Τραμπ: «Παγώνει» τον αμερικανικό νόμο για τη ναυτιλία για να συγκρατήσει τις τιμές ενέργειας
Σε μια στοχευμένη παρέμβαση για την ανάσχεση της ενεργειακής ακρίβειας, ο Ντόναλντ Τραμπ ενέκρινε την προσωρινή άρση του Jones Act για διάστημα 60 ημερών, επιτρέποντας τη μεταφορά καυσίμων και ενεργειακών προϊόντων μεταξύ αμερικανικών λιμανιών από ξένα πλοία.
Ο νόμος του 1920 επιβάλλει ότι τέτοιες μεταφορές πρέπει να πραγματοποιούνται αποκλειστικά από πλοία αμερικανικής κατασκευής, ιδιοκτησίας και σημαίας — περιορισμός που αυξάνει σημαντικά το κόστος logistics. Με την εξαίρεση αυτή, η κυβέρνηση επιχειρεί να ρίξει το κόστος μεταφοράς και να απορροφήσει μέρος των πιέσεων στις τιμές.
Το μέτρο αφορά ένα ευρύ φάσμα προϊόντων, από αργό πετρέλαιο και προϊόντα διύλισης μέχρι φυσικό αέριο, LNG, άνθρακα και λιπάσματα, δηλαδή κρίσιμες πρώτες ύλες για την ενεργειακή και βιομηχανική δραστηριότητα.
Πίεση από την ενεργειακή κρίση
Η απόφαση έρχεται σε μια περίοδο έντονων διαταραχών στην παγκόσμια αγορά ενέργειας, καθώς ο πόλεμος με το Ιράν έχει πλήξει τις ροές πετρελαίου.
Το κλείσιμο των Στενών του Ορμούζ έχει περιορίσει δραστικά τη διακίνηση, επηρεάζοντας έως και 15 εκατ. βαρέλια ημερησίως και ενισχύοντας το ράλι των τιμών.
Η κατάσταση αυτή έχει οδηγήσει σε αυτό που διεθνείς οργανισμοί χαρακτηρίζουν ως μία από τις σοβαρότερες διαταραχές εφοδιασμού που έχει αντιμετωπίσει ποτέ η αγορά πετρελαίου.
Τι κερδίζουν καταναλωτές και επιχειρήσεις
Η χαλάρωση των περιορισμών αναμένεται να διευκολύνει τη χρήση φθηνότερων δεξαμενόπλοιων, ειδικά για τη μεταφορά καυσίμων από τον Κόλπο του Μεξικού προς την Ανατολική Ακτή.
Σύμφωνα με εκτιμήσεις της JPMorgan, αυτό θα μπορούσε να οδηγήσει σε μείωση έως και 10 σεντς ανά γαλόνι στις τιμές καυσίμων για τους οδηγούς στις ανατολικές πολιτείες.
Παρά τα οφέλη, η επίδραση εκτιμάται ως περιορισμένη, καθώς το βασικό πρόβλημα παραμένει η έλλειψη προσφοράς σε παγκόσμιο επίπεδο.
Παράλληλες κινήσεις από την Ουάσινγκτον
Η άρση του Jones Act αποτελεί μέρος ενός ευρύτερου πακέτου μέτρων για την ενίσχυση της προσφοράς.
Η κυβέρνηση έχει ήδη προχωρήσει σε σχέδιο διάθεσης 172 εκατ. βαρελιών από το Στρατηγικό Απόθεμα Πετρελαίου, στο πλαίσιο διεθνούς απελευθέρωσης 400 εκατ. βαρελιών, ενώ έχει χαλαρώσει και ορισμένους περιορισμούς στο ρωσικό πετρέλαιο.
Παράλληλα, εξετάζεται η συνοδεία δεξαμενόπλοιων από το Πολεμικό Ναυτικό των ΗΠΑ στα Στενά του Ορμούζ, καθώς και μηχανισμοί αντασφάλισης για τη μείωση του κόστους μεταφοράς.
Αντιδράσεις και πολιτικό κόστος
Ο Jones Act παραμένει βασικός πυλώνας της αμερικανικής ναυπηγικής βιομηχανίας και έχει ισχυρή πολιτική στήριξη, γεγονός που καθιστά κάθε εξαίρεση ιδιαίτερα ευαίσθητη.
Αντίστοιχη κίνηση είχε γίνει και το 2022 από τον Τζο Μπάιντεν, χωρίς ωστόσο να αποφευχθούν οι αντιδράσεις από τον κλάδο.
Η κυβέρνηση επιμένει ότι πρόκειται για προσωρινό μέτρο, ωστόσο η πίεση αυξάνεται, καθώς η πορεία των τιμών καυσίμων επηρεάζει άμεσα το κόστος ζωής και ενδέχεται να παίξει ρόλο στις πολιτικές εξελίξεις των επόμενων μηνών.
