνη είχε τονίσει ότι:
«Βασικό κριτήριο αποτελεί η διασφάλιση της αξιοπρεπούς διαβίωσης του οφειλέτη και της οικογένειάς του, ο συνδυασμός της μεγαλύτερης κατά το δυνατόν ικανοποίησης των πιστωτών με τη βασική προστασία της προσωπικής αξιοπρέπειας και την εξασφάλιση στοιχειώδους επιπέδου διαβίωσης».
Η αντίθετη ερμηνεία θα οδηγούσε στον εκ νέου εγκλωβισμό των δανειοληπτών σε δυσβάστακτες δόσεις, παραβιάζοντας τον σκοπό της προστασίας της κύριας κατοικίας και των υπερχρεωμένων οικογενειών.
