Έλον Μασκ: Πώς το αμερικανικό κράτος τον βοήθησε να χτίσει την αυτοκρατορία του

• Ο ρόλος των κρατικών επιδοτήσεων στην ανάπτυξη της Tesla και της SpaceX.
• Πώς δάνεια, συμβόλαια και φορολογικά κίνητρα βοήθησαν τις εταιρείες του Έλον Μασκ.
• Γιατί ορισμένοι επενδυτές υποστηρίζουν ότι το αμερικανικό Δημόσιο έπρεπε να αποκτήσει μερίδιο στις εταιρείες.

Ο Έλον Μασκ έχει χτίσει τη φήμη του ως ο επιχειρηματίας που αμφισβητεί τα δεδομένα και μεταμορφώνει ολόκληρες βιομηχανίες. Από τα ηλεκτρικά αυτοκίνητα έως τα διαστημικά ταξίδια, οι εταιρείες του έχουν συνδεθεί με μερικές από τις σημαντικότερες τεχνολογικές εξελίξεις των τελευταίων δεκαετιών.

Πίσω όμως από την εντυπωσιακή άνοδό του βρίσκεται ένας παράγοντας που συχνά παραβλέπεται: η στήριξη του αμερικανικού κράτους, σύμφωνα με εκτενές ρεπορτάζ του αμερικανικού CNN.

Επενδυτές και αναλυτές επισημαίνουν ότι τόσο η Tesla όσο και η SpaceX έλαβαν κρίσιμη οικονομική βοήθεια στα πρώτα στάδια της ανάπτυξής τους μέσω επιδοτήσεων, κρατικών δανείων, συμβολαίων και ευνοϊκών ρυθμιστικών πολιτικών.

Η NASA έδωσε στην SpaceX την πρώτη μεγάλη ώθηση

Η πρώτη καθοριστική κρατική ενίσχυση προς τη SpaceX ήρθε το 2006, όταν η NASA χορήγησε στην εταιρεία περίπου 278 εκατ. δολάρια για την ανάπτυξη του πυραύλου Falcon και της διαστημικής κάψουλας Dragon.

Εκείνη την περίοδο η εταιρεία βρισκόταν ακόμη στα πρώτα της βήματα, ενώ οι συνολικές χρηματοδοτήσεις που είχε συγκεντρώσει ήταν περιορισμένες.

Σύμφωνα με ειδικούς της διαστημικής βιομηχανίας, η χρηματοδότηση της NASA αντιστοιχούσε περίπου στο μισό των κεφαλαίων που είχε εξασφαλίσει η SpaceX έως τότε, αποτελώντας ουσιαστικά μια ψήφο εμπιστοσύνης που ενίσχυσε σημαντικά την αξιοπιστία της.

Η στήριξη δεν σταμάτησε εκεί. Στα τέλη του 2008, όταν η εταιρεία αντιμετώπιζε σοβαρά προβλήματα ρευστότητας, εξασφάλισε συμβόλαιο ύψους 1,6 δισ. δολαρίων από τη NASA για μεταφορές φορτίου προς τον Διεθνή Διαστημικό Σταθμό.

Ο ίδιος ο Μασκ έχει παραδεχθεί δημόσια ότι χωρίς τη βοήθεια της NASA η SpaceX πιθανότατα δεν θα είχε επιβιώσει.

Το κρατικό δάνειο που άλλαξε την πορεία της Tesla

Αντίστοιχα κρίσιμη ήταν και η συμβολή του αμερικανικού Δημοσίου στην περίπτωση της Tesla. Το 2010 η εταιρεία είχε πουλήσει λιγότερα από 2.000 αυτοκίνητα συνολικά. Τότε έλαβε δάνειο ύψους 465 εκατ. δολαρίων από το Υπουργείο Ενέργειας των ΗΠΑ.

Η χρηματοδότηση αυτή επέτρεψε στην Tesla να αναπτύξει το Model S, το πρώτο μοντέλο που γνώρισε ευρεία εμπορική επιτυχία και έβαλε τις βάσεις για τη μετέπειτα ανάπτυξή της.

Η εταιρεία αποπλήρωσε το δάνειο νωρίτερα από το προβλεπόμενο χρονοδιάγραμμα, ωστόσο πολλοί αναλυτές θεωρούν ότι η χρηματοδότηση εκείνη αποτέλεσε καθοριστικό σημείο καμπής στην ιστορία της.

