Η ώρα της Fed: Ανατροπή με το dot plot των επιτοκίων – Η «ανταρσία» του Γουόρς
- 17/06/2026, 12:01
- SHARE
Όταν ολοκληρώσει τη συνεδρίαση για την πορεία της νομισματικής πολιτικής στις ΗΠΑ την Τετάρτη 17/6 η Ομοσπονδιακή Τράπεζα των ΗΠΑ (Federal Reserve), ίσως λείπει ένα σημαντικό στοιχείο: μία «τελεία» (dot).
Η Ομοσπονδιακή Επιτροπή Ανοικτής Αγοράς (FOMC) της αμερικανικής κεντρικής τράπεζας πρόκειται να δημοσιεύσει την τριμηνιαία ενημέρωσή της σχετικά με το πού εκτιμά κάθε αξιωματούχος ότι θα κινηθούν τα επιτόκια της Fed φέτος, έως το 2028 και πέρα από αυτό.
Οι αγορές αναλύουν προσεκτικά το διάγραμμά της, γνωστό ως dot plot (διάγραμμα τελειών), για να αντλήσουν πληροφορίες σχετικά με το πώς οι αξιωματούχοι της Fed βλέπουν την οικονομία και τις επιπτώσεις της στη νομισματική πολιτική.
Ωστόσο, οι περισσότεροι παρατηρητές της Fed στη Wall Street εκτιμούν ότι ο νέος πρόεδρος της Fed, Κέβιν Γουόρς, δεν θα συμμετάσχει, είτε επειδή θεωρεί ότι δεν είναι ακόμη έτοιμος έχοντας αναλάβει καθήκοντα μόλις στις 22 Μαΐου, είτε απλώς επειδή δεν του αρέσει το dot plot και οι συνέπειές του για την προκαθοδήγηση (forward guidance).
Η απόφαση να μην υποβάλει δική του «τελεία» θα αντέβαινε σε περίπου 14 χρόνια πρακτικής της Fed μετά τη χρηματοπιστωτική κρίση και θα μπορούσε να αποξενώσει άλλα μέλη της FOMC που θεωρούν ότι το εργαλείο αυτό τους βοηθά να επικοινωνούν αποτελεσματικά με το κοινό. Παρ’ όλα αυτά, θα μπορούσε επίσης να αποτελέσει ένα αποτελεσματικό πρώτο βήμα για έναν επικεφαλής κεντρικής τράπεζας που έχει υποσχεθεί θεμελιώδεις αλλαγές στον τρόπο λειτουργίας του θεσμού.
«Μου φαίνεται ότι δεν θέλει να υποβάλει πρόβλεψη για τα επιτόκια», δήλωσε ο Bill English, πρώην επικεφαλής νομισματικών υποθέσεων της Fed και νυν καθηγητής στο Yale. «Μπορεί να υπάρχουν και άλλα μέλη της επιτροπής που δεν συμπαθούν ιδιαίτερα το dot plot και θα ήταν διατεθειμένα να κάνουν το ίδιο.»
«Η Fed είναι ανθρώπινη»
Ο Γουόρς αντιτίθεται στο dot plot και σε άλλες μορφές forward guidance, επειδή πιστεύει ότι περιορίζουν τη δυνατότητα λήψης αποφάσεων της Fed.
Το dot plot αποτελεί μέρος ενός ευρύτερου συνόλου στοιχείων που ονομάζεται Summary of Economic Projections (SEP) – Σύνοψη Οικονομικών Προβλέψεων, το οποίο περιλαμβάνει επίσης προβλέψεις για την ανεργία, τον πληθωρισμό και το Ακαθάριστο Εγχώριο Προϊόν (ΑΕΠ). Το SEP ενημερώνεται ανά τρίμηνο και παρουσιάζει τη διάμεση εκτίμηση για κάθε κατηγορία. Ως εκ τούτου, δεν αποτελεί επίσημη πρόβλεψη, αλλά το μέσο σημείο του εύρους εκτιμήσεων των συμμετεχόντων στις συνεδριάσεις της FOMC.
Ο οικονομολόγος της Bank of America, Aditya Bhave, εκτιμά ότι ο Γουόρς δεν θα βάλει «τελεία», ενώ ο οικονομολόγος της Goldman Sachs, David Mericle, έγραψε σε σημείωμά του ότι «υποθέτουμε πως ο Γουόρς δεν θα βάλει dots λόγω της προηγούμενης κριτικής του στο forward guidance, αλλά δεν είμαστε βέβαιοι».
