Οι 5 φράσεις που δείχνουν ότι μια σχέση μπορεί να έχει φτάσει στο τέλος της

Οι 5 φράσεις που δείχνουν ότι μια σχέση μπορεί να έχει φτάσει στο τέλος της
Photo: Shutterstock
Ψυχολόγος με εκπαίδευση στο Harvard εξηγεί ποιες «κόκκινες σημαίες» στις συζητήσεις ενός ζευγαριού δείχνουν έλλειψη ανάληψης ευθύνης, διάθεσης για αλλαγή και ουσιαστικού συμβιβασμού.
  • Πέντε συνηθισμένες φράσεις μπορεί να αποτελούν ένδειξη ότι μια σχέση έχει μπει σε σοβαρή κρίση.
  • Το βασικό πρόβλημα δεν είναι οι ίδιες οι λέξεις, αλλά η άρνηση ανάληψης ευθύνης και αλλαγής συμπεριφοράς.
  • Σύμφωνα με την κλινική ψυχολόγο Dr. Sabrina Romanoff, καθοριστικό είναι το αν ο σύντροφος μπορεί να δείξει αυτοκριτική, κατανόηση και διάθεση για συμβιβασμό.

Οι διαφωνίες αποτελούν αναπόφευκτο κομμάτι μιας σχέσης. Ωστόσο, ο τρόπος με τον οποίο ένα ζευγάρι διαχειρίζεται τις συγκρούσεις μπορεί να αποκαλύψει πολλά για το κατά πόσο η σχέση έχει ακόμη περιθώρια εξέλιξης.

Η κλινική ψυχολόγος Dr. Sabrina Romanoff, η οποία έχει εργαστεί με ζευγάρια για περισσότερο από μία δεκαετία, υποστηρίζει ότι υπάρχουν συγκεκριμένες φράσεις που, όταν επαναλαμβάνονται συστηματικά, μπορεί να αποτελούν σοβαρές «κόκκινες σημαίες» για μια σχέση.

Όπως εξηγεί, οι συγκεκριμένες εκφράσεις μπορεί εκ πρώτης όψεως να ακούγονται λογικές, στην πραγματικότητα όμως συχνά χρησιμοποιούνται για να αποφευχθεί η ανάληψη ευθύνης, να υποβαθμιστούν τα συναισθήματα του άλλου ή να μετατοπιστεί η συζήτηση μακριά από το πραγματικό πρόβλημα.

Το ζητούμενο, σύμφωνα με τη Romanoff, δεν είναι ένας σύντροφος να αλλάξει ολόκληρη την προσωπικότητά του, αλλά να είναι πρόθυμος να ακούσει, να προσαρμοστεί και να συμβιβαστεί όταν μια συμπεριφορά πληγώνει τη σχέση.

1. «Έτσι είμαι εγώ»

Η φράση αυτή μπορεί να υποδηλώνει άρνηση προσωπικής εξέλιξης.

Υπάρχει σημαντική διαφορά ανάμεσα στο να αναγνωρίζει κάποιος, για παράδειγμα, ότι αποφεύγει τις συγκρούσεις ή ότι δυσκολεύεται να παίρνει πρωτοβουλίες και στο να παρουσιάζει αυτές τις συμπεριφορές ως χαρακτηριστικά που δεν μπορούν ποτέ να αλλάξουν.

Όταν το «έτσι είμαι» χρησιμοποιείται ως τελική απάντηση, ουσιαστικά μεταφέρει όλο το βάρος στον άλλο σύντροφο, ο οποίος καλείται απλώς να αποδεχθεί τη συγκεκριμένη συμπεριφορά.

Μια πιο παραγωγική απάντηση θα μπορούσε να είναι:

«Δεν σου ζητώ να γίνεις άλλος άνθρωπος. Σου ζητώ να αλλάξεις αυτό το συγκεκριμένο μοτίβο συμπεριφοράς».

2. «Είσαι υπερβολικά ευαίσθητος/η»

Πρόκειται για μία φράση που μπορεί να λειτουργήσει ως τρόπος υποβάθμισης των συναισθημάτων του άλλου.

Αντί η συζήτηση να επικεντρώνεται στην πράξη που προκάλεσε το πρόβλημα, η προσοχή μεταφέρεται στην αντίδραση του συντρόφου.

Με αυτόν τον τρόπο, το αρχικό ζήτημα κινδυνεύει να χαθεί και η σύγκρουση να μετατραπεί σε συζήτηση για το κατά πόσο κάποιος «αντιδρά υπερβολικά».

Η Romanoff προτείνει να διαχωρίζονται τα δύο θέματα:

«Μπορούμε να μιλήσουμε για τον τρόπο που αντέδρασα, αφού πρώτα συζητήσουμε αυτό που συνέβη».

Έτσι, η αντίδραση δεν χρησιμοποιείται ως τρόπος αποφυγής της αρχικής ευθύνης.

