Λαγκάρντ: Στο τραπέζι νέα αύξηση επιτοκίων από την ΕΚΤ – Το «καμπανάκι» για τον Δεκέμβριο

• Αμετάβλητα στο 2,50% διατήρησε η Ευρωπαϊκή Κεντρική Τράπεζα τα επιτόκια καταθέσεων, παρά τη συζήτηση στο Διοικητικό Συμβούλιο για το ενδεχόμενο νέας αύξησης.
• Οι αυξημένες τιμές ενέργειας ενισχύουν τους κινδύνους για τον πληθωρισμό, με την Κριστίν Λαγκάρντ να προειδοποιεί ότι η ενεργειακή κρίση μπορεί να επιδεινωθεί περαιτέρω.
• Η προσοχή στρέφεται πλέον στη συνεδρίαση του Δεκεμβρίου, καθώς η ΕΚΤ αναμένει νέα οικονομικά στοιχεία πριν αποφασίσει εάν απαιτείται περαιτέρω σύσφιξη της νομισματικής πολιτικής.

Ανοιχτό παραμένει το ενδεχόμενο νέας αύξησης των επιτοκίων από την Ευρωπαϊκή Κεντρική Τράπεζα (ΕΚΤ), καθώς η παρατεταμένη άνοδος των τιμών ενέργειας ενισχύει τις πληθωριστικές πιέσεις και περιπλέκει τις προοπτικές ανάπτυξης της ευρωζώνης.

Η πρόεδρος της ΕΚΤ, Κριστίν Λαγκάρντ, αποκάλυψε κατά τη συνέντευξη Τύπου της Πέμπτης 29 Οκτωβρίου ότι το Διοικητικό Συμβούλιο εξέτασε το ενδεχόμενο περαιτέρω αύξησης των επιτοκίων, προτού αποφασίσει να διατηρήσει αμετάβλητο το κόστος δανεισμού.

Η απόφαση ελήφθη σε ένα περιβάλλον αυξημένης αβεβαιότητας, με τις τιμές της ενέργειας να έχουν ξεπεράσει τις προβλέψεις του βασικού σεναρίου του Σεπτεμβρίου και τις χρηματοδοτικές συνθήκες να έχουν γίνει πιο περιοριστικές.

Παρά τις νέες πιέσεις, η επικεφαλής της κεντρικής τράπεζας υπογράμμισε ότι τα εισερχόμενα οικονομικά στοιχεία εξακολουθούν να δείχνουν θετικούς ρυθμούς ανάπτυξης στην ευρωζώνη κατά το τρίτο τρίμηνο του 2026.

Η ΕΚΤ συζήτησε νέα αύξηση, αλλά επέλεξε να περιμένει

Σύμφωνα με τη Λαγκάρντ, τα μέλη του Διοικητικού Συμβουλίου εξέτασαν κατά πόσο οι συνθήκες δικαιολογούν μια νέα αύξηση των επιτοκίων, λαμβάνοντας υπόψη την επιδείνωση των ενεργειακών προοπτικών.

Ωστόσο, η απόφαση ήταν να παραμείνουν αμετάβλητα τα τρία βασικά επιτόκια, καθώς ο υποκείμενος πληθωρισμός εξακολουθεί να παρουσιάζει σχετική σταθερότητα και η αβεβαιότητα παραμένει αυξημένη.

Η ΕΚΤ εκτιμά ότι βρίσκεται σε θέση να περιμένει περισσότερα οικονομικά δεδομένα τις επόμενες εβδομάδες, προτού καθορίσει την επόμενη κίνησή της.

Παράλληλα, η Λαγκάρντ άφησε να εννοηθεί ότι, εφόσον δεν σημειωθούν σημαντικές ανατροπές, η κατεύθυνση της νομισματικής πολιτικής είναι σχετικά ξεκάθαρη.

Οι δηλώσεις της ενισχύουν την προσοχή των επενδυτών στη συνεδρίαση του Δεκεμβρίου, κατά την οποία θα αξιολογηθούν εκ νέου οι προβλέψεις για τον πληθωρισμό και την οικονομική ανάπτυξη.

Πάντως, η κεντρική τράπεζα υπογραμμίζει ότι δεν έχει δεσμευτεί εκ των προτέρων για συγκεκριμένη πορεία των επιτοκίων, με τις αποφάσεις να λαμβάνονται βάσει των διαθέσιμων στοιχείων.

