Ο αέρας που αναπνέουμε μπορεί να επηρεάζει τον εγκέφαλό μας: Η σύνδεση της ρύπανσης με την άνοια

• Μελέτη συνέδεσε την έκθεση σε ατμοσφαιρικούς ρύπους με επιταχυνόμενη βιολογική γήρανση, μεταβολές στη δομή του εγκεφάλου και αυξημένο κίνδυνο άνοιας.
• Ερευνητές έχουν εντοπίσει σωματίδια στον εγκεφαλικό ιστό ηλικιωμένων, ενώ τα μικροπλαστικά έχουν βρεθεί και σε ανθρώπινους πλακούντες.
• Οι επιστήμονες εξακολουθούν να ερευνούν τους μηχανισμούς πίσω από τα ευρήματα. Η συσχέτιση ρύπανσης και άνοιας δεν σημαίνει ότι έχει αποδειχθεί πως τα μικροπλαστικά προκαλούν άνοια.

Τη δεκαετία του 1980, ένα αυγό που τσιτσιρίζει στο τηγάνι μάς προειδοποιούσε για το πώς μοιάζει ο εγκέφαλός μας υπό την επήρεια ναρκωτικών. Σήμερα, οι επιστήμονες μόλις αρχίζουν να ανακαλύπτουν πώς μοιάζει ο εγκέφαλός μας όταν εκτίθεται στα πλαστικά και τη ρύπανση. Και η εικόνα δεν είναι ιδιαίτερα ενθαρρυντική.

Πρόσφατες έρευνες δείχνουν ότι σωματίδια πλαστικού εντοπίζονται στον ανθρώπινο εγκέφαλο. Την ίδια ώρα, όπως ανέφερε την περασμένη εβδομάδα η Washington Post, αρκετές νέες μελέτες καταγράφουν ανησυχητικές ενδείξεις και για τις επιπτώσεις του μολυσμένου αέρα.

Μία μελέτη, που δημοσιεύθηκε τον Απρίλιο στην επιστημονική επιθεώρηση The Journal of Nutrition, Health, and Aging, συνέδεσε τους ατμοσφαιρικούς ρύπους με μείωση του όγκου του εγκεφάλου, επιταχυνόμενη βιολογική γήρανση και αυξημένο κίνδυνο άνοιας. Μια δεύτερη μελέτη διαπίστωσε ότι η φλεγμονή, σε συνδυασμό με ορισμένους ατμοσφαιρικούς ρύπους, μπορεί να αυξήσει περαιτέρω τον κίνδυνο.

Συνολικά, τα ευρήματα αυτά προσφέρουν σημαντικά στοιχεία για τη σχέση ανάμεσα στην περιβαλλοντική έκθεση και την άνοια. Η περαιτέρω έρευνα ενδέχεται να βοηθήσει στην επίλυση ορισμένων από τα ερωτήματα που ανέδειξε πέρυσι ομάδα ερευνητών από το Rush Alzheimer’s Disease Center και άλλα ιδρύματα.

Σε εργασία που δημοσιεύθηκε στην επιθεώρηση Frontiers in Toxicology, οι ερευνητές επιχείρησαν να κατανοήσουν καλύτερα πώς σωματίδια είχαν φτάσει βαθιά στον εγκεφαλικό ιστό 11 ενηλίκων, οι οποίοι πέθαναν σε ηλικίες από 80 έως 91 ετών. frontiersin.org

Η εισπνοή δεν είναι ο μόνος τρόπος με τον οποίο τα μικροπλαστικά εισέρχονται στον οργανισμό. Τα τελευταία χρόνια, οι επιστήμονες έχουν εντοπίσει μικροπλαστικά σε ανθρώπινους πλακούντες, γεγονός που δείχνει ότι η έκθεση αρχίζει πριν από τη γέννηση. Η έκθεση συνεχίζεται σε όλη τη διάρκεια της ζωής, μεταξύ άλλων μέσω των τροφίμων, του νερού και των συσκευασιών.

