Γιατί ο Μαρκ Ζούκερμπεργκ δεν θα αφήσει στα παιδιά του το 99% των μετοχών του
- 18/08/2026, 19:01
- SHARE
Η υπόσχεση του Μαρκ Ζούκερμπεργκ να διαθέσει το 99% των μετοχών του στο Facebook επανέρχεται συχνά στη δημόσια συζήτηση ως μία από τις μεγαλύτερες φιλανθρωπικές δεσμεύσεις στην ιστορία. Πίσω από τον εντυπωσιακό αριθμό, ωστόσο, βρίσκεται ένα σχέδιο αρκετά πιο σύνθετο από μια απλή δωρεά δισεκατομμυρίων.
Η ανακοίνωση έγινε τον Δεκέμβριο του 2015, όταν ο ιδρυτής του Facebook και η σύζυγός του, γιατρός και φιλάνθρωπος Πρισίλα Τσαν, δημοσίευσαν ανοιχτή επιστολή προς τη νεογέννητη κόρη τους, Μαξ.
Σε αυτή δεσμεύονταν να διαθέσουν, κατά τη διάρκεια της ζωής τους, το 99% των μετοχών τους στο Facebook —τη σημερινή Meta— για την προώθηση της ισότητας και της ανθρώπινης προόδου. Με βάση την τιμή της μετοχής εκείνη την περίοδο, η περιουσία που αντιστοιχούσε στη δέσμευση αποτιμήθηκε σε περίπου 45 δισ. δολάρια. Chan Zuckerberg Initiative
Όχι μια επιταγή 45 δισ. δολαρίων
Η διατύπωση περί «διάθεσης του 99%» δημιούργησε εξαρχής την εντύπωση ότι το ζευγάρι παραχωρούσε άμεσα σχεδόν ολόκληρη την περιουσία του. Στην πραγματικότητα, η υπόσχεση αφορά μια σταδιακή μεταβίβαση μετοχών σε βάθος δεκαετιών.
Αυτό σημαίνει ότι το τελικό οικονομικό μέγεθος δεν μπορεί να προσδιοριστεί από τα 45 δισ. δολάρια του 2015. Εξαρτάται από την πορεία της μετοχής της Meta, τον χρόνο πώλησης ή μεταβίβασης των τίτλων και τον τρόπο με τον οποίο θα αξιοποιούνται τα σχετικά κεφάλαια.
Παράλληλα, η σταδιακή εφαρμογή του σχεδίου επιτρέπει στον Ζούκερμπεργκ να διατηρεί σημαντικό έλεγχο στη Meta, καθώς οι μετοχές δεν αποδεσμεύονται όλες μαζί.
Γιατί η CZI δεν είναι ένα συμβατικό ίδρυμα
Για την υλοποίηση του σχεδίου, το ζευγάρι δημιούργησε τη Chan Zuckerberg Initiative, γνωστή ως CZI. Παρά τον συχνό χαρακτηρισμό της ως «φιλανθρωπικού ιδρύματος», η CZI συστάθηκε αρχικά ως εταιρεία περιορισμένης ευθύνης και όχι ως παραδοσιακό κοινωφελές ίδρυμα.
Η συγκεκριμένη δομή της προσφέρει μεγαλύτερη ευελιξία: μπορεί να πραγματοποιεί δωρεές σε μη κερδοσκοπικούς οργανισμούς, να χρηματοδοτεί επιχειρήσεις, να επενδύει σε τεχνολογίες και να υποστηρίζει παρεμβάσεις δημόσιας πολιτικής. Τυχόν αποδόσεις από τις επενδύσεις της προβλέπεται να επανεπενδύονται στην αποστολή της. Wired
Το μοντέλο επιτρέπει μεγαλύτερο εύρος δράσεων από ένα κλασικό ίδρυμα, αλλά συνοδεύεται και από ερωτήματα για τη διαφάνεια και τον βαθμό ελέγχου που διατηρούν οι ιδρυτές στη διαχείριση μιας τόσο μεγάλης περιουσίας.
Επιστήμη, εκπαίδευση και τοπικές κοινότητες
Η CZI έχει επικεντρώσει τη δραστηριότητά της σε τρεις βασικούς άξονες: την επιστημονική έρευνα, την εκπαίδευση και την ενίσχυση των κοινοτήτων.
Στην επιστήμη, το μακροπρόθεσμο όραμα είναι η ανάπτυξη εργαλείων που θα βοηθήσουν στην καλύτερη κατανόηση, πρόληψη και αντιμετώπιση των ασθενειών. Η πρωτοβουλία χρηματοδοτεί ερευνητικές συνεργασίες, βιοϊατρικές υποδομές και τεχνολογίες που επιτρέπουν στους επιστήμονες να μελετούν τη λειτουργία των ανθρώπινων κυττάρων και οργανισμών.
Στην εκπαίδευση, το ενδιαφέρον στρέφεται στην εξατομικευμένη μάθηση και στην αξιοποίηση της τεχνολογίας, ώστε η διδασκαλία να προσαρμόζεται περισσότερο στις ανάγκες κάθε μαθητή.
Ο τρίτος άξονας αφορά τις τοπικές κοινότητες, με παρεμβάσεις που συνδέονται με τη στέγαση, την οικονομική κινητικότητα και την πρόσβαση σε ευκαιρίες.
ΔΙΑΒΑΣΤΕ ΠΕΡΙΣΣΟΤΕΡΕΣ ΕΙΔΗΣΕΙΣ:
- Πρωτογενές πλεόνασμα 5,7 δισ. ευρώ: Πόσος είναι πραγματικά ο πρόσθετος δημοσιονομικός χώρος
- Ευρωπαϊκή Άμυνα: Ο λογαριασμός των 45 δισ. ευρώ και πώς μπορεί να μειωθεί στο μισό
- Η Ελλάδα «πρωταθλήτρια» στα Airbnb της Μεσογείου – Οι προσδοκίες για το φθινόπωρο
- ΔΕΘ: Ταχύτερες επιδοτήσεις και νέα δάνεια για αγρότες – Έρχεται το «Σπίτι μου 3»