Ενεργειακή κρίση: Ο μεγαλύτερος κίνδυνος για τον πληθωρισμό

Ιδιαίτερη έμφαση έδωσε η πρόεδρος της ΕΚΤ στην εξέλιξη των τιμών της ενέργειας, οι οποίες έχουν αυξηθεί περισσότερο από όσο ανέμεναν οι οικονομολόγοι της τράπεζας τον Σεπτέμβριο.

Η εξέλιξη αυτή ενδέχεται να οδηγήσει τον πληθωρισμό σε επίπεδα σημαντικά υψηλότερα από τον στόχο του 2% τα επόμενα τρίμηνα.

Σύμφωνα με τη Λαγκάρντ, η αυξημένη διάρκεια και ένταση της ενεργειακής διαταραχής δημιουργεί τον κίνδυνο οι ανατιμήσεις να μεταφερθούν σταδιακά σε περισσότερα αγαθά και υπηρεσίες.

Η ΕΚΤ παρακολουθεί ιδιαίτερα τις λεγόμενες δευτερογενείς επιδράσεις, δηλαδή το ενδεχόμενο η αύξηση του ενεργειακού κόστους να επηρεάσει τις τιμές άλλων προϊόντων και τις μισθολογικές απαιτήσεις.

Μέχρι στιγμής, πάντως, ο υποκείμενος πληθωρισμός παραμένει σε γενικές γραμμές σταθερός, ενώ οι μισθοί δεν έχουν παρουσιάσει ουσιαστική αντίδραση στην ενεργειακή κρίση.

Η κεντρική τράπεζα προειδοποιεί ότι ένα πιο παρατεταμένο ενεργειακό σοκ θα μπορούσε να έχει διπλή αρνητική επίδραση: υψηλότερο πληθωρισμό και χαμηλότερη οικονομική ανάπτυξη.

Τεχνητή νοημοσύνη και δημόσιες δαπάνες στηρίζουν την ανάπτυξη

Παρά τις προκλήσεις, η πρόεδρος της ΕΚΤ εμφανίστηκε συγκρατημένα θετική για την πορεία της ευρωπαϊκής οικονομίας.

Όπως επισήμανε, τα τελευταία οικονομικά στοιχεία δείχνουν ότι η οικονομία της ευρωζώνης συνεχίζει να αναπτύσσεται κατά το τρίτο τρίμηνο του έτους.

Σημαντικό ρόλο αναμένεται να διαδραματίσουν οι επενδύσεις στην τεχνητή νοημοσύνη (AI), καθώς και οι αυξημένες κυβερνητικές δαπάνες, οι οποίες μπορούν να στηρίξουν την οικονομική δραστηριότητα.

Ωστόσο, η άνοδος των τιμών ενέργειας επηρεάζει αρνητικά την εμπιστοσύνη των επιχειρήσεων και των καταναλωτών, περιορίζοντας την αγοραστική δύναμη και αυξάνοντας το λειτουργικό κόστος.

Ταυτόχρονα, οι αυστηρότερες χρηματοδοτικές συνθήκες ενδέχεται να επιβαρύνουν τις επενδύσεις και τη ζήτηση για δανεισμό.

Η ΕΚΤ αναγνωρίζει ότι το περιβάλλον αυτό καθιστά δυσκολότερη τη διατήρηση της ισορροπίας μεταξύ της σταθερότητας των τιμών και της οικονομικής ανάπτυξης.

Τα επιτόκια της ΕΚΤ παραμένουν αμετάβλητα

Στη συνεδρίαση της 29ης Οκτωβρίου, το Διοικητικό Συμβούλιο αποφάσισε να διατηρήσει αμετάβλητα τα τρία βασικά επιτόκια.

Η κεντρική τράπεζα επανέλαβε ότι στόχος της παραμένει η σταθεροποίηση του πληθωρισμού στο 2% μεσοπρόθεσμα, χωρίς να προδιαγράφει την πορεία των επιτοκίων.

Οι επόμενες αποφάσεις θα βασιστούν στις προοπτικές του πληθωρισμού, στους κινδύνους που τις περιβάλλουν, στην εξέλιξη του υποκείμενου πληθωρισμού και στον βαθμό μετάδοσης της νομισματικής πολιτικής στην πραγματική οικονομία.