Κατά την ακρόαση επικύρωσης του διορισμού του τον Απρίλιο, ο Γουόρς ανέφερε το SEP ως μέρος ενός ευρύτερου προβλήματος υπερβολικής επικοινωνίας από τη Fed. Συγκεκριμένα, αναφέρθηκε στη λανθασμένη εκτίμηση της Fed ότι ο πληθωρισμός στις ΗΠΑ το 2021-22 ήταν «παροδικός» (transitory), κάτι που οδήγησε αργότερα σε μια σειρά επιθετικών αυξήσεων επιτοκίων για την αντιμετώπιση της μεγαλύτερης ανόδου τιμών των τελευταίων 40 ετών.
«Η Fed λέει σε ολόκληρο τον κόσμο ποιες θα είναι οι τελείες της, ποιες θα είναι οι προβλέψεις της», δήλωσε τότε. «Όμως η Fed αποτελείται από ανθρώπους. Και στη συνέχεια παραμένει προσκολλημένη σε αυτές τις προβλέψεις περισσότερο απ’ όσο θα έπρεπε. Πιστεύω ότι αν η Fed περίμενε μέχρι να βρεθεί μέσα στη συνεδρίαση προτού λάβει μια απόφαση, αυτή η επιπλέον διαδικασία διαβούλευσης θα μπορούσε να αποτρέψει την κεντρική τράπεζα από το να πολλαπλασιάζει τα λάθη της. Νομίζω ότι πρόκειται για σημαντικές αλλαγές που χρειάζονται.»
Οι αγορές παρακολουθούν τη Fed
Παρόλα αυτά, οι αγορές βασίζονται σε μεγάλο βαθμό στο dot plot της Fed και στο υπόλοιπο SEP, και ίσως χρειαστεί να μάθουν να ζουν χωρίς αυτά αν επικρατήσει η προσέγγιση του Γουόρς.
«Για μένα ποτέ δεν είχε ιδιαίτερο νόημα το γεγονός ότι το SEP κατά καιρούς επηρέαζε τις αγορές, επειδή η ακρίβειά του ήταν, στην καλύτερη περίπτωση, μέτρια», δήλωσε η Liz Ann Sonders, επικεφαλής επενδυτική στρατηγική αναλύτρια της Charles Schwab. «Ωστόσο, αποτελεί έναν τρόπο μέσω του οποίου η Fed εκφράζει τις απόψεις της, και οι αγορές τείνουν να αντιδρούν σε αυτές τις απόψεις.»
Η οικονομολόγος Claudia Sahm προειδοποίησε ότι αν ο Γουόρς και άλλοι αξιωματούχοι δεν συμμετάσχουν, ενδέχεται να σταλεί λανθασμένο μήνυμα στις αγορές. Συγκεκριμένα, οι επενδυτές θα μπορούσαν να θεωρήσουν ότι ο Γουόρς προσπαθεί να «κρύψει τη στροφή προς πιο αυστηρή (hawkish πολιτική)» της επιτροπής για την καταπολέμηση του πληθωρισμού μέσω υψηλών επιτοκίων.
«Η αποδυνάμωση του SEP αυτή την εβδομάδα ίσως αντιμετωπίσει ορισμένες από τις ανησυχίες του Γουόρς, αλλά σχεδόν σίγουρα θα δημιουργήσει νέες», έγραψε η Sahm, επικεφαλής οικονομολόγος της New Century Advisors. «Μια Fed που φαίνεται να αποκρύπτει τη δική της εσωτερική συζήτηση μπορεί να δώσει την εντύπωση ότι εφησυχάζει απέναντι στον πληθωρισμό — και αυτή είναι ακριβώς η αξιοπιστία που δεν έχει την πολυτέλεια να χάσει.»
Η συγκεκριμένη συνεδρίαση αναμένεται να αποτελέσει ένα ενδιαφέρον τεστ για τη στρατηγική επικοινωνίας της Fed υπό τον Γουόρς.
Πέρα από τις απόψεις του για το dot plot και το SEP, οι αγορές θα παρακολουθήσουν επίσης πιθανές αλλαγές στην ανακοίνωση μετά τη συνεδρίαση, καθώς και τις θέσεις του σχετικά με το αν θα συνεχίσει να παραχωρεί συνεντεύξεις Τύπου της Fed μετά από κάθε συνεδρίαση.