Φορολογικοί έλεγχοι 10 χρόνια πίσω: Πότε η Εφορία μπορεί να ανοίξει ξανά παλιές υποθέσεις
- 17/09/2026, 08:53
- SHARE
- Η Εφορία μπορεί υπό προϋποθέσεις να διενεργήσει φορολογικούς ελέγχους έως και 10 χρόνια πίσω, όταν προκύπτουν νέα συμπληρωματικά στοιχεία.
- Η πενταετής παραγραφή παραμένει ο γενικός κανόνας, ενώ η δεκαετής εφαρμόζεται κατ’ εξαίρεση όταν τα νέα στοιχεία δεν μπορούσαν αντικειμενικά να είχαν εντοπιστεί νωρίτερα.
- Το ΣτΕ έκρινε ότι η μεταγενέστερη αποκάλυψη εικονικών και πλαστών τιμολογίων μπορεί να αποτελέσει συμπληρωματικό στοιχείο που δικαιολογεί τον έλεγχο πέραν της πενταετίας.
Η πενταετής παραγραφή παραμένει ο βασικός κανόνας για τις φορολογικές υποθέσεις, όμως σε συγκεκριμένες περιπτώσεις η Εφορία μπορεί να ανατρέξει ακόμη και 10 χρόνια πίσω. Το κρίσιμο στοιχείο είναι η ύπαρξη νέων δεδομένων, τα οποία δεν ήταν γνωστά στις φορολογικές αρχές και μπορούν να οδηγήσουν σε διαφορετικό φορολογικό αποτέλεσμα.
Αυτό προκύπτει από πρόσφατη απόφαση του Συμβουλίου της Επικρατείας, η οποία αποσαφηνίζει πότε ένα μεταγενέστερο εύρημα μπορεί να θεωρηθεί «συμπληρωματικό στοιχείο» και να ανοίξει τον δρόμο για δεκαετή παραγραφή.
Σύμφωνα με το ΕΡΤnews, το Β’ Τμήμα του ΣτΕ απέρριψε προσφυγή ομόρρυθμης εταιρείας που δραστηριοποιείται στον κλάδο των υδραυλικών εργασιών και αφορούσε φορολογική καταλογιστική πράξη για το 2005.
Η υπόθεση με τα εικονικά τιμολόγια
Στην υπόθεση που εξέτασε το δικαστήριο, η φορολογική αρχή είχε καταλογίσει φόρους και πρόστιμα στην εταιρεία, καθώς σε μεταγενέστερο έλεγχο εντοπίστηκαν εικονικά και πλαστά τιμολόγια.
Η εταιρεία υποστήριξε ότι τα στοιχεία που οδήγησαν στον καταλογισμό ήταν ήδη γνωστά στη φορολογική διοίκηση μέσα στην αρχική πενταετή περίοδο παραγραφής. Ως εκ τούτου, υποστήριξε ότι η φορολογική αρχή δεν μπορούσε να επανέλθει στην υπόθεση μετά την παρέλευση της πενταετίας.
Το ΣτΕ, ωστόσο, έκρινε ότι στην προκειμένη περίπτωση υπήρχε πραγματικά νέο συμπληρωματικό στοιχείο.
Ειδικότερα, η αποκάλυψη των εικονικών τιμολογίων προέκυψε από έκθεση ελέγχου του ΣΔΟΕ, η οποία είχε ημερομηνία 4 Ιουνίου 2014, δηλαδή σε χρόνο μεταγενέστερο της κανονικής πενταετούς προθεσμίας.
Κατά το δικαστήριο, το συγκεκριμένο εύρημα μπορούσε να δικαιολογήσει την εφαρμογή της δεκαετούς παραγραφής.
Το νέο στοιχείο που ανοίγει τον δρόμο για 10ετή έλεγχο
Η απόφαση δεν σημαίνει ότι η Εφορία μπορεί να επανεξετάζει οποιαδήποτε φορολογική υπόθεση όποτε το επιθυμεί.
