Μπέσεντ: «Κοντά» σε συμφωνία ΗΠΑ–Ιράν για το άνοιγμα των Στενών του Ορμούζ

• Ο υπουργός Οικονομικών των ΗΠΑ Σκοτ Μπέσεντ δήλωσε ότι μια συμφωνία για τα Στενά του Ορμούζ θα μπορούσε να επιτευχθεί «σήμερα ή αύριο».
• Η Ουάσιγκτον επιδιώκει την αποκατάσταση της ελεύθερης ναυσιπλοΐας, χωρίς την επιβολή διοδίων από το Ιράν στα διερχόμενα πλοία.
• Η αισιοδοξία των ΗΠΑ παραμένει υπό αμφισβήτηση, καθώς η Τεχεράνη αρνείται ότι συνομιλεί απευθείας με την Ουάσιγκτον, αναγνωρίζοντας μόνο επαφές με το Ομάν.

Αισιόδοξος ότι μπορεί να επιτευχθεί άμεσα συμφωνία για την επαναλειτουργία των Στενών του Ορμούζ εμφανίστηκε ο υπουργός Οικονομικών των ΗΠΑ, Σκοτ Μπέσεντ, ενισχύοντας τις προσδοκίες για αποκλιμάκωση της έντασης με το Ιράν.

Σε συνέντευξή του στο CNBC, ο Μπέσεντ δήλωσε ότι οι συνομιλίες βρίσκονται σε εξέλιξη και εκτίμησε ότι μια συμφωνία θα μπορούσε να επιτευχθεί ακόμη και «σήμερα ή αύριο».

«Βρισκόμαστε σε διαπραγματεύσεις με τους Ιρανούς και πιστεύω ότι υπάρχει πιθανότητα να υπάρξει συμφωνία σήμερα ή αύριο για το άνοιγμα των Στενών και τη μετάβαση σε μια πιο ομαλοποιημένη κατάσταση», ανέφερε χαρακτηριστικά.

Στόχος η ελεύθερη διέλευση των πλοίων

Ερωτηθείς εάν μια ενδεχόμενη συμφωνία θα επέτρεπε στο Ιράν να επιβάλλει διόδια ή άλλες επιβαρύνσεις στα πλοία που διέρχονται από την περιοχή, ο Αμερικανός υπουργός εμφανίστηκε κατηγορηματικός.

Όπως υποστήριξε, στόχος της Ουάσιγκτον είναι η αποκατάσταση της ελευθερίας της ναυσιπλοΐας, χωρίς περιορισμούς ή οικονομικές επιβαρύνσεις για τα εμπορικά και ενεργειακά πλοία.

Σύμφωνα με πληροφορίες που επικαλείται η Wall Street Journal, περιφερειακοί διαμεσολαβητές έχουν εξετάσει ένα σχέδιο βάσει του οποίου τα πλοία που εισέρχονται στον Περσικό Κόλπο θα χρησιμοποιούν τα ιρανικά ύδατα, ενώ όσα εξέρχονται θα κινούνται μέσω των χωρικών υδάτων του Ομάν.

Η Τεχεράνη αρνείται τις απευθείας συνομιλίες

Παρά την αισιοδοξία του Μπέσεντ και τις αντίστοιχες δηλώσεις της αμερικανικής κυβέρνησης, το καθεστώς των διαπραγματεύσεων παραμένει ασαφές.

Η ιρανική κυβέρνηση έχει αρνηθεί ότι βρίσκονται σε εξέλιξη απευθείας συνομιλίες με τις Ηνωμένες Πολιτείες. Σύμφωνα με την Τεχεράνη, οι μοναδικές επαφές αφορούν συζητήσεις με το Ομάν για τη δημιουργία ενός προσωρινού ασφαλούς διαδρόμου στα Στενά του Ορμούζ.

Ο εκπρόσωπος του ιρανικού υπουργείου Εξωτερικών, Εσμαΐλ Μπαγαΐ, έχει υποστηρίξει ότι η ναυσιπλοΐα δεν μπορεί να αποκατασταθεί πλήρως όσο συνεχίζονται οι αμερικανικές στρατιωτικές επιχειρήσεις, τις οποίες η Τεχεράνη χαρακτηρίζει «επιθετικότητα».

Η διάσταση ανάμεσα στις δύο πλευρές σημαίνει ότι δεν έχει ακόμη επιβεβαιωθεί η ύπαρξη κοινά αποδεκτού σχεδίου ή επίσημου χρονοδιαγράμματος.

Η διαμεσολάβηση Κατάρ, Ομάν και Πακιστάν

Στις διπλωματικές προσπάθειες συμμετέχουν χώρες της περιοχής, με το Κατάρ, το Ομάν και το Πακιστάν να διαδραματίζουν διαμεσολαβητικό ρόλο.

Αξιωματούχοι του Κατάρ ανέφεραν ότι βρίσκεται σε κυκλοφορία σχέδιο προσωρινής διευθέτησης, με στόχο την αποκατάσταση της ναυσιπλοΐας και τη σταδιακή αποκλιμάκωση της σύγκρουσης.

