Μάχη κυβέρνησης – θεσμών να μην φτάσει στις 100.000 ευρώ η προστασία της πρώτης κατοικίας

Η ευρωπαϊκή τραπεζική αρχή συνεχίζει να πιέζει για πλειστηριασμούς α' κατοικίας σε ακόμη πιο χαμηλά επίπεδα.

Σε μπαράζ διαπραγματεύσεων εξελίσσεται το πολύ κρίσιμο ζήτημα της προστασίας της πρώτης κατοικίας, με τους ευρωπαϊκούς θεσμούς να δοκιμάζουν τις αντοχές τις κυβέρνησης λίγες εβδομάδες πριν λήξει τυπικά ο νόμος Κατσέλη.

Μέχρι στιγμής, το λεγόμενο κυπριακό μοντέλο δείχνει να κερδίζει έδαφος, μόνο που για την ώρα το σημερινό όριο των 180.000 ευρώ για την ακίνητη περιουσία που μπορεί να προστατευτεί απέχει πολύ από τις 100.000 που ζητά ο Ενιαίος Εποπτικός Μηχανισμός (SSM).

Πρόταση του SSM είναι να κατέβει κατά πολύ ο πήχης για την αξία της πρώτης κατοικίας που μπορεί να προστατευτεί από τον νέο νόμο που βρίσκεται στα σκαριά, ούτως ώστε να δοθεί η δυνατότητα στις τράπεζες να προχωρήσουν σε πλειστηριασμούς ακόμη και σε ακίνητα αξίας χαμηλότερης των 100.000 ευρώ.

Το βασικό σενάριο που βρίσκεται στο τραπέζι προβλέπει ένα νέο σχήμα προστασίας της πρώτης κατοικίας από πλειστηριασμούς μόνο για τις πραγματικά ευάλωτες ομάδες δανειοληπτών και με πολύ χαμηλότερο πήχη προστασίας ως προς την αντικειμενική αξία των ακινήτων.

Ένα από τα σενάρια που έχουν πέσει στο τραπέζι είναι να εφαρμοστεί από το 2019 στη θέση του νόμου Κατσέλη το μοντέλο της Κύπρου, το οποίο θεωρείται επιτυχημένο, αλλά η μεταφορά του στην Ελλάδα χρειάζεται προσεκτική εξειδίκευση.

Το κυπριακό πρόγραμμα «Εστία» προβλέπει σημαντικό «κούρεμα» του στεγαστικού δανείου και επιδότηση από το κράτος του 1/3 της μηνιαίας δόσης για τα πιο αδύναμα οικονομικά νοικοκυριά. Οι κυριότερες παράμετροί του, εάν εφαρμοστεί και στη χώρα μας, αναμένεται να είναι οι εξής:

– Τα βασικά κριτήρια συμμετοχής των δανειοληπτών θα είναι η αξία του ακινήτου και το διαθέσιμο εισόδημα.

– Η ρύθμιση που θα προτείνεται στον δανειολήπτη θα προβλέπει εύλογο επιτόκιο και τοκοχρεολυτική μηνιαία δόση για την αποπληρωμή του δανείου, η οποία θα καταβάλλεται κατά τα 2/3 από τον δανειολήπτη και κατά το υπόλοιπο 1/3 θα επιδοτείται από το κράτος.

– Στο ακίνητο θα εγγράφεται και νέα προσημείωση υπέρ του Δημοσίου, πέραν της προσημείωσης που ήδη φέρει υπέρ της πιστώτριας τράπεζας. Σε περίπτωση πώλησης του ακινήτου, το Δημόσιο θα αξιώσει την είσπραξη μέρους του τιμήματος από την πώληση, κατά το ποσό που αναλογεί με βάση την καταβληθείσα επιδότηση.

– Το δάνειο θα αποπληρώνεται σε βάθος 25ετίας. Η αποπληρωμή θα αφορά το ποσό που αντιστοιχεί στην παρούσα αξία του ακινήτου. Η διαφορά μεταξύ της αρχικής και της παρούσης αξίας θα διαγράφεται.

– Ο δανειολήπτης θα πρέπει να είναι συνεπής, για να μη χάσει τη ρύθμιση.