Τα δισεκατομμύρια από τα κίνητρα για τα ηλεκτρικά αυτοκίνητα

Η Tesla ωφελήθηκε επίσης σημαντικά από τα φορολογικά κίνητρα που προσέφερε η αμερικανική κυβέρνηση στους αγοραστές ηλεκτρικών οχημάτων. Για χρόνια, οι καταναλωτές μπορούσαν να λάβουν φορολογική πίστωση έως και 7.500 δολαρίων για την αγορά ηλεκτρικού αυτοκινήτου, γεγονός που ενίσχυσε τη ζήτηση για τα μοντέλα της εταιρείας.

Σύμφωνα με εκτιμήσεις, οι αγοραστές Tesla αξιοποίησαν φορολογικές ελαφρύνσεις συνολικής αξίας περίπου 3,4 δισ. δολαρίων πριν από τη λήξη του συγκεκριμένου προγράμματος το 2019.

Το πρόγραμμα που γέμιζε τα ταμεία της Tesla

Ακόμη σημαντικότερη αποδείχθηκε μια λιγότερο γνωστή πηγή εσόδων. Στο πλαίσιο των περιβαλλοντικών κανονισμών των ΗΠΑ, οι αυτοκινητοβιομηχανίες που δεν πετύχαιναν τους στόχους εκπομπών ρύπων έπρεπε να αγοράζουν ειδικά πιστωτικά δικαιώματα από εταιρείες που τους ξεπερνούσαν.

Επειδή όλα τα οχήματα της Tesla είναι ηλεκτρικά, η εταιρεία διέθετε σταθερά τέτοια δικαιώματα προς πώληση.

Από το 2008 έως το 2019, τα έσοδα από αυτές τις πωλήσεις ξεπέρασαν τα 2 δισ. δολάρια. Από το 2019 και μετά προστέθηκαν ακόμη 12,3 δισ. δολάρια, χρήματα που ενίσχυσαν σημαντικά την κερδοφορία της. Δεν είναι τυχαίο ότι ο ίδιος ο Μασκ έχει παραδεχθεί πως η Tesla βρέθηκε πολύ κοντά στη χρεοκοπία ακόμη και το 2019.

Η Wall Street απογείωσε την αξία, αλλά το κράτος στήριξε την εκκίνηση

Σήμερα η χρηματιστηριακή αξία της Tesla και η αποτίμηση της SpaceX συνδέονται περισσότερο με τις προσδοκίες των επενδυτών για το μέλλον παρά με την κρατική βοήθεια που έλαβαν στο παρελθόν. Η πίστη της Wall Street στα σχέδια του Μασκ για ρομποτικά ταξί, τεχνητή νοημοσύνη και ανθρωποειδή ρομπότ αποτελεί βασικό παράγοντα πίσω από τον τεράστιο πλούτο του.

Ωστόσο, αρκετοί επενδυτές υποστηρίζουν ότι η ιστορία των εταιρειών του αποδεικνύει κάτι συχνά παραγνωρισμένο: στις πιο κρίσιμες στιγμές τους, όταν η επιβίωση δεν ήταν δεδομένη, η βοήθεια δεν προήλθε από τις αγορές αλλά από το αμερικανικό κράτος. Όπως σημειώνουν χαρακτηριστικά, οι φορολογούμενοι βοήθησαν στη δημιουργία δύο από τις πιο πολύτιμες εταιρείες της εποχής μας, χωρίς όμως να αποκτήσουν ποτέ μερίδιο στην επιτυχία τους.

ΔΙΑΒΑΣΤΕ ΠΕΡΙΣΣΟΤΕΡΕΣ ΕΙΔΗΣΕΙΣ:

• Τζένσεν Χουάνγκ: «Τα ανθρωποειδή ρομπότ της Tesla είναι η επόμενη αγορά τρισεκατομμυρίων»
• Η δισεκατομμυριούχος πίσω από το success story της SpaceX: Ποια είναι η «σιδηρά κυρία» του Έλον Μασκ
• Πώς ένας Σαουδάραβας πρίγκιπας κέρδισε δισεκατομμύρια ποντάροντας στον Έλον Μασκ