ΕΕ: Τέλος στα social media για παιδιά κάτω των 13 – «Μίνι λογαριασμοί» έως τα 15

• Κάτω των 13 ετών δεν θα επιτρέπεται πρόσβαση σε social media, ενώ προσωπικός λογαριασμός θα μπορεί να δημιουργείται από τα 15 έτη.
• Για παιδιά 13 έως 14 ετών προβλέπονται ειδικοί «μίνι λογαριασμοί» που θα δημιουργούνται και θα εποπτεύονται από γονείς ή κηδεμόνες.
• Οι πλατφόρμες θα πρέπει να αποδεικνύουν ότι είναι ασφαλείς εκ σχεδιασμού, με περιορισμούς σε infinite scroll, push notifications, προφίλ χρηστών και AI companions.

Νέους, αυστηρότερους κανόνες για την πρόσβαση ανηλίκων στα social media προτείνει η Ευρωπαϊκή Επιτροπή, η οποία παρουσίασε στις 17 Σεπτεμβρίου το EU KIDS Act, με στόχο την ενίσχυση της διαδικτυακής προστασίας των παιδιών σε ολόκληρη την Ευρωπαϊκή Ένωση. Πρόκειται για νομοθετική πρόταση και όχι ακόμη για τελικό νόμο.

Ο βασικός κανόνας είναι σαφής: καμία πρόσβαση σε social media για παιδιά κάτω των 13 ετών και κανένας προσωπικός λογαριασμός πριν από τα 15. Για τις ηλικίες 13 έως 14 ετών προβλέπεται ενδιάμεση λύση μέσω ειδικών λογαριασμών που θα δημιουργούνται και θα επιβλέπονται από τους γονείς.

Πώς θα λειτουργούν οι «μίνι λογαριασμοί»

Για παιδιά από 13 έως και κάτω των 15 ετών, οι γονείς ή κηδεμόνες θα μπορούν να δημιουργούν «μίνι λογαριασμούς», μέσω των οποίων ο ανήλικος θα έχει περιορισμένη πρόσβαση σε social media και υπηρεσίες διαμοιρασμού βίντεο.

Οι συγκεκριμένοι λογαριασμοί θα διαθέτουν περιορισμένες λειτουργίες και χρονικό όριο χρήσης έως μία ώρα ημερησίως, ενώ θα βρίσκονται υπό γονική εποπτεία.

Για παιδιά κάτω των 13 ετών, τα social media θα παραμένουν εκτός ορίων, με δυνατότητα χρήσης μόνο ειδικά σχεδιασμένων, φιλικών προς τα παιδιά υπηρεσιών όπου προβλέπεται γονική διαχείριση.

Προσωπικός λογαριασμός από τα 15

Από την ηλικία των 15 ετών, οι ανήλικοι θα μπορούν να δημιουργούν προσωπικό λογαριασμό.

Ωστόσο, έως τα 18 έτη, οι πλατφόρμες θα υποχρεούνται να εφαρμόζουν αυξημένες προδιαγραφές ασφάλειας και προστασίας των ανηλίκων.

Η πρόεδρος της Ευρωπαϊκής Επιτροπής Ούρσουλα φον ντερ Λάιεν είχε προαναγγείλει τη νέα προσέγγιση στην ομιλία της για την Κατάσταση της Ένωσης, τονίζοντας ότι κάθε ηλικιακή ομάδα χρειάζεται διαφορετικό επίπεδο προστασίας.

Στο στόχαστρο το infinite scroll και οι «εθιστικές» λειτουργίες

Ο δεύτερος βασικός πυλώνας του EU KIDS Act αφορά τον τρόπο με τον οποίο σχεδιάζονται οι ψηφιακές υπηρεσίες για ανηλίκους.

Οι νέοι κανόνες καλύπτουν μεταξύ άλλων:

• social media,
• πλατφόρμες βίντεο,
• online videogames,
• υπηρεσίες τεχνητής νοημοσύνης,
• chatbots.

Η πρόταση στοχεύει σε λειτουργίες που θεωρούνται σχεδιασμένες ώστε να παρατείνουν υπερβολικά την παραμονή των χρηστών στις πλατφόρμες, όπως η ατελείωτη κύλιση, τα συστήματα ανταμοιβών και οι ειδοποιήσεις κατά τις ώρες ύπνου.

Η Κομισιόν θέλει επίσης να περιορίσει τα συστήματα συστάσεων που βασίζονται σε λεπτομερή προφίλ ανηλίκων, καθώς και την ανεπιθύμητη επικοινωνία από αγνώστους. Η Επιτροπή έχει συνδέσει το νέο πλαίσιο με μια ευρύτερη προσπάθεια περιορισμού των εθιστικών χαρακτηριστικών των ψηφιακών υπηρεσιών.