Αντίθετα, το ΣτΕ επαναλαμβάνει ότι η πενταετία είναι ο κανόνας. Για να ενεργοποιηθεί η δεκαετής παραγραφή απαιτείται να έχουν προκύψει νέα πληροφοριακά στοιχεία, τα οποία δεν ήταν γνωστά στη φορολογική αρχή και δεν ήταν αντικειμενικά δυνατό να εντοπιστούν κατά την αρχική πενταετή περίοδο.
Με άλλα λόγια, δεν αρκεί η φορολογική διοίκηση να έχει στα χέρια της κάποια στοιχεία και να μην τα αξιοποίησε εγκαίρως.
Το μεταγενέστερο στοιχείο πρέπει να είναι τέτοιο ώστε να δημιουργεί νέα δεδομένα για τη φορολογική υποχρέωση του ελεγχόμενου.
Τι σημαίνει η πενταετής παραγραφή
Κατά γενικό κανόνα, η αξίωση του Δημοσίου για επιβολή φόρου παραγράφεται μετά την παρέλευση πέντε ετών από το τέλος του έτους μέσα στο οποίο έληξε η προθεσμία υποβολής της σχετικής δήλωσης.
Για παράδειγμα, για εισόδημα του 2020, η δήλωση υποβλήθηκε το 2021 και, υπό κανονικές συνθήκες, η προθεσμία για τον καταλογισμό φόρου εκπνέει στις 31 Δεκεμβρίου 2026.
Σημαντικό είναι ότι δεν αρκεί απλώς να έχει ξεκινήσει ένας έλεγχος. Η σχετική φορολογική πράξη πρέπει να έχει κοινοποιηθεί νόμιμα μέσα στην προβλεπόμενη προθεσμία.
Πότε μπορεί να φτάσει η Εφορία στη δεκαετία
Η δεκαετής παραγραφή λειτουργεί ως εξαίρεση. Μπορεί να εφαρμοστεί, μεταξύ άλλων, όταν:
- δεν έχει υποβληθεί φορολογική δήλωση,
- προκύψουν συμπληρωματικά στοιχεία μετά την παρέλευση της πενταετίας,
- τα στοιχεία αυτά δεν ήταν γνωστά στη φορολογική αρχή,
- και δεν ήταν αντικειμενικά δυνατό να είχαν εντοπιστεί νωρίτερα.
Στην τελευταία κατηγορία εντάσσονται περιπτώσεις όπου ένας μεταγενέστερος έλεγχος αποκαλύπτει στοιχεία που αλλάζουν ουσιαστικά την εικόνα της φορολογικής υπόθεσης, όπως συνέβη στην υπόθεση των εικονικών και πλαστών τιμολογίων που εξετάστηκε από το ΣτΕ.
ΕΙδικές παρατάσεις
Πέρα από την πενταετή και τη δεκαετή παραγραφή, η φορολογική νομοθεσία προβλέπει ειδικές περιπτώσεις στις οποίες η προθεσμία μπορεί να παρατείνεται ή να αναστέλλεται.
Τέτοιες περιπτώσεις μπορεί να συνδέονται με εκκρεμή δικαστική διαδικασία, διαδικασίες αμοιβαίας συμφωνίας, αιτήματα προς φορολογικές αρχές άλλων χωρών ή διαδικασίες ακύρωσης φορολογικών πράξεων.
Το βασικό μήνυμα της απόφασης του ΣτΕ είναι, επομένως, ότι η πενταετής παραγραφή δεν καταργείται, αλλά μπορεί να «σπάσει» όταν εμφανιστούν πραγματικά νέα στοιχεία που πληρούν τις προϋποθέσεις του νόμου.
Για τους φορολογούμενους, αυτό σημαίνει ότι μια υπόθεση δεν θεωρείται αυτομάτως κλειστή μετά την πενταετία σε κάθε περίπτωση. Ταυτόχρονα, όμως, η Εφορία δεν μπορεί να επεκτείνει αυθαίρετα τον χρόνο ελέγχου: χρειάζεται συγκεκριμένο και ουσιαστικό νέο στοιχείο που να δικαιολογεί την προσφυγή στη δεκαετή παραγραφή.