ΕΚΤ: Προ των πυλών νέα αύξηση επιτοκίων – Το δίλημμα για τον Δεκέμβριο

• Η ΕΚΤ αναμένεται να αυξήσει το επιτόκιο καταθέσεων από 2,25% σε 2,5%.
• Ο πληθωρισμός της Ευρωζώνης επιταχύνθηκε στο 3,3% τον Αύγουστο.
• Η ενέργεια ανατιμήθηκε κατά 14,3%, αποτελώντας την κύρια πηγή των πιέσεων.
• Ο δομικός πληθωρισμός υποχώρησε στο 2,4% και ο πληθωρισμός υπηρεσιών στο 3%.
• Οι αγορές βλέπουν πιθανή τρίτη αύξηση τον Δεκέμβριο, αλλά οι οικονομολόγοι παραμένουν διχασμένοι.

Μπροστά στη δεύτερη αύξηση των επιτοκίων της για το 2026 βρίσκεται η Ευρωπαϊκή Κεντρική Τράπεζα, καθώς η νέα ενεργειακή κρίση έχει απομακρύνει τον πληθωρισμό της Ευρωζώνης από τον στόχο του 2%.

Οικονομολόγοι και αγορές θεωρούν σχεδόν βέβαιη μια αύξηση κατά 25 μονάδες βάσης, η οποία θα ανεβάσει το επιτόκιο καταθέσεων από το 2,25% στο 2,5%. Η ΕΚΤ είχε πραγματοποιήσει την πρώτη κίνηση σύσφιγξης τον Ιούνιο, επικαλούμενη τις πληθωριστικές πιέσεις που δημιουργούσε ο πόλεμος στη Μέση Ανατολή.

Το ενδιαφέρον μετατοπίζεται πλέον στις δηλώσεις της Κριστίν Λαγκάρντ και στο εάν θα αφήσει ανοιχτό τον δρόμο για μία ακόμη αύξηση πριν από το τέλος του έτους.

Η ενέργεια έστειλε τον πληθωρισμό στο 3,3%

Το βασικό επιχείρημα υπέρ της νέας αύξησης είναι η επιτάχυνση του πληθωρισμού στο 3,3% τον Αύγουστο, από 2,9% τον Ιούλιο. Πρόκειται για το υψηλότερο επίπεδο των τελευταίων σχεδόν τριών ετών και απέχει αισθητά από τον μεσοπρόθεσμο στόχο της ΕΚΤ.

Η επιδείνωση συνδέεται κυρίως με την ενέργεια, όπου ο ετήσιος ρυθμός ανατιμήσεων έφτασε στο 14,3%. Η άνοδος του πετρελαίου πάνω από τα 100 δολάρια και οι διαταραχές στις ενεργειακές ροές από τη Μέση Ανατολή δημιουργούν τον φόβο ότι οι υψηλές τιμές θα διατηρηθούν για μεγαλύτερο διάστημα.

Η σχετική ανθεκτικότητα της ευρωπαϊκής οικονομίας προσφέρει επίσης στην ΕΚΤ περισσότερο περιθώριο για προληπτική σύσφιγξη, καθώς μειώνει τον άμεσο κίνδυνο μια αύξηση των επιτοκίων να οδηγήσει την Ευρωζώνη σε ύφεση.

Το επιχείρημα κατά μιας νέας σύσφιγξης

Πίσω από τον γενικό δείκτη, ωστόσο, η εικόνα είναι λιγότερο ανησυχητική. Ο δομικός πληθωρισμός, ο οποίος εξαιρεί τις περισσότερο ευμετάβλητες κατηγορίες, υποχώρησε στο 2,4% από 2,5%.

Παράλληλα, ο πληθωρισμός στις υπηρεσίες επιβραδύνθηκε στο 3% από 3,3%. Η συγκεκριμένη κατηγορία παρακολουθείται στενά από την ΕΚΤ, επειδή συνδέεται περισσότερο με την πορεία των μισθών και της εσωτερικής ζήτησης.

Τα δεδομένα δείχνουν ότι, μέχρι στιγμής, η εκτίναξη του ενεργειακού κόστους δεν έχει μεταφερθεί με μεγάλη ένταση στο σύνολο της οικονομίας. Η απουσία αυτών των «επιδράσεων δεύτερου γύρου» αποτελεί το ισχυρότερο επιχείρημα υπέρ μιας παύσης μετά τη σημερινή αύξηση.

