Φυσικό αέριο: Η Ευρώπη χάνει το «μαξιλάρι» της και φοβάται νέο γύρο ακρίβειας

Η Ευρώπη μπορεί να μπει στον χειμώνα του 2026-27 με τα χαμηλότερα αποθέματα φυσικού αερίου των τελευταίων 15 ετών, καθώς η διαταραχή στις ροές LNG από τον Περσικό Κόλπο περιορίζει την κρίσιμη θερινή αναπλήρωση.

Οι ευρωπαϊκές αποθήκες φυσικού αερίου αναμένεται να ολοκληρώσουν την περίοδο αναπλήρωσης, από τον Απρίλιο έως τον Οκτώβριο, με πληρότητα μόλις 76%, σύμφωνα με εκτιμήσεις της Wood Mackenzie. Εάν επιβεβαιωθεί το σενάριο, θα πρόκειται για το χαμηλότερο επίπεδο από το 2011 και για μια σαφώς πιο εύθραυστη αφετηρία ενόψει της χειμερινής περιόδου θέρμανσης.

Η αγορά δεν αντιμετωπίζει προς το παρόν άμεσο πρόβλημα επάρκειας. Ωστόσο, τα χαμηλότερα αποθέματα περιορίζουν το περιθώριο ασφαλείας της Ευρώπης σε περίπτωση παρατεταμένου ψύχους, νέας διαταραχής στις εισαγωγές LNG ή αναζωπύρωσης της έντασης γύρω από τα Στενά του Ορμούζ.

Η δύσκολη διαδρομή από το 28% στο 76%

Η Ευρώπη μπήκε στη φετινή περίοδο αναπλήρωσης με τις αποθήκες φυσικού αερίου στο 28%, ύστερα από έναν ιδιαίτερα ψυχρό χειμώνα που εξάντλησε τα διαθέσιμα αποθέματα. Τα επίπεδα αυτά βρέθηκαν αισθητά χαμηλότερα από την προηγούμενη τριετία και κοντά στα προ της ενεργειακής κρίσης δεδομένα.

Τα αποθέματα έχουν ανακάμψει έκτοτε, ωστόσο ο ρυθμός αναπλήρωσης παραμένει ανεπαρκής για να επαναφέρει την Ευρώπη στα συνήθη επίπεδα ασφαλείας. Η πληρότητα των αποθηκών κινείται γύρω από το 48%, όταν η αγορά χρειάζεται σταθερές και αυξημένες εισροές LNG για να ενισχύσει το «μαξιλάρι» του χειμώνα.

Η Νατάσα Φίλντινγκ, αναλύτρια της Argus Media, προειδοποιεί ότι όσο παρατείνονται οι περιορισμοί στην προσφορά LNG, τόσο χαμηλότερα θα είναι τα αποθέματα στην αρχή του χειμώνα και τόσο αυξάνεται ο κίνδυνος νέας ανόδου στις τιμές.

Οι τιμές αναφοράς του φυσικού αερίου στην Ευρώπη διαπραγματεύονται περίπου στα 40 ευρώ ανά μεγαβατώρα. Παραμένουν πολύ μακριά από τα ιστορικά υψηλά των 342 ευρώ/MWh που καταγράφηκαν μετά τη ρωσική εισβολή στην Ουκρανία το 2022, αλλά η σχετική ηρεμία των τιμών δεν έχει εξασφαλίσει τον απαιτούμενο ρυθμό αγορών και αποθήκευσης για τον επόμενο χειμώνα.

Το Κατάρ και ο Ορμούζ στο επίκεντρο

Το βασικό ερώτημα είναι πόσο γρήγορα θα αποκατασταθούν οι εξαγωγές LNG από το Κατάρ και η ομαλή ναυσιπλοΐα στα Στενά του Ορμούζ, από όπου διακινείται περίπου το ένα πέμπτο της παγκόσμιας προσφοράς υγροποιημένου φυσικού αερίου.

Τα πρώτα σημάδια είναι θετικά, καθώς δεξαμενόπλοια LNG συνδεδεμένα με την QatarEnergy έχουν αρχίσει να επιστρέφουν προς τον Περσικό Κόλπο. Η επανεκκίνηση, όμως, παραμένει σταδιακή και οι ροές απέχουν ακόμη από τα προπολεμικά επίπεδα, ενώ οι κίνδυνοι για τη ναυσιπλοΐα εξακολουθούν να επηρεάζουν τις αποφάσεις των εταιρειών.