3. «Σου ζήτησα ήδη συγγνώμη»

Μία συγγνώμη χωρίς αλλαγή συμπεριφοράς μπορεί να μην είναι αρκετή για να λυθεί ένα επαναλαμβανόμενο πρόβλημα.

Σύμφωνα με τη Romanoff, όταν κάποιος χρησιμοποιεί τη συγκεκριμένη φράση αποκλειστικά για να τερματίσει μια δύσκολη συζήτηση, χωρίς να αντιμετωπίζει την αιτία της σύγκρουσης, το ζευγάρι μπορεί να βρεθεί παγιδευμένο στον ίδιο κύκλο.

Η συγγνώμη αποκτά μεγαλύτερη αξία όταν συνοδεύεται από μια συγκεκριμένη πρόθεση αλλαγής.

 

Μια απάντηση θα μπορούσε να είναι:

«Καταλαβαίνω ότι ζητάς συγγνώμη, αλλά χρειάζομαι να ξέρω τι θα αλλάξει από εδώ και πέρα».

Η ουσία, σύμφωνα με την ψυχολόγο, είναι ότι η απολογία από μόνη της δεν διορθώνει ένα πρόβλημα εάν η ίδια συμπεριφορά συνεχίζεται.

4. «Κάνω τόσα πολλά για εσένα»

Η συγκεκριμένη φράση μετατρέπει εύκολα μια συζήτηση για ένα συγκεκριμένο πρόβλημα σε έναν απολογισμό της σχέσης.

Ένας σύντροφος μπορεί να επικαλείται όσα έχει προσφέρει στο παρελθόν ως απόδειξη ότι η τρέχουσα συμπεριφορά του δεν θα πρέπει να αμφισβητείται.

Παρόμοια λογική κρύβεται πίσω από εκφράσεις όπως «οι σύντροφοι των άλλων είναι πολύ χειρότεροι από εμένα», οι οποίες ουσιαστικά καλούν τον άλλο να μειώσει τις απαιτήσεις του.

Η Romanoff προτείνει η συζήτηση να επιστρέφει στο συγκεκριμένο ζήτημα:

«Δεν κρατάω σκορ. Σου εξηγώ τι δεν λειτουργεί αυτή τη στιγμή».

Οι θετικές πράξεις του παρελθόντος δεν ακυρώνουν αυτομάτως ένα σημερινό πρόβλημα ούτε σημαίνουν ότι κάποιος δεν δικαιούται να ζητήσει αλλαγή.

5. «Πάντα το κάνεις αυτό»

Οι απόλυτες εκφράσεις όπως «πάντα» και «ποτέ» μπορούν να μετατρέψουν ένα συγκεκριμένο περιστατικό σε γενικευμένη επίθεση στην προσωπικότητα του άλλου.

Η συζήτηση παύει τότε να αφορά το τι συνέβη και μεταφέρεται στο κατά πόσο κάποιος είναι «πάντα αρνητικός», «πάντα υπερβολικός» ή «ποτέ ικανοποιημένος».

Αυτό μπορεί να δημιουργήσει την εντύπωση ότι το πραγματικό πρόβλημα δεν είναι η συγκεκριμένη συμπεριφορά, αλλά ο χαρακτήρας του άλλου.

Μια χρήσιμη απάντηση, σύμφωνα με τη Romanoff, είναι:

«Ας μιλήσουμε πρώτα για αυτό που συνέβη σήμερα και μετά μπορούμε να συζητήσουμε αν υπάρχει ένα ευρύτερο μοτίβο».

Πότε οι συγκεκριμένες φράσεις αποτελούν πραγματική «κόκκινη σημαία»

Η χρήση μιας από αυτές τις εκφράσεις μία φορά δεν σημαίνει ότι μια σχέση έχει τελειώσει.

Το καθοριστικό στοιχείο είναι το τι συμβαίνει στη συνέχεια.

Εάν ο σύντροφος μπορεί να ακούσει την παρατήρηση, να αναγνωρίσει το πρόβλημα και να δείξει διάθεση για αυτοκριτική και αλλαγή, η σύγκρουση μπορεί να αποτελέσει ακόμη και ευκαιρία βελτίωσης της σχέσης.

Αντίθετα, όταν οι ίδιες συμπεριφορές επαναλαμβάνονται και κάθε προσπάθεια επικοινωνίας καταλήγει σε άρνηση ευθύνης, υποτίμηση των συναισθημάτων ή μετατόπιση της ευθύνης, τότε το πρόβλημα είναι βαθύτερο.

Όπως σημειώνει η Romanoff, αυτό που τελικά έχει σημασία δεν είναι η επιλογή μιας συγκεκριμένης λέξης, αλλά το κατά πόσο και οι δύο άνθρωποι είναι πρόθυμοι να αναγνωρίσουν τα προβλήματα, να αλλάξουν και να συμβιβαστούν.