Γάζα: Τι προβλέπει η συμφωνία για τον αφοπλισμό της Χαμάς

• Η Χαμάς αποδέχθηκε ένα πλαίσιο σταδιακού αφοπλισμού, το οποίο συνδέεται με την αποχώρηση των ισραηλινών δυνάμεων από τη Γάζα.
• Η απογραφή και η φύλαξη των όπλων προβλέπεται να ανατεθούν σε παλαιστινιακή τεχνοκρατική διοίκηση, χωρίς άμεση ισραηλινή συμμετοχή.
• Το Ισραήλ δεν έχει εγκρίνει επισήμως το σχέδιο και ζητά πλήρη αφοπλισμό της Χαμάς και ολοκληρωτική αποστρατιωτικοποίηση της Λωρίδας της Γάζας.

Σε μια νέα και κρίσιμη φάση εισέρχονται οι διαπραγματεύσεις για τη Γάζα, μετά την αποδοχή από τη Χαμάς ενός ευρύτερου πλαισίου για τον σταδιακό αφοπλισμό της και τη διάλυση των υπόλοιπων ένοπλων οργανώσεων στον παλαιστινιακό θύλακα.

Η συμφωνία αποτελεί μέρος της δεύτερης φάσης της εκεχειρίας μεταξύ της Χαμάς και του Ισραήλ και συνδέει την παράδοση των όπλων με τη σταδιακή αποχώρηση των ισραηλινών δυνάμεων, την ανάπτυξη διεθνούς δύναμης ασφαλείας και τη μεταβίβαση της διοίκησης της Γάζας σε μια νέα παλαιστινιακή αρχή.

Ωστόσο, σημαντικές λεπτομέρειες παραμένουν υπό διαπραγμάτευση, ενώ το Ισραήλ δεν έχει επιβεβαιώσει επισήμως ότι αποδέχεται το σχέδιο και εμφανίζεται ιδιαίτερα επιφυλακτικό απέναντι στις δεσμεύσεις της Χαμάς.

Τι περιλαμβάνει η συμφωνία

Το πλαίσιο προβλέπει τον σταδιακό και πλήρη αφοπλισμό της Χαμάς, καθώς και των άλλων ένοπλων οργανώσεων που δραστηριοποιούνται στη Λωρίδα της Γάζας.

Σύμφωνα με όσα έχουν γίνει γνωστά, η διαδικασία περιλαμβάνει:

• την απογραφή και αποθήκευση των βαρέων όπλων,
• την καταστροφή των σηράγγων και των αποθηκών οπλισμού,
• την εξάλειψη των εγκαταστάσεων παραγωγής όπλων,
• τη σταδιακή αποχώρηση των ισραηλινών στρατευμάτων,
• τη δημιουργία νέας παλαιστινιακής διοίκησης,
• την ανάπτυξη Διεθνούς Δύναμης Σταθεροποίησης,
• την ενίσχυση της ανθρωπιστικής βοήθειας και την έναρξη της ανοικοδόμησης.

Η Χαμάς υποστηρίζει ότι τα παραπάνω αποτελούν ένα ενιαίο και αλληλένδετο πλαίσιο, γεγονός που σημαίνει ότι δεν θα προχωρήσει μονομερώς στον αφοπλισμό της χωρίς αντίστοιχα βήματα από την ισραηλινή πλευρά.

Ο διαπραγματευτής της Χαμάς Γκάζι Χάμαντ δήλωσε ότι η οργάνωση προχώρησε σε υποχωρήσεις με στόχο να προστατεύσει τον πληθυσμό της Γάζας από περαιτέρω θανάτους και εκτοπισμούς.

Ποιος θα ελέγξει τα όπλα

Κεντρικό ρόλο στην εφαρμογή του σχεδίου αναμένεται να έχει το Συμβούλιο της Ειρήνης, ο θεσμός που δημιουργήθηκε από τον Αμερικανό πρόεδρο Ντόναλντ Τραμπ για την εποπτεία της εκεχειρίας, της μεταβατικής διακυβέρνησης και της ανοικοδόμησης της Γάζας.

Η Εθνική Επιτροπή για τη Διακυβέρνηση της Γάζας, η οποία αποτελείται από Παλαιστίνιους τεχνοκράτες, προβλέπεται να αναλάβει:

• την καταγραφή του διαθέσιμου οπλισμού,
• τη συγκέντρωση και αποθήκευση των όπλων,
• τη διοικητική μετάβαση,
• τον συντονισμό της ανοικοδόμησης.

Η Χαμάς επιμένει ότι το Ισραήλ δεν θα συμμετέχει άμεσα στη διαδικασία αφοπλισμού και ότι τα όπλα δεν θα παραδοθούν στις ισραηλινές δυνάμεις, αλλά θα τεθούν υπό παλαιστινιακό έλεγχο.

Η μεταφορά της εξουσίας προς μια τεχνοκρατική επιτροπή είχε αρχίσει να προετοιμάζεται ήδη από τις αρχές Ιουλίου, όταν η Χαμάς ανακοίνωσε τη διάλυση της διοικητικής δομής της στη Γάζα, χωρίς τότε να δεσμεύεται ρητά για παράδοση των όπλων.

Η στάση του Ισραήλ

Η μεγαλύτερη αβεβαιότητα αφορά την αποδοχή και εφαρμογή του σχεδίου από το Ισραήλ.

Ισραηλινές πηγές έχουν ξεκαθαρίσει ότι δεν θα υπάρξει περαιτέρω απόσυρση στρατευμάτων από τη λεγόμενη «κίτρινη γραμμή», εάν προηγουμένως η Χαμάς δεν έχει αφοπλιστεί πλήρως και η Γάζα δεν έχει αποστρατιωτικοποιηθεί.

