Νέο φορολογικό: Τέλος στα «τυφλά σημεία» – Τι αλλάζει σε μετρητά, crypto και ακίνητα
Μια ριζική αναδιάρθρωση του φορολογικού ελέγχου φέρνει το νέο νομοσχέδιο που τέθηκε σε δημόσια διαβούλευση, εισάγοντας ένα ενιαίο πλαίσιο παρακολούθησης εισοδημάτων, περιουσίας και συναλλαγών. Στο επίκεντρο βρίσκεται η πλήρης ψηφιοποίηση και η διασύνδεση δεδομένων, με τον ΑΦΜ να λειτουργεί ως βασικός «κόμβος» ταυτοποίησης.
Σύμφωνα με το νέο πλαίσιο, οι φορολογικές αρχές αποκτούν αναλυτική εικόνα για κάθε τραπεζικό λογαριασμό στο τέλος του έτους: υπόλοιπα, τόκοι, μερίσματα, αλλά και έσοδα από επενδυτικές κινήσεις. Παράλληλα, καταγράφονται πλήρη στοιχεία ταυτοποίησης των δικαιούχων, καθώς και πληροφορίες για κοινoύς λογαριασμούς και ελέγχονται πρόσωπα σε νομικές οντότητες.
Η υποχρεωτική κοινοποίηση του ΑΦΜ σε εθνικό και ευρωπαϊκό επίπεδο ενισχύει τις αυτόματες διασταυρώσεις, περιορίζοντας τις ασυμφωνίες και επιταχύνοντας τους ελέγχους.
Ιδιαίτερη βαρύτητα δίνεται στις συναλλαγές με μετρητά. Το όριο των 500 ευρώ αφορά πλέον τη συνολική αξία της συναλλαγής και όχι επιμέρους παραστατικά, κλείνοντας «παραθυράκια» κατακερματισμού πληρωμών. Σε περίπτωση παράβασης, επιβάλλεται πρόστιμο ίσο με το διπλάσιο του ποσού.
Στο ίδιο πλαίσιο, το οικονομικό επιτελείο θέτει τις βάσεις για την ευρύτερη υιοθέτηση του ψηφιακού ευρώ, με στόχο την πλήρη ιχνηλασιμότητα των συναλλαγών. Όπως σημείωσε ο υπουργός Εθνικής Οικονομίας και Οικονομικών Κυριάκος Πιερρακάκης, η μετάβαση αυτή αποσκοπεί στη δημιουργία ενός πιο δίκαιου και διαφανούς συστήματος.
Για πρώτη φορά εισάγεται ολοκληρωμένο πλαίσιο παρακολούθησης συναλλαγών σε κρυπτονομίσματα, μέσω της ευρωπαϊκής οδηγίας DAC8. Οι πάροχοι υπηρεσιών crypto υποχρεούνται σε αυτόματη ανταλλαγή πληροφοριών, ενώ προβλέπονται κυρώσεις έως 5.000 ευρώ για παραβάσεις.
Στον τομέα των προστίμων, καθιερώνεται ενιαία επιβάρυνση 100 ευρώ για εκπρόθεσμες δηλώσεις ΦΠΑ και παρακρατούμενων φόρων, ακόμη και όταν δεν προκύπτει οφειλή. Παράλληλα, προβλέπεται αναδρομική διαγραφή υψηλότερων προστίμων που είχαν επιβληθεί από το 2024.
Αλλαγές έρχονται και στην αγορά ακινήτων, με τη δημιουργία του Μητρώου Ιδιοκτησίας και Διαχείρισης Ακινήτων (ΜΙΔΑ), το οποίο από το 2027 θα αποτελέσει τη βασική βάση δεδομένων για την πιστοποίηση της κύριας κατοικίας. Το νέο σύστημα στοχεύει στην ακριβέστερη αποτύπωση της περιουσίας και στην αποφυγή τεχνητής αύξησης φορολογικής επιβάρυνσης.
Παράλληλα, προβλέπονται ελαφρύνσεις για πωλητές λαϊκών αγορών, ενώ για τις μεγάλες επιχειρήσεις ενσωματώνονται κανόνες ελάχιστης φορολόγησης (Pillar 2). Εισάγεται επίσης ο θεσμός δεσμευτικών φορολογικών απαντήσεων, παρέχοντας μεγαλύτερη ασφάλεια σε επενδυτικές αποφάσεις.
