Η Τεχεράνη δοκιμάζει τον Τραμπ στο Ορμούζ – Η WSJ μιλά για de facto έλεγχο

Η συμφωνία που παρουσιάστηκε ως εγγύηση για την επαναλειτουργία των Στενών του Ορμούζ δοκιμάζεται ήδη στην πράξη, με τη Wall Street Journal να υποστηρίζει ότι η Τεχεράνη επιχειρεί να επιβάλει τον έλεγχό της στη σημαντικότερη ενεργειακή αρτηρία του κόσμου.

Η αμερικανική εφημερίδα, σε ιδιαίτερα επικριτικό editorial, εκτιμά ότι το Ιράν αξιοποιεί στρατιωτική πίεση, απειλές και νέες απαιτήσεις προς τη ναυτιλία, προκειμένου να μετατρέψει τα Στενά του Ορμούζ σε θαλάσσια δίοδο όπου η ελεύθερη διέλευση θα εξαρτάται από την άδεια της Τεχεράνης.

Η ανάλυση της Wall Street Journal έρχεται μετά τις νέες επιθέσεις σε εμπορικά πλοία, τα αμερικανικά αντίποινα και τις δηλώσεις του υπουργού Εξωτερικών του Ιράν, Αμπάς Αραγτσί, για τον ρόλο της Τεχεράνης στη διαχείριση των Στενών.

Επιθέσεις, αντίποινα και εύθραυστη εκεχειρία

Η Wall Street Journal υπενθυμίζει ότι ιρανικό drone έπληξε την περασμένη εβδομάδα εμπορικό πλοίο μεταφοράς εμπορευματοκιβωτίων που διέπλεε τα Στενά του Ορμούζ.

Οι Ηνωμένες Πολιτείες απάντησαν, σύμφωνα με την εφημερίδα, με αεροπορικά πλήγματα κατά αποθηκών πυραύλων, μη επανδρωμένων αεροσκαφών και παράκτιων ραντάρ του Ιράν.

Ακολούθησε νέα επίθεση εναντίον δεξαμενόπλοιου που μετέφερε πετρέλαιο από το Κατάρ, προκαλώντας νέο κύκλο αμερικανικών αντιποίνων. Η Ουάσιγκτον ενίσχυσε τη συνοδεία πετρελαιοφόρων με ισχυρή αεροπορική κάλυψη, ενώ η Τεχεράνη φέρεται να εξαπέλυσε drones και πυραύλους κατά πολιτικών στόχων και αμερικανικών βάσεων στο Μπαχρέιν και στο Κουβέιτ.

Για τη Wall Street Journal, η αλληλουχία των γεγονότων δείχνει ότι η εκεχειρία και οι δεσμεύσεις της συμφωνίας ΗΠΑ–Ιράν βρίσκονται ήδη υπό σοβαρή πίεση.

Η διεκδίκηση του ελέγχου στα Στενά

Ιδιαίτερη ανησυχία προκαλεί, κατά την εφημερίδα, η θέση που διατύπωσε ο Αμπάς Αραγτσί, σύμφωνα με την οποία αποκλειστικά το Ιράν είναι υπεύθυνο για τη διαχείριση των Στενών του Ορμούζ.

Η Wall Street Journal ερμηνεύει τη δήλωση ως ένδειξη ότι η Τεχεράνη δεν αρκείται στην ασφάλεια της ναυσιπλοΐας, αλλά επιδιώκει να αναγνωριστεί ως ο καθοριστικός παράγοντας για το ποια πλοία θα περνούν και υπό ποιους όρους.

Σύμφωνα με την ανάλυση, το Ιράν είχε επιχειρήσει να επιβάλει σειρά κανόνων στις ναυτιλιακές εταιρείες:

• χρήση αποκλειστικά της βόρειας λωρίδας ναυσιπλοΐας,
• προειδοποίηση δύο ημέρες πριν από τη διέλευση,
• ασφάλιση των πλοίων μέσω ιρανικών μηχανισμών,
• συμμόρφωση με διαδικασίες που θα καθιστούσαν την Τεχεράνη κεντρικό διαχειριστή της διόδου.