Η «κίτρινη γραμμή» οριοθετεί την περιοχή που βρίσκεται υπό τον έλεγχο του ισραηλινού στρατού από την περιοχή που παραμένει υπό παλαιστινιακό έλεγχο.

Η ισραηλινή πλευρά ζητά:

• την πλήρη παράδοση των όπλων,
• την απομάκρυνση κάθε στρατιωτικής υποδομής,
• την καταστροφή των σηράγγων,
• τη διασφάλιση ότι η Χαμάς δεν θα μπορεί να επανεξοπλιστεί.

Το Ισραήλ εμφανίζεται επίσης δύσπιστο ως προς το κατά πόσο η οργάνωση θα εφαρμόσει πλήρως τη συμφωνία, ενώ προηγούμενη εκδοχή του σχεδίου είχε απορριφθεί επειδή, σύμφωνα με ισραηλινό αξιωματούχο, δεν ικανοποιούσε τις απαιτήσεις για ολοκληρωτική αποστρατιωτικοποίηση.

Η Διεθνής Δύναμη Σταθεροποίησης

Μετά τη σταδιακή αποχώρηση των ισραηλινών δυνάμεων, προβλέπεται η ανάπτυξη μιας πολυεθνικής Διεθνούς Δύναμης Σταθεροποίησης.

Η δύναμη αυτή θα λειτουργεί υπό την αιγίδα του Συμβουλίου της Ειρήνης και θα συνεργάζεται με μια νέα παλαιστινιακή αστυνομική δύναμη, με στόχο:

• τη διατήρηση της ασφάλειας,
• την επιτήρηση της συμφωνίας,
• την αποτροπή επανεξοπλισμού,
• την προστασία των υποδομών και των ανθρωπιστικών επιχειρήσεων.

Παράλληλα, το Συμβούλιο της Ειρήνης θα επιβλέπει τη μεταβατική διακυβέρνηση και την ανοικοδόμηση της Γάζας. Το σχέδιο έχει λάβει διεθνή στήριξη, ωστόσο εξακολουθούν να υπάρχουν ερωτήματα για τη σύνθεση, την εντολή και τον αριθμό των στρατιωτών που θα συμμετάσχουν στη δύναμη.

Τι ακολουθεί στις διαπραγματεύσεις

Οι επόμενες συνομιλίες θα επικεντρωθούν στους μηχανισμούς εφαρμογής, στην ακριβή αλληλουχία των ενεργειών και στο χρονοδιάγραμμα του αφοπλισμού και της ισραηλινής αποχώρησης.

Η Χαμάς αναμένεται να συζητήσει τις λεπτομέρειες με τους μεσολαβητές από την Αίγυπτο, τις ΗΠΑ, το Κατάρ και την Τουρκία, ενώ νέα συνάντηση προβλέπεται να πραγματοποιηθεί στο Κάιρο.

Η οργάνωση εκτιμά ότι θα χρειαστούν τουλάχιστον δύο εβδομάδες για να συμφωνηθούν οι αρχικές λεπτομέρειες. Αντίθετα, ορισμένες εκτιμήσεις για την πλήρη ολοκλήρωση της διαδικασίας ανεβάζουν το χρονικό διάστημα σε αρκετούς μήνες.

Η Χαμάς προειδοποιεί ότι δεν θα εφαρμόσει τη συμφωνία εάν το Ισραήλ δεν τηρήσει τις δικές του δεσμεύσεις, ενώ οι Αμερικανοί αξιωματούχοι χαρακτηρίζουν το πλαίσιο «συμφωνία βάσει προϋποθέσεων» και όχι συμφωνία που βασίζεται στην αμοιβαία εμπιστοσύνη.

Η κατάσταση στη Γάζα παραμένει εύθραυστη

Παρά τη διπλωματική πρόοδο, η κατάσταση επί του πεδίου παραμένει ιδιαίτερα ασταθής.

Οι ισραηλινές επιθέσεις έχουν συνεχιστεί μετά την έναρξη της εκεχειρίας, ενώ μεγάλο μέρος της Λωρίδας της Γάζας εξακολουθεί να βρίσκεται υπό ισραηλινό στρατιωτικό έλεγχο.

Δεκάδες χιλιάδες κάτοικοι ζουν σε προσωρινά καταλύματα και σκηνές, καθώς οι υποδομές και οι κατοικίες έχουν υποστεί εκτεταμένες καταστροφές έπειτα από δύο χρόνια πολέμου.

Η αποδοχή του πλαισίου αφοπλισμού αποτελεί μια σημαντική διπλωματική εξέλιξη, αλλά η επιτυχία του σχεδίου θα εξαρτηθεί από το εάν η απόσυρση των ισραηλινών δυνάμεων και ο αφοπλισμός της Χαμάς θα προχωρήσουν παράλληλα, με επαληθεύσιμο και αμοιβαίο τρόπο.

ΔΙΑΒΑΣΤΕ ΠΕΡΙΣΣΟΤΕΡΕΣ ΕΙΔΗΣΕΙΣ:

• Βραχυχρόνιες μισθώσεις στην Αθήνα: «Φρένο» στις νέες άδειες δείχνουν τα πρώτα στοιχεία
• Τουρισμός για όλους 2026-2027: Διευρύνονται τα κριτήρια – Ποιοι θα λάβουν voucher 600 ευρώ
• Οι χώρες με περισσότερους τουρίστες από κατοίκους – Πού βρίσκεται η Ελλάδα