Χαλάρωση κυρώσεων στο ρωσικό πετρέλαιο: Πώς η κίνηση Τραμπ ενισχύει τον Πούτιν
- Προσωρινή χαλάρωση των ΗΠΑ στις κυρώσεις στο ρωσικό πετρέλαιο λόγω της κρίσης με το Ιράν
- Αναλυτές προειδοποιούν για αύξηση έως 10 δισ. δολαρίων τον μήνα στα έσοδα της Ρωσίας
- Η διαταραχή στα Στενά του Ορμούζ συνεχίζει να πιέζει την παγκόσμια αγορά ενέργειας
Η αιφνίδια απόφαση της κυβέρνησης του Ντόναλντ Τραμπ να χαλαρώσει προσωρινά τις κυρώσεις σε χώρες που αγοράζουν ρωσικό πετρέλαιο προκαλεί έντονες αντιδράσεις, καθώς θεωρείται ότι μπορεί να ενισχύσει τα έσοδα της Μόσχας σε μία κρίσιμη συγκυρία για τον πόλεμο στην Ουκρανία.
Η Ουάσινγκτον ανακοίνωσε μηνιαία εξαίρεση από τις κυρώσεις, η οποία επιτρέπει την πώληση ρωσικού πετρελαίου που έχει ήδη φορτωθεί σε δεξαμενόπλοια αλλά μέχρι σήμερα δεν μπορούσε να διατεθεί στην αγορά λόγω των περιορισμών. Μεγάλος όγκος αυτών των φορτίων βρίσκεται εδώ και εβδομάδες σε τάνκερ ανοιχτά της Ινδίας και άλλων ασιατικών χωρών, με τους εμπόρους να αναζητούν αγοραστές.
Ο υπουργός Οικονομικών των ΗΠΑ, Σκοτ Μπέσεντ, χαρακτήρισε την απόφαση «στοχευμένη και βραχυπρόθεσμη», υποστηρίζοντας ότι αποσκοπεί στη μείωση των οικονομικών επιπτώσεων από τη σύγκρουση ΗΠΑ-Ισραήλ με το Ιράν και την αναταραχή που αυτή προκαλεί στις διεθνείς αγορές ενέργειας.
Ωστόσο, επικριτές της πολιτικής αυτής προειδοποιούν ότι ακόμη και μια περιορισμένη χαλάρωση των κυρώσεων μπορεί να αποδειχθεί ιδιαίτερα κερδοφόρα για τη Ρωσία.
Προειδοποιήσεις για οικονομική «ανάσα» στη Μόσχα
Ο Μπιλ Μπράουντερ, γνωστός ακτιβιστής υπέρ των κυρώσεων κατά της Ρωσίας και έντονος επικριτής του Βλαντίμιρ Πούτιν, χαρακτήρισε την απόφαση «καταστροφική», υποστηρίζοντας ότι «θα εμπλουτίσει τον Πούτιν και θα παρατείνει τον πόλεμο στην Ουκρανία».
Από την πλευρά του Κρεμλίνου, ο ειδικός απεσταλμένος του Πούτιν για την οικονομία, Κίριλ Ντμιτρίεφ, χαιρέτισε την κίνηση, υποστηρίζοντας ότι επιβεβαιώνει τον κρίσιμο ρόλο της Ρωσίας στη σταθερότητα της παγκόσμιας ενεργειακής αγοράς και ότι η περαιτέρω χαλάρωση των κυρώσεων είναι «αναπόφευκτη», όπως μεταδίδει το BBC.
Ο Μπέντζαμιν Χίλγκενστοκ, επικεφαλής μακροοικονομικής έρευνας στη Σχολή Οικονομικών του Κιέβου, εκτιμά ότι η κίνηση μπορεί να αυξήσει τις ρωσικές εξαγωγές πετρελαίου κατά περίπου 10 δισ. δολάρια τον μήνα, με περίπου το μισό ποσό να καταλήγει απευθείας στα δημόσια έσοδα της ρωσικής κυβέρνησης μέσω φόρων.
Η εξέλιξη αυτή έρχεται σε μια περίοδο κατά την οποία η ρωσική οικονομία αντιμετωπίζει αυξανόμενη πίεση, καθώς οι εξαγωγές πετρελαίου τον Φεβρουάριο υποχώρησαν στο χαμηλότερο επίπεδο από την έναρξη της πλήρους εισβολής στην Ουκρανία το 2022.
Περιορισμένη επίδραση στις τιμές ενέργειας
Παρά τη συζήτηση γύρω από τη χαλάρωση των κυρώσεων, αρκετοί αναλυτές εκτιμούν ότι η επίδραση στις διεθνείς αγορές πετρελαίου θα είναι περιορισμένη.
Ο Γουόρεν Πάτερσον, επικεφαλής στρατηγικής εμπορευμάτων στην ING, δήλωσε ότι η κίνηση των ΗΠΑ «αγγίζει μόνο την επιφάνεια» των προβλημάτων προσφοράς που έχουν δημιουργηθεί μετά την κρίση στον Περσικό Κόλπο.
Η βασική αιτία της αναταραχής παραμένει η διαταραχή της ναυσιπλοΐας στα Στενά του Ορμούζ, από όπου διέρχεται περίπου το 20% του παγκόσμιου εμπορίου πετρελαίου. Η δραστική μείωση της διέλευσης δεξαμενόπλοιων έχει περιορίσει την προσφορά στην αγορά και έχει ενισχύσει τις ανησυχίες για άνοδο των τιμών ενέργειας.
Οι χώρες που αναμένεται να επωφεληθούν περισσότερο από την εξαίρεση των κυρώσεων είναι η Ινδία και άλλες ασιατικές οικονομίες, οι οποίες έχουν πληγεί περισσότερο από τη διακοπή των ροών πετρελαίου μέσω του Ορμούζ, αναφέρεται στο ίδιο δημοσίευμα.
«Συμβολική υποχώρηση» της Δύσης;
Πέρα από τις οικονομικές επιπτώσεις, οργανώσεις υπέρ της Ουκρανίας θεωρούν ότι η απόφαση σηματοδοτεί μια ευρύτερη μετατόπιση στη στάση της Δύσης απέναντι στη Ρωσία.
Ο Αλεξάντερ Κερκ, ακτιβιστής κυρώσεων στην περιβαλλοντική οργάνωση Urgewald, δήλωσε ότι το μήνυμα προς το Κρεμλίνο είναι πως «αν περιμένει αρκετά, η Δύση θα υποχωρήσει».
Την ίδια στιγμή, η βρετανική κυβέρνηση ξεκαθάρισε ότι δεν σκοπεύει να ακολουθήσει την ίδια πολιτική. Ο υπουργός Ενέργειας του Ηνωμένου Βασιλείου, Μάικλ Σανκς, δήλωσε ότι «δεν μπορεί να υπάρξει καμία εξέλιξη που θα επιτρέψει στον Πούτιν να ενισχύσει τη στρατιωτική του μηχανή».
Αναλυτές σημειώνουν πάντως ότι η κρίση στον Περσικό Κόλπο έχει φέρει το καθεστώς των κυρώσεων απέναντι στα όριά του, καθώς η διεθνής αγορά πετρελαίου δυσκολεύεται να αντισταθμίσει ταυτόχρονα τόσο μεγάλες διαταραχές στην προσφορά, καταλήγει το βρετανικό μέσο.