Το δύσκολο στοίχημα του Δεκεμβρίου

Η απόφαση για τη σημερινή συνεδρίαση θεωρείται σε μεγάλο βαθμό προεξοφλημένη. Πολύ πιο αμφίρροπη είναι η συζήτηση για τρίτη αύξηση τον Δεκέμβριο, η οποία θα οδηγούσε το επιτόκιο καταθέσεων στο 2,75%.

Οι αγορές έχουν αυξήσει τις πιθανότητες μιας ακόμη κίνησης, ενώ JPMorgan, BNP Paribas και Deutsche Bank αναθεώρησαν τις προβλέψεις τους, τοποθετώντας πλέον μία πρόσθετη αύξηση στο τέλος του έτους.

Η πλειονότητα των οικονομολόγων εμφανίζεται πιο επιφυλακτική. Σε έρευνα του Reuters, περίπου το 91% προέβλεψε ότι το επιτόκιο θα κλείσει το 2026 στο 2,5%, χωρίς τρίτη αύξηση.

Το κρίσιμο ερώτημα είναι εάν οι υψηλές τιμές της ενέργειας θα αρχίσουν να επηρεάζουν ευρύτερα αγαθά, υπηρεσίες και μισθολογικές απαιτήσεις. Εάν αυτό συμβεί, η ΕΚΤ θα αποκτήσει ισχυρότερο επιχείρημα για περαιτέρω σύσφιγξη.

Άνισος πληθωρισμός στην Ευρώπη

Την απόφαση περιπλέκουν και οι μεγάλες διαφορές μεταξύ των οικονομιών της Ευρωζώνης. Τον Αύγουστο ο πληθωρισμός διαμορφώθηκε στο 4,5% στην Ισπανία, στο 2,9% στη Γερμανία και στο 2,7% στη Γαλλία.

Οι τρεις χώρες αντιμετωπίζουν το ίδιο εξωτερικό ενεργειακό σοκ, αλλά με διαφορετικές συνέπειες. Η ΕΚΤ, όμως, καλείται να εφαρμόσει ένα ενιαίο επιτόκιο για ολόκληρη τη νομισματική ένωση.

Σύμφωνα με την ING, μια αύξηση στο 2,5% μπορεί ακόμη να χαρακτηριστεί προληπτική, καθώς το επιτόκιο θα βρίσκεται κοντά στο θεωρούμενο ουδέτερο επίπεδο. Μια επόμενη κίνηση προς το 2,75%, αντίθετα, θα σηματοδοτούσε μετάβαση σε σαφώς περιοριστική νομισματική πολιτική.

Στο κάδρο Fed, ευρώ και ενεργειακές εισαγωγές

Οι αποφάσεις των υπόλοιπων μεγάλων κεντρικών τραπεζών αποτελούν μία ακόμη παράμετρο. Οι αγορές αποδίδουν αυξημένες πιθανότητες σε άνοδο των επιτοκίων από τη Fed, ενώ σημαντική αύξηση αναμένεται και από την Τράπεζα της Ιαπωνίας. Η Τράπεζα της Αγγλίας εκτιμάται ότι θα διατηρήσει αμετάβλητα τα δικά της επιτόκια.

Εάν η Fed αυξήσει τα επιτόκια και η ΕΚΤ σταματήσει στο 2,5%, το δολάριο θα μπορούσε να ενισχυθεί έναντι του ευρώ. Ένα ασθενέστερο ευρωπαϊκό νόμισμα θα βοηθούσε τις εξαγωγές, αλλά θα καθιστούσε ακριβότερες τις εισαγωγές πετρελαίου και φυσικού αερίου, οι οποίες τιμολογούνται σε δολάρια.

ΔΙΑΒΑΣΤΕ ΠΕΡΙΣΣΟΤΕΡΕΣ ΕΙΔΗΣΕΙΣ:

• Ποιος είναι ο Ίζι Ένγκλαντερ, ο δισεκατομμυριούχος πίσω από τη Millennium που έρχεται στην Αθήνα
• ΔΕΘ: Ο «χάρτης» των μέτρων έως το 2030 – Ποιοι κερδίζουν, πόσα και πότε
• Πώς θα λειτουργεί ο νέος «κουμπαράς για τη νέα γενιά» – Πού θα επενδύονται τα χρήματα
• Hedge funds 134 δισ. δολαρίων κοιτούν την Ελλάδα: Ρόκος, Millennium και Verition οδεύουν προς την Αθήνα