Η ΕΕ εξετάζει νέo γύρο χρηματοδότησης για την άμυνα μετά το SAFE
Η Ευρωπαϊκή Ένωση διερευνά επιλογές για έναν νέο γύρο χρηματοδότησης στον τομέα της άμυνας, μετά την υπερκάλυψη του υφιστάμενου προγράμματος δανείων ύψους 150 δισ. ευρώ, σύμφωνα με πρόσωπα που έχουν γνώση των σχετικών συζητήσεων.
Όπως μεταδίδει το Bloomberg, οι συνομιλίες βρίσκονται ακόμη σε πρώιμο στάδιο. Η Ευρωπαϊκή Επιτροπή συνεχίζει να εκταμιεύει κεφάλαια από το υφιστάμενο ταμείο, ενώ εκτιμάται ότι θα παραμείνουν αδιάθετα αρκετά δισεκατομμύρια ευρώ. Αυτό οφείλεται στις αποκλίσεις μεταξύ των αρχικών αιτημάτων των κρατών-μελών και των τελικών συμβάσεων που εγκρίνονται, ανέφεραν οι ίδιες πηγές, μιλώντας υπό καθεστώς ανωνυμίας.
Σύμφωνα με τις ίδιες πληροφορίες, όταν τα διαθέσιμα κεφάλαια εξαντληθούν -κάτι που αναμένεται την άνοιξη- η Επιτροπή θα προχωρήσει σε συνολική αξιολόγηση του μηχανισμού. Στο πλαίσιο αυτό, θα εξεταστεί και η σκοπιμότητα ενός νέου κύκλου χρηματοδότησης, που θα μπορούσε να περιλαμβάνει ακόμη και δεύτερο πρόγραμμα δανείων.
Οι διεργασίες αυτές αντικατοπτρίζουν τη βούληση της ΕΕ να επιταχύνει την ενίσχυση της εγχώριας αμυντικής της βιομηχανίας, σε ένα περιβάλλον αυξημένων γεωπολιτικών πιέσεων. Η ανάγκη αυτή εντείνεται τόσο από τη συνεχιζόμενη επιθετικότητα της Ρωσίας, όσο και από τα μηνύματα της Ουάσινγκτον για περιορισμό των αμερικανικών δεσμεύσεων ασφαλείας στην Ευρώπη, με φόντο τις θέσεις του προέδρου των ΗΠΑ Ντόναλντ Τραμπ.
Το πρόγραμμα SAFE δημιουργήθηκε πέρυσι με στόχο να ενθαρρύνει τις κοινές αμυντικές προμήθειες μεταξύ των κρατών-μελών και να απλοποιήσει τη μετακίνηση στρατιωτικού εξοπλισμού εντός της Ευρώπης. Στο πλαίσιο του σχεδίου, η Επιτροπή αντλεί κεφάλαια από τις αγορές και τα διαθέτει ως χαμηλότοκα, μακροπρόθεσμα δάνεια για την κάλυψη κρίσιμων ελλείψεων, όπως πύραυλοι, χερσαίος εξοπλισμός και συστήματα αντιαεροπορικής και αντιπυραυλικής άμυνας.
Η ανταπόκριση των κρατών-μελών υπήρξε ισχυρή: τα αρχικά αιτήματα ξεπέρασαν τα 190 δισ. ευρώ, με την Επιτροπή να εγκρίνει τελικά περίπου 150 δισ. ευρώ και να ζητά από τις κυβερνήσεις να καταρτίσουν αναλυτικά εθνικά σχέδια δαπανών. Ήδη έχουν εγκριθεί σχέδια για 19 χώρες, ενώ εκκρεμούν λίγες ακόμη περιπτώσεις.
«Η Επιτροπή αξιολογεί επί του παρόντος τα εθνικά σχέδια SAFE των τριών εναπομεινάντων κρατών-μελών», δήλωσε εκπρόσωπος της Επιτροπής, προσθέτοντας ότι σε αυτή τη φάση δεν υπάρχει επίσημη τοποθέτηση για τη δημιουργία δεύτερου ταμείου SAFE.
Παράλληλα, οι ευρωπαϊκές αρχές εξετάζουν πώς θα μπορούσαν να ανακατανεμηθούν τυχόν αδιάθετα κονδύλια, αφού για κάποια σχέδια που έχουν ήδη εγκριθεί απαιτείται τελικά μικρότερη χρηματοδότηση από την αρχικά προβλεπόμενη. Με την ολοκλήρωση της εν λόγω διαδικασίας, η Κομισιόν θα αποτιμήσει τις επιλογές της για πρόσθετους πόρους, με ένα νέο δανειακό πρόγραμμα να παραμένει στο τραπέζι ως πιθανό επόμενο βήμα.