Οι χώρες του Κόλπου πιέζουν για μια γρήγορη λύση, καθώς η διατάραξη των μεταφορών στα Στενά περιορίζει τις εξαγωγές ενέργειας και επιβαρύνει τις οικονομίες τους.

Υποχώρηση των τιμών του πετρελαίου

Οι δηλώσεις Μπέσεντ προκάλεσαν άμεση αντίδραση στις αγορές ενέργειας.

Οι τιμές του πετρελαίου υποχώρησαν περίπου 4%, αγγίζοντας χαμηλό τριών εβδομάδων, καθώς οι επενδυτές ενίσχυσαν τις προσδοκίες ότι μια συμφωνία θα μπορούσε να αποκαταστήσει μεγαλύτερο μέρος των διεθνών ροών πετρελαίου και φυσικού αερίου.

Το Brent υποχώρησε στα περίπου 80,66 δολάρια το βαρέλι, ενώ το αμερικανικό WTI διαμορφώθηκε κοντά στα 76,76 δολάρια.

Οι αναλυτές προειδοποιούν, ωστόσο, ότι οι ενεργειακές ροές παραμένουν περιορισμένες και ότι η εικόνα θα μπορούσε να ανατραπεί γρήγορα εάν οι συνομιλίες αποτύχουν ή σημειωθούν νέα στρατιωτικά επεισόδια.

Πλοία έχουν αρχίσει να περνούν από την περιοχή

Ο Μπέσεντ σημείωσε ακόμη ότι ορισμένα πλοία έχουν ήδη αρχίσει να διέρχονται από την περιοχή, γεγονός που, κατά την εκτίμησή του, αποτελεί ένδειξη ότι οι συνθήκες μπορεί να σταθεροποιηθούν.

Η κυκλοφορία, πάντως, δεν έχει επιστρέψει στα επίπεδα που ίσχυαν πριν από την κλιμάκωση της κρίσης, ενώ οι ναυτιλιακές εταιρείες εξακολουθούν να αντιμετωπίζουν αυξημένα ασφάλιστρα, κινδύνους επιθέσεων και περιορισμούς στις διαδρομές.

Η αβεβαιότητα ενισχύθηκε από νέο περιστατικό με εμπορικό πλοίο στα Στενά, την ώρα που η Ουάσιγκτον και η Τεχεράνη παρουσίαζαν αντικρουόμενες εκδοχές για την πορεία των συνομιλιών.

Γιατί τα Στενά του Ορμούζ είναι κρίσιμα

Τα Στενά του Ορμούζ αποτελούν μία από τις σημαντικότερες θαλάσσιες αρτηρίες του παγκόσμιου ενεργειακού εμπορίου.

Πριν από την πολεμική κλιμάκωση, από την περιοχή διερχόταν περίπου το ένα πέμπτο του παγκόσμιου εμπορίου πετρελαίου και υγροποιημένου φυσικού αερίου, συνδέοντας τους μεγάλους παραγωγούς του Περσικού Κόλπου με τις αγορές της Ασίας και της Ευρώπης.

Οποιαδήποτε παρατεταμένη διακοπή της ναυσιπλοΐας μπορεί να προκαλέσει άνοδο των τιμών της ενέργειας, αυξημένο κόστος μεταφορών και νέες πληθωριστικές πιέσεις στην παγκόσμια οικονομία.

Η συμφωνία παραμένει αβέβαιη

Παρά τις δηλώσεις περί επικείμενης συμφωνίας, δεν έχει ανακοινωθεί επίσημο κείμενο ούτε έχουν επιβεβαιωθεί οι όροι από την ιρανική πλευρά.

Η Ουάσιγκτον παρουσιάζει τις επαφές ως άμεσες διαπραγματεύσεις με την Τεχεράνη, ενώ το Ιράν επιμένει ότι συνομιλεί μόνο με περιφερειακούς μεσολαβητές.

Μια πιθανή συμφωνία θα πρέπει να επιλύσει κρίσιμα ζητήματα, όπως το καθεστώς διέλευσης των πλοίων, τον ρόλο του Ιράν στην επιτήρηση των Στενών, τις εγγυήσεις ασφαλείας και τη σύνδεση της ναυσιπλοΐας με την ευρύτερη στρατιωτική και πυρηνική αντιπαράθεση.

Μέχρι τότε, η αισιοδοξία του Μπέσεντ αποτελεί ένδειξη διπλωματικής κινητικότητας, αλλά όχι επιβεβαίωση ότι η κρίση στα Στενά του Ορμούζ έχει επιλυθεί.

ΔΙΑΒΑΣΤΕ ΠΕΡΙΣΣΟΤΕΡΕΣ ΕΙΔΗΣΕΙΣ:

• ΙΕΛΚΑ: Μειώθηκαν οι τιμές στα σούπερ μάρκετ τον Ιούλιο – Στο -0,47% ο πληθωρισμός
• ΑΑΔΕ: «Πράσινο φως» για την πώληση κατασχεμένων ακινήτων χωρίς πλήρη εξόφληση χρέους – Δημοσιεύθηκε το ΦΕΚ
• Φωτιά στη Δυτική Αττική: Βελτιωμένη η εικόνα, αλλά παραμένει ενεργό το μέτωπο Ψάθα–Λούμπα