Όπως δήλωσε στη Washington Post ο Caleb Finch, ομότιμος καθηγητής στη Σχολή Γεροντολογίας Leonard Davis του Πανεπιστημίου της Νότιας Καλιφόρνιας: «Υπάρχουν πολλά που δεν κατανοούμε ακόμη, αλλά γνωρίζουμε ότι ο κίνδυνος άνοιας αυξάνεται ανάλογα με το επίπεδο της ατμοσφαιρικής ρύπανσης».

Άνοια και ρύπανση: Τι δείχνουν οι έρευνες

Η σύνδεση ανάμεσα στους ρύπους και τον κίνδυνο άνοιας προσθέτει μια νέα διάσταση σε άλλα πρόσφατα ερευνητικά ευρήματα, ιδίως καθώς ο αριθμός των ανθρώπων που ζουν με άνοια αναμένεται να υπερδιπλασιαστεί έως το 2050.

Μελέτη που δημοσιεύθηκε στην επιθεώρηση JAMA Neurology διαπίστωσε ότι οι γυναίκες παγκοσμίως, καθώς και οι κάτοικοι χωρών χαμηλού και μεσαίου εισοδήματος, εμφανίζουν ήδη υψηλότερα ποσοστά άνοιας. Ωστόσο, οι ερευνητές δεν κατάφεραν να προσδιορίσουν την ακριβή αιτία.

Οι συντάκτες της μελέτης δεν κατονόμασαν τις χώρες με τα υψηλότερα ποσοστά άνοιας. Σύμφωνα με κατάταξη της IQAir, οι πέντε χώρες με τη μεγαλύτερη ατμοσφαιρική ρύπανση είναι το Πακιστάν, το Μπανγκλαντές, το Τατζικιστάν, το Τσαντ και η Λαϊκή Δημοκρατία του Κονγκό.

Αν και οι Ηνωμένες Πολιτείες έχουν συγκριτικά καθαρότερο αέρα με βάση τα παγκόσμια δεδομένα, καταγράφουν υψηλά ποσοστά άνοιας. Σύμφωνα με τα αμερικανικά Κέντρα Ελέγχου και Πρόληψης Νοσημάτων, περίπου ένας στους εννέα ανθρώπους άνω των 65 ετών ζει με την πάθηση.

Η δημόσια υγεία και οι εξαιρέσεις στις ΗΠΑ

Καθώς περισσότερες έρευνες φέρνουν στο φως στοιχεία για τη σχέση ανάμεσα στην άνοια και τη ρύπανση, η σύνδεση αυτή ενδέχεται να προσθέσει μία ακόμη διάσταση στις ανησυχίες για τη δημόσια υγεία.

Το ζήτημα αποκτά ιδιαίτερη σημασία υπό το πρίσμα των αποφάσεων της κυβέρνησης Τραμπ να χορηγήσει εξαιρέσεις από τη νομοθεσία για τον καθαρό αέρα.

Όπως ανέφεραν την Κυριακή οι New York Times, μόνο κατά τη δεύτερη θητεία του, ο πρόεδρος Ντόναλντ Τραμπ έχει εξαιρέσει 202 εγκαταστάσεις σε 39 πολιτείες και το Πουέρτο Ρίκο από κανονισμούς για τον καθαρό αέρα που επρόκειτο να τεθούν σε ισχύ. Ανάμεσά τους περιλαμβάνονται και ορισμένες από τις πλέον ρυπογόνες βιομηχανικές εγκαταστάσεις της χώρας.

ΔΙΑΒΑΣΤΕ ΠΕΡΙΣΣΟΤΕΡΕΣ ΕΙΔΗΣΕΙΣ:

• Μελίντα Φρεντς Γκέιτς: Τα τρία βιβλία που ξεχώρισε και εκείνο που διαβάζει σχεδόν καθημερινά
• Τζόνι Ντεπ: Η μεγάλη επιστροφή ως Σκρουτζ – Το νέο τρέιλερ του «Ebenezer»
• «Harry Potter»: Αγγλικό χωριό μεταμορφώθηκε σε σκηνικό των ’90s για τη νέα σειρά του HBO