Οι περισσότερες ναυτιλιακές, σύμφωνα με το δημοσίευμα, δεν ακολούθησαν τις απαιτήσεις αυτές και συνέχισαν να χρησιμοποιούν τη νότια λωρίδα, η οποία βρίσκεται στα χωρικά ύδατα του Ομάν.

Η εφημερίδα εκτιμά ότι η αδυναμία επιβολής αυτών των όρων εξηγεί την επιστροφή της στρατιωτικής πίεσης.

«Δεν πρόκειται για νέο Ιράν»

Το editorial ασκεί έντονη κριτική και στην εκτίμηση της κυβέρνησης Τραμπ ότι η ηγεσία των Φρουρών της Επανάστασης είχε μεταβάλει στάση απέναντι στις Ηνωμένες Πολιτείες.

Η Wall Street Journal αναφέρεται και στις δηλώσεις του αντιπροέδρου Τζέι Ντι Βανς για άτυπες «συμφωνίες κυρίων» με Ιρανούς αξιωματούχους, υποστηρίζοντας ότι η προσέγγιση αυτή υποτιμά τη σταθερή χρήση απειλών και στρατιωτικής ισχύος από την Τεχεράνη.

Το επιχείρημα της εφημερίδας είναι ότι οι κινήσεις του Ιράν δεν συνιστούν αλλαγή στρατηγικής, αλλά συνέχεια της επιδίωξης να αξιοποιήσει τον έλεγχο του Ορμούζ ως γεωπολιτικό και οικονομικό μοχλό πίεσης.

Η κριτική στον Τραμπ και το δίλημμα του Λευκού Οίκου

Η Wall Street Journal θεωρεί ότι η κυβέρνηση Τραμπ προσέφερε στην Τεχεράνη σημαντικές παραχωρήσεις χωρίς επαρκείς ασφαλιστικές δικλείδες.

Μεταξύ άλλων, αναφέρεται στην προσωρινή χαλάρωση των πετρελαϊκών κυρώσεων, στη δυνατότητα επαναπατρισμού εσόδων από εξαγωγές πετρελαίου και στη δέσμευση για αποδέσμευση παγωμένων ιρανικών κεφαλαίων.

Η εφημερίδα εισηγείται η Ουάσιγκτον να επανεξετάσει τη στάση της και να δεσμεύσει τα έσοδα από τις πωλήσεις ιρανικού πετρελαίου σε λογαριασμούς μεσεγγύησης, ώστε να χρησιμοποιηθούν ως διαπραγματευτικός μοχλός στις συζητήσεις για το πυρηνικό πρόγραμμα.

Κατά τη Wall Street Journal, ο Ντόναλντ Τραμπ βρίσκεται μπροστά σε ένα δύσκολο στρατηγικό δίλημμα: είτε να αποδεχθεί ότι το Ιράν θα αποκτήσει de facto έλεγχο στα Στενά του Ορμούζ είτε να επιλέξει κλιμάκωση με στόχο την αποκατάσταση της ελεύθερης ναυσιπλοΐας.

ΔΙΑΒΑΣΤΕ ΠΕΡΙΣΣΟΤΕΡΕΣ ΕΙΔΗΣΕΙΣ:

• Νέα ένταση στο Ορμούζ, αλλά ο χρυσός δεν αντιδρά: Γιατί μένει 23% χαμηλότερα
• Business Monitor: Το νέο ανταγωνιστικό πλεονέκτημα των επιχειρήσεων
• Ιδιωτικό χρέος: Τι αλλάζει με τις 72 δόσεις, τις δικαστικές ρυθμίσεις, τον εξωδικαστικό και τις κατασχέσεις
• Ελληνικές τράπεζες: Σε τροχιά σύγκλισης με τις ευρωπαϊκές – Πού υπερέχουν τα εγχώρια πιστωτικά ιδρύματα