Η Ελλάδα γερνά και μια νέα οικονομία… γεννιέται
Η Ελλάδα, και όχι μόνο, αντιμετωπίζει το δημογραφικό ως πρόβλημα. Λιγότερες γεννήσεις, περισσότεροι συνταξιούχοι, αυξανόμενη πίεση στο ασφαλιστικό και στο σύστημα υγείας. Είναι μια συζήτηση που επανέρχεται με τα νέα στοιχεία της ΕΛΣΤΑΤ και συνήθως καταλήγει στο ίδιο συμπέρασμα. Η χώρα γερνά και ο πληθυσμός της μειώνεται.
Αυτό που δεν συζητείται είναι ότι η γήρανση του πληθυσμού δημιουργεί παράλληλα μία από τις μεγαλύτερες νέες αγορές της παγκόσμιας οικονομίας. Η λεγόμενη Silver Economy δεν αφορά μόνο την τρίτη ηλικία. Πρόκειται για ένα ολόκληρο οικοσύστημα που αναπτύσσεται γύρω από τη μακροβιότητα, από την υγεία και την πρόληψη μέχρι τον τουρισμό, τη στέγαση, τις χρηματοοικονομικές υπηρεσίες, τις νέες τεχνολογίες, την εργασία και την επιχειρηματικότητα.
Δεν είναι τυχαίο ότι διεθνώς η Silver Economy θεωρείται ένας από τους ταχύτερα αναπτυσσόμενους τομείς της οικονομίας. Μέχρι το 2050 ο αριθμός των ανθρώπων ηλικίας άνω των 60 ετών εκτιμάται ότι θα φθάσει τα 2,1 δισεκατομμύρια, μεταβάλλοντας τον τρόπο με τον οποίο παράγονται προϊόντα, σχεδιάζονται υπηρεσίες και οργανώνονται οι κοινωνίες.
Η Ελλάδα βρίσκεται στην πρώτη γραμμή αυτής της αλλαγής. Η δημογραφική γήρανση εξελίσσεται ταχύτερα από ό,τι σε πολλές ευρωπαϊκές χώρες, ενώ η συνεχής υποχώρηση των γεννήσεων περιορίζει ολοένα περισσότερο το εργατικό δυναμικό. Σύμφωνα με την καθηγήτρια Οικονομικής Δημογραφίας Αλεξάνδρα Τραγάκη, η χώρα έχει πλέον περάσει σε μια φάση όπου η δημογραφική εξέλιξη δύσκολα μπορεί να αναστραφεί μόνο με πολιτικές ενίσχυσης των γεννήσεων. Το ζητούμενο μετατοπίζεται πλέον στη διαχείριση της μακροβιότητας και στην αξιοποίηση του λεγόμενου «μερίσματος της μακροζωίας» (longevity dividend).
Αυτό σημαίνει ότι οι μεγαλύτερες ηλικίες δεν αντιμετωπίζονται αποκλειστικά ως αποδέκτες κοινωνικών παροχών. Αντίθετα, μπορούν να αποτελέσουν ενεργούς καταναλωτές, εργαζόμενους, επενδυτές, ακόμη και επιχειρηματίες. Στις ώριμες οικονομίες αυξάνεται συνεχώς ο αριθμός των νεοφυών επιχειρήσεων που ιδρύονται από ανθρώπους άνω των 50 ετών, ενώ η ζήτηση για εξειδικευμένα προϊόντα και υπηρεσίες απευθυνόμενα σε πολίτες 60+ δημιουργεί νέες επενδυτικές ευκαιρίες.
Η αγορά αυτή εκτείνεται πολύ πέρα από την υγειονομική περίθαλψη. Περιλαμβάνει τον τουρισμό ευεξίας, την προληπτική ιατρική, τις ασφαλιστικές υπηρεσίες, την έξυπνη κατοικία, τις ψηφιακές εφαρμογές υγείας, την υποβοηθούμενη διαβίωση, την εκπαίδευση ενηλίκων, ακόμη και τον σχεδιασμό πόλεων περισσότερο φιλικών προς τους ηλικιωμένους. Σε αρκετές ευρωπαϊκές χώρες, η Silver Economy αποτελεί ήδη αντικείμενο εθνικών στρατηγικών, καθώς συνδέεται τόσο με την κοινωνική συνοχή όσο και με την οικονομική ανάπτυξη.
Μέσα σε αυτό το περιβάλλον αποκτά ιδιαίτερο ενδιαφέρον η δημιουργία του Διιδρυματικού Προγράμματος Μεταπτυχιακών Σπουδών «Silver Economy: Οικονομία, Κοινωνία και Καινοτομία στη Μακροβιότητα», το οποίο επιχειρεί να καλύψει ένα κενό στην ελληνική πανεπιστημιακή εκπαίδευση. Το πρόγραμμα προσεγγίζει τη γήρανση του πληθυσμού όχι μόνο ως κοινωνική πρόκληση αλλά και ως αντικείμενο οικονομικής πολιτικής, επιχειρηματικότητας και καινοτομίας, προετοιμάζοντας στελέχη που θα κληθούν να διαμορφώσουν τις δημόσιες πολιτικές και τις επιχειρηματικές στρατηγικές της επόμενης δεκαετίας.
ΔΙΑΒΑΣΤΕ ΠΕΡΙΣΣΟΤΕΡΕΣ ΕΙΔΗΣΕΙΣ:
- Η άνοδος του χρυσού γέμισε τα ταμεία της Ελληνικός Χρυσός
- Η ΦΑΓΕ επέστρεψε στα κέρδη με «καύσιμο» τις εξαγωγές
- Κύκλωμα διακίνησης κλωστοϋφαντουργικών αποβλήτων ξήλωσε ο OLAF