Προειδοποίηση προς τις χώρες με υψηλό δημόσιο χρέος

Η Λαγκάρντ αναφέρθηκε και στις προκλήσεις που αντιμετωπίζουν οι ευρωπαϊκές χώρες με υψηλό δημόσιο χρέος, σε μια περίοδο κατά την οποία το κόστος χρηματοδότησης έχει αυξηθεί.

Όπως σημείωσε, οι κυβερνήσεις θα πρέπει να λάβουν υπόψη στον δημοσιονομικό σχεδιασμό τους ότι τα επιτόκια βρίσκονται σε υψηλότερα επίπεδα και ενδέχεται να παραμείνουν αυξημένα.

Η προειδοποίηση αποκτά ιδιαίτερη σημασία καθώς οι αποδόσεις των κρατικών ομολόγων έχουν ενισχυθεί, αυξάνοντας το κόστος εξυπηρέτησης του χρέους και περιορίζοντας τα δημοσιονομικά περιθώρια.

Το αυξημένο κόστος δανεισμού επηρεάζει επίσης τις επιχειρήσεις και τα νοικοκυριά, δημιουργώντας πρόσθετες πιέσεις στην οικονομική δραστηριότητα.

Τα εργαλεία της ΕΚΤ για τη σταθερότητα των αγορών

Πέρα από την απόφαση για τα επιτόκια, η ΕΚΤ επιβεβαίωσε ότι συνεχίζεται η σταδιακή μείωση των χαρτοφυλακίων που δημιουργήθηκαν μέσω των προγραμμάτων αγοράς τίτλων.

Ειδικότερα, τα χαρτοφυλάκια του προγράμματος αγοράς στοιχείων ενεργητικού (APP) και του έκτακτου προγράμματος αγοράς λόγω πανδημίας (PEPP) συνεχίζουν να περιορίζονται με μετρημένο και προβλέψιμο ρυθμό, καθώς το Ευρωσύστημα δεν επανεπενδύει πλέον τα ποσά από τίτλους που λήγουν.

Παράλληλα, η ΕΚΤ διατηρεί διαθέσιμο το Transmission Protection Instrument (TPI), ένα εργαλείο που έχει σχεδιαστεί για την αντιμετώπιση ανεπιθύμητων και άτακτων εξελίξεων στις αγορές ομολόγων, όταν αυτές απειλούν την ομαλή μετάδοση της νομισματικής πολιτικής.

Η δυνατότητα ενεργοποίησης του συγκεκριμένου μηχανισμού αποκτά ιδιαίτερη σημασία σε μια περίοδο αυξημένης μεταβλητότητας στις ευρωπαϊκές αγορές κρατικού χρέους.

Το βλέμμα στον Δεκέμβριο για την επόμενη κίνηση

Η απόφαση της ΕΚΤ να διατηρήσει αμετάβλητα τα επιτόκια δεν αποκλείει μια νέα αύξηση τους επόμενους μήνες.

Αντίθετα, οι προειδοποιήσεις της Λαγκάρντ για την ενεργειακή κρίση και τις πληθωριστικές προοπτικές δείχνουν ότι το ενδεχόμενο περαιτέρω σύσφιξης της νομισματικής πολιτικής παραμένει ενεργό.

Η προσοχή στρέφεται πλέον στα νέα στοιχεία για τον πληθωρισμό, τους μισθούς, την ανάπτυξη και τις συνθήκες χρηματοδότησης, τα οποία θα αποτελέσουν τη βάση για τις επόμενες αποφάσεις.

Το βασικό δίλημμα για την ΕΚΤ είναι εάν θα χρειαστεί να αυξήσει εκ νέου τα επιτόκια για να περιορίσει τις πληθωριστικές πιέσεις, αναλαμβάνοντας παράλληλα τον κίνδυνο περαιτέρω επιβράδυνσης της ευρωπαϊκής οικονομίας.

ΔΙΑΒΑΣΤΕ ΠΕΡΙΣΣΟΤΕΡΕΣ ΕΙΔΗΣΕΙΣ:

• Moody’s: Οι τέσσερις κίνδυνοι για τις ελληνικές τράπεζες και τα «μαξιλάρια» προστασίας
• Όταν τελειώνει το πάρτυ των μεγάλων
• Οι 10 μήνες που θα αλλάξουν για πάντα το Ελληνικό
• Ποιος θα «φάει» το κομμάτι της Pizza Fan – Η μάχη των μνηστήρων