Τι αλλάζει για AI companions και chatbots

Ιδιαίτερη έμφαση δίνεται και στα AI companions και στα chatbots που απευθύνονται ή είναι διαθέσιμα σε ανηλίκους.

Σύμφωνα με την πρόταση, θα πρέπει να είναι απενεργοποιημένα από προεπιλογή για ανήλικους χρήστες και να μην σχεδιάζονται με τρόπο που να ενθαρρύνει συναισθηματική εξάρτηση ή να προσομοιώνει ανθρώπινες σχέσεις με τρόπο που μπορεί να επηρεάσει ιδιαίτερα τα παιδιά.

Παράλληλα, τα προφίλ ανηλίκων θα πρέπει να είναι ιδιωτικά από προεπιλογή, ενώ πρόσβαση σε γεωγραφική τοποθεσία, κάμερα και μικρόφωνο θα πρέπει επίσης να παραμένει απενεργοποιημένη εκτός εάν ενεργοποιηθεί συνειδητά.

Υποχρεωτική επαλήθευση ηλικίας

Κεντρικό σημείο του νέου πλαισίου είναι και η επαλήθευση της ηλικίας των χρηστών.

Οι διαδικτυακές πλατφόρμες και τα app stores θα μπορούν να αξιοποιούν ευρωπαϊκές τεχνολογίες επαλήθευσης ηλικίας που έχουν σχεδιαστεί ώστε να επιβεβαιώνουν ηλικιακά όρια χωρίς να αποκαλύπτουν περισσότερα προσωπικά δεδομένα από όσα είναι απαραίτητα.

Η υπάρχουσα ευρωπαϊκή λύση age verification έχει σχεδιαστεί ώστε να μπορεί να αποδεικνύει ότι ένας χρήστης βρίσκεται πάνω από συγκεκριμένο ηλικιακό όριο χωρίς να κοινοποιεί πρόσθετα στοιχεία ταυτότητας και μπορεί να προσαρμοστεί σε όρια όπως το 13+.

Οι πλατφόρμες θα πρέπει να αποδεικνύουν ότι είναι ασφαλείς

Μία από τις σημαντικότερες αλλαγές είναι η αντιστροφή του βάρους της απόδειξης.

Αντί να πρέπει οι αρχές ή οι γονείς να αποδεικνύουν ότι μία υπηρεσία είναι επιβλαβής, οι ίδιες οι μεγάλες πλατφόρμες θα καλούνται να αποδεικνύουν ότι οι υπηρεσίες τους είναι ασφαλείς για ανήλικους χρήστες.

«Δεν έχει σημασία μόνο αν οι ανήλικοι έχουν πρόσβαση στα social media. Έχει σημασία πότε και με ποιον τρόπο επιτρέπουμε στα social media να έχουν πρόσβαση στους ανηλίκους», ανέφερε η φον ντερ Λάιεν παρουσιάζοντας τη φιλοσοφία του νέου πλαισίου.

Σχέδιο συμμόρφωσης και ανεξάρτητοι έλεγχοι

Οι μεγάλες πλατφόρμες θα πρέπει να καταθέτουν σχέδια συμμόρφωσης και να υπόκεινται σε αξιολόγηση των νέων λειτουργιών τους.

Εφόσον διαπιστώνονται ελλείψεις, η Ευρωπαϊκή Επιτροπή θα μπορεί να ζητά διορθωτικές παρεμβάσεις.

Η φιλοσοφία του EU KIDS Act είναι επομένως να μεταφερθεί μεγαλύτερη ευθύνη από τον γονέα και το παιδί στις ίδιες τις τεχνολογικές εταιρείες.

Τι ακολουθεί

Το EU KIDS Act βρίσκεται πλέον στο νομοθετικό στάδιο και οι τελικοί κανόνες θα εξαρτηθούν από τη διαδικασία έγκρισης σε ευρωπαϊκό επίπεδο.

Αν υιοθετηθεί στην προτεινόμενη μορφή του, θα πρόκειται για μία από τις σημαντικότερες παρεμβάσεις της ΕΕ μέχρι σήμερα στον τρόπο με τον οποίο παιδιά και έφηβοι χρησιμοποιούν social media και άλλες ψηφιακές υπηρεσίες.

ΔΙΑΒΑΣΤΕ ΠΕΡΙΣΣΟΤΕΡΕΣ ΕΙΔΗΣΕΙΣ:

• Έρευνα EY: Στη «ζώνη ευπάθειας» πάνω από το 1/3 των περιουσιακών στοιχείων των επιχειρήσεων
• Airbnb: Στα 202 ευρώ η μέση τιμή τον Αύγουστο στην Ελλάδα
• LAMDA Development: Ξεπέρασαν τα 1,8 δισ. ευρώ οι εισπράξεις από το Ελληνικό