Ο πρωθυπουργός του Κατάρ, Σεΐχης Μοχάμεντ μπιν Αμπντουλραχμάν αλ-Θάνι, έχει δηλώσει ότι η χώρα αναμένει να επαναφέρει τη φυσιολογική παραγωγή LNG μέσα στις επόμενες εβδομάδες. Η ταχύτητα της αποκατάστασης θα καθορίσει σε σημαντικό βαθμό το πόσο γεμάτες θα είναι οι ευρωπαϊκές αποθήκες όταν αρχίσει η χειμερινή ζήτηση.

Τα δύο σενάρια για την Ευρώπη

Σύμφωνα με εκτιμήσεις της Goldman Sachs:

• εάν οι μονάδες LNG του Ras Laffan επανέλθουν σε πλήρη λειτουργία έως τα τέλη Ιουλίου, οι ευρωπαϊκές αποθήκες θα μπορούσαν να φτάσουν περίπου στο 74%,
• εάν η πλήρης επαναφορά της παραγωγής καθυστερήσει έως τα τέλη Αυγούστου, η πληρότητα μπορεί να υποχωρήσει ακόμη και κοντά στο 70%.

Ακόμη και το πιο αισιόδοξο από αυτά τα σενάρια αφήνει την Ευρώπη με μικρότερο περιθώριο ελιγμών απέναντι σε έναν βαρύ χειμώνα ή σε μια νέα διαταραχή στην παγκόσμια αγορά LNG.

Η Κομισιόν χαμηλώνει τον πήχη, όχι την επιφυλακή

Η Ευρωπαϊκή Επιτροπή επιμένει ότι τα σημερινά επίπεδα αποθήκευσης δεν δημιουργούν άμεση ανησυχία για την ασφάλεια εφοδιασμού. Παράλληλα, έχει καλέσει τα κράτη-μέλη να αξιοποιήσουν τις ευελιξίες του κανονισμού αποθήκευσης και να εξετάσουν την επίτευξη πληρότητας 80% νωρίτερα μέσα στη σεζόν, ώστε να αποφευχθούν μαζικές αγορές LNG στο τέλος του καλοκαιριού που θα μπορούσαν να πυροδοτήσουν νέο ράλι τιμών.

Ο επίτροπος Ενέργειας, Νταν Γιόργκενσεν, έχει υπογραμμίσει ότι η ΕΕ χρειάζεται υψηλά αποθέματα για να είναι προετοιμασμένη για τον επόμενο χειμώνα, αλλά χωρίς να δημιουργήσει νέα βραχυπρόθεσμη πίεση στις τιμές της ενέργειας.

Η εξίσωση γίνεται ακόμη πιο σύνθετη λόγω του σχεδίου της ΕΕ για πλήρη διακοπή των εισαγωγών ρωσικού LNG από την 1η Ιανουαρίου 2027. Το ρωσικό LNG εξακολουθεί να καλύπτει περίπου το 14% των ευρωπαϊκών εισαγωγών υγροποιημένου φυσικού αερίου, γεγονός που καθιστά την επόμενη χειμερινή περίοδο κρίσιμη όχι μόνο για την αγορά, αλλά και για τη στρατηγική ενεργειακής ασφάλειας της Ευρώπης.

Το βασικό μήνυμα για επιχειρήσεις και νοικοκυριά είναι ότι η ενεργειακή κρίση του 2022 δεν επαναλαμβάνεται με τους ίδιους όρους. Η Ευρώπη διαθέτει πλέον περισσότερες υποδομές LNG και χαμηλότερη ζήτηση φυσικού αερίου. Όμως η εξάρτηση από την παγκόσμια αγορά LNG σημαίνει ότι το κόστος του χειμώνα θα κριθεί, για ακόμη μία φορά, πολύ μακριά από τις ευρωπαϊκές δεξαμενές.

ΔΙΑΒΑΣΤΕ ΠΕΡΙΣΣΟΤΕΡΕΣ ΕΙΔΗΣΕΙΣ:

• Πώς ο καύσωνας ρίχνει το εισόδημα των Ευρωπαίων
• Business Monitor: Το νέο ανταγωνιστικό πλεονέκτημα των επιχειρήσεων
• Γιατί τα μεγάλα εργαστήρια AI προσλαμβάνουν όλο και περισσότερους φιλοσόφους