ΕΚΤ: Προς νέα αύξηση επιτοκίων στο 2,50% τον Σεπτέμβριο – Τι βλέπει η αγορά

Η επιμονή του πληθωρισμού, σε συνδυασμό με το υψηλό ενεργειακό κόστος και την καλύτερη του αναμενομένου πορεία της οικονομίας της Ευρωζώνης, ενισχύει τις εκτιμήσεις για νέα αύξηση των επιτοκίων της ΕΚΤ τον Σεπτέμβριο.

Σύμφωνα με τη νέα δημοσκόπηση του Reuters, 57 από τους 69 οικονομολόγους, δηλαδή το 83%, αναμένουν ότι η Ευρωπαϊκή Κεντρική Τράπεζα θα αυξήσει το επιτόκιο καταθέσεων κατά 25 μονάδες βάσης, στο 2,50%, στη συνεδρίαση της 9ης και 10ης Σεπτεμβρίου. Το ποσοστό αυτό ήταν 72% πριν από τη συνεδρίαση του Ιουλίου και περίπου 65% τον Ιούνιο, γεγονός που αποτυπώνει την ενίσχυση των προσδοκιών για νέα κίνηση.

Η πλειονότητα των οικονομολόγων εκτιμά παράλληλα ότι το 2,50% θα είναι το τελικό επίπεδο για το 2026. Περίπου 80% των συμμετεχόντων στη δημοσκόπηση βλέπει το επιτόκιο να παραμένει εκεί έως το τέλος της χρονιάς, ενώ το 63% θεωρεί ότι δεν θα αλλάξει τουλάχιστον έως το γ’ τρίμηνο του 2027.

Η ΕΚΤ προχώρησε σε αύξηση τον Ιούνιο, έπειτα από σχεδόν τρία χρόνια, και στη συνέχεια διατήρησε το επιτόκιο στο 2,25% κατά τη συνεδρίαση του Ιουλίου. Εφόσον η νέα πρόβλεψη επιβεβαιωθεί, ο τρέχων κύκλος σύσφιγξης θα είναι ο συντομότερος της ΕΚΤ από το 2011.

Το ενεργειακό κόστος κρατά ψηλά τον πληθωρισμό

Καθοριστικό ρόλο στις νέες εκτιμήσεις παίζει η πορεία των τιμών ενέργειας. Οι τιμές του πετρελαίου παραμένουν περίπου 25% υψηλότερα από τα προπολεμικά επίπεδα, εξέλιξη που έχει συμβάλει στην άνοδο του πληθωρισμού της Ευρωζώνης στο 2,9% τον Ιούλιο.

Οι οικονομολόγοι που συμμετείχαν στη δημοσκόπηση αναθεώρησαν επίσης προς τα πάνω τις προβλέψεις τους για τον πληθωρισμό στο δεύτερο μισό του 2026. Για το γ’ και το δ’ τρίμηνο προβλέπουν πλέον 3% και 3,2%, αντίστοιχα, ενώ η επιστροφή του πληθωρισμού στον στόχο του 2% της ΕΚΤ τοποθετείται στο γ’ τρίμηνο του 2027.

Το ζήτημα για την ΕΚΤ δεν είναι μόνο η άμεση επίδραση των ακριβότερων καυσίμων. Οι αξιωματούχοι ανησυχούν για το ενδεχόμενο οι αυξημένες ενεργειακές δαπάνες να περάσουν στις τιμές άλλων αγαθών και υπηρεσιών, προκαλώντας τις λεγόμενες δευτερογενείς επιπτώσεις.

Καλύτερη εικόνα για την οικονομία

Την ίδια στιγμή, η οικονομία της Ευρωζώνης προσφέρει στην ΕΚΤ περισσότερο περιθώριο για μια νέα αύξηση. Το ΑΕΠ αυξήθηκε κατά 0,4% το δεύτερο τρίμηνο, ενώ η δημοσκόπηση του Reuters ανεβάζει την πρόβλεψη για την ανάπτυξη του 2026 στο 0,8%, από 0,5% στην προηγούμενη έρευνα.

Η ανθεκτικότητα της οικονομικής δραστηριότητας μειώνει, σύμφωνα με τις εκτιμήσεις των οικονομολόγων, τον κίνδυνο μια νέα αύξηση επιτοκίων να οδηγήσει άμεσα την Ευρωζώνη σε ύφεση.

Τι σημαίνει για δάνεια και Euribor

Μια αύξηση του επιτοκίου καταθέσεων στο 2,50% δεν σημαίνει αυτόματα αντίστοιχη αύξηση του Euribor, καθώς τα διατραπεζικά επιτόκια έχουν ήδη ενσωματώσει σε μεγάλο βαθμό τις προσδοκίες της αγοράς.

Ωστόσο, μια νέα κίνηση της ΕΚΤ θα μπορούσε να ενισχύσει τις πιέσεις στα επιτόκια των δανείων κυμαινόμενου επιτοκίου, διατηρώντας υψηλότερο το κόστος χρηματοδότησης για νοικοκυριά και επιχειρήσεις.

Για τις επιχειρήσεις, παρατεταμένα υψηλότερα επιτόκια σημαίνουν ακριβότερη αναχρηματοδότηση και μεγαλύτερο κόστος για νέες επενδύσεις. Για τις τράπεζες, από την άλλη, τα υψηλότερα επιτόκια μπορούν να στηρίξουν τα έσοδα από τόκους, αλλά παράλληλα περιορίζουν τη ζήτηση για νέα δάνεια.

Το παράδειγμα του 2011

Η σημερινή κατάσταση θυμίζει σε ορισμένα σημεία το 2011, όταν η ΕΚΤ είχε αυξήσει δύο φορές τα επιτόκια λόγω της ανόδου των τιμών ενέργειας. Οι αυξήσεις εκείνες αντιστράφηκαν πριν από το τέλος της ίδιας χρονιάς, καθώς η κρίση χρέους επιδεινώθηκε. Η περίοδος αυτή θεωρείται πλέον από αρκετούς οικονομολόγους χαρακτηριστικό παράδειγμα του κινδύνου που αντιμετωπίζει μια κεντρική τράπεζα όταν αντιδρά σε πληθωρισμό που προκαλείται από την πλευρά της προσφοράς.

Σήμερα το δίλημμα παραμένει: η ΕΚΤ πρέπει να αποφύγει τόσο μια πρόωρη σύσφιγξη που θα επιβαρύνει την ανάπτυξη όσο και μια καθυστερημένη αντίδραση που θα επέτρεπε στις ενεργειακές αυξήσεις να διαχυθούν στην ευρύτερη οικονομία.

ΔΙΑΒΑΣΤΕ ΠΕΡΙΣΣΟΤΕΡΕΣ ΕΙΔΗΣΕΙΣ:

• ΕΕ: Πλεόνασμα 3,9 δισ. ευρώ στο εμπόριο αγαθών τον Ιούνιο
• Εκτινάχθηκε το κόστος δανεισμού στις ΗΠΑ – Ρεκόρ 25ετίας το 30ετές ομόλογο
• ΕΚΤ: Τα μετρητά συνεχίζουν να κυριαρχούν στις πληρωμές – Στο 92% η αποδοχή στην Ευρωζώνη