Moody’s για ελληνικές τράπεζες: Ισχυρά κέρδη και ρευστότητα, αλλά και 4 «καμπανάκια»

Moody’s για ελληνικές τράπεζες: Ισχυρά κέρδη και ρευστότητα, αλλά και 4 «καμπανάκια»
France, 2024-12-14. Illustration, financial rating agencies, Moody s logo and rating grid on screens. Photograph by Jean-Marc Barrere / Hans Lucas. France, 2024-12-14. Illustration, agences de notation financiere, logo de l agence Moody s et grille de notation sur des ecrans. Photographie par Jean-Marc Barrere / Hans Lucas. (Photo by Jean-Marc Barrère / Hans Lucas via AFP) Photo: AFP
Η έκθεση της Τράπεζας της Ελλάδος επιβεβαιώνει τη σταθερότητα του κλάδου — Διαχειρίσιμες οι πιέσεις για το 93% του συστήματος, σύμφωνα με τον οίκο αξιολόγησης — Οι νέες εισροές NPLs σε μικρομεσαίους, το «αγκάθι» του αναβαλλόμενου φόρου (DTCs), οι κυβερνοαπειλές AI και το μακροοικονομικό περιβάλλον.

Σε αναλυτική αξιολόγηση του ελληνικού τραπεζικού συστήματος προχώρησε ο διεθνής οίκος Moody’s, με αφορμή τη δημοσίευση της πρόσφατης Έκθεσης Χρηματοπιστωτικής Σταθερότητας της Τράπεζας της Ελλάδος (ΤτΕ). Όπως επισημαίνουν οι αναλυτές του οίκου, η ισχυρή κερδοφορία, η κεφαλαιακή επάρκεια και τα άφθονα αποθέματα ρευστότητας προσφέρουν στις τέσσερις συστημικές τράπεζες —οι οποίες αντιπροσωπεύουν περίπου το 93% του εγχώριου τραπεζικού συστήματος— σημαντικό ανάχωμα για την απορρόφηση πιθανών κραδασμών.

Ωστόσο, η έκθεση της ΤτΕ φέρνει στο προσκήνιο τέσσερις τομείς αναδυόμενων κινδύνων, οι οποίοι, αν και προς το παρόν κρίνονται απολύτως διαχειρίσιμοι χωρίς να επηρεάζουν τα πιστωτικά προφίλ των ιδρυμάτων, θα μπορούσαν να δοκιμάσουν τις αντοχές τους σε περίπτωση ενός συνδυαστικού εξωτερικού σοκ.

Τα ισχυρά θεμελιώδη μεγέθη του α’ εξαμήνου 2026

Οι επιδόσεις των ελληνικών τραπεζών κατά το πρώτο εξάμηνο του 2026 επιβεβαίωσαν τη δυναμική ανάκαμψης των τελευταίων ετών, ξεπερνώντας σε επιμέρους δείκτες ακόμη και τους ευρωπαϊκούς μέσους όρους:

  • Αποδοτικότητα: Η απόδοση ενεργητικού (RoA) διαμορφώθηκε στο 1,3% και η απόδοση ιδίων κεφαλαίων (RoE) στο 12,1%.

  • Λειτουργικό κόστος: Ο δείκτης κόστους προς έσοδα περιορίστηκε στο 37,8%, κινούμενος σε επίπεδα σαφώς χαμηλότερα από τον μέσο όρο της Ευρωζώνης (54,6%).

  • Κεφάλαια: Ο ενοποιημένος δείκτης βασικών κεφαλαίων CET1 ανήλθε στο 14,8% τον Ιούνιο του 2026, έναντι 16% για τις τράπεζες που εποπτεύονται από τον SSM.

  • Ποιότητα ενεργητικού: Ο συνολικός δείκτης μη εξυπηρετούμενων δανείων (NPL ratio) παρέμεινε σταθερός στο 3,4% (από 3,3% στα τέλη του 2025).

  • Ρευστότητα: Ο δείκτης δανείων προς καταθέσεις έκλεισε στο 63,5%, καταγράφοντας διαφορά περίπου 40 ποσοστιαίων μονάδων υπέρ των ελληνικών τραπεζών σε σχέση με τον ευρωπαϊκό μέσο όρο.

ΔΙΑΒΑΣΤΕ ΑΚΟΜΑ

Οι τέσσερις πηγές ανησυχίας

Παρά τη θετική γενική εικόνα, η Moody’s αναλύει τα τέσσερα σημεία προσοχής που καταγράφει η Τράπεζα της Ελλάδος:

1. Καθαρή επανεμφάνιση νέων NPLs

Κατά το πρώτο μισό του 2026, 1,7 δισ. ευρώ εξυπηρετούμενων δανείων πέρασαν στην κατηγορία των μη εξυπηρετούμενων, ενώ μόλις 388 εκατ. ευρώ παλαιών NPLs «θεραπεύτηκαν» επιστρέφοντας σε ομαλό καθεστώς. Το απόλυτο απόθεμα των κόκκινων δανείων αυξήθηκε κατά 9,3%. Η πίεση εστιάζεται έντονα στη βάση της επιχειρηματικότητας:

  • Στις πολύ μικρές επιχειρήσεις, ο δείκτης NPLs εκτινάσσεται στο 11,2%.

  • Στις μεσαίες επιχειρήσεις (ΜμΕ) διαμορφώνεται στο 4,6%.

  • Στις μεγάλες επιχειρήσεις, η εικόνα παραμένει σχεδόν ανέπαφη, με τον δείκτη μόλις στο 0,9%. Η επιβάρυνση αποδίδεται κυρίως στη σωρευτική αύξηση του κόστους δανεισμού: μετά από δύο νέες αυξήσεις επιτοκίων από την ΕΚΤ, το μέσο επιτόκιο νέων επιχειρηματικών δανείων έφτασε στο 4,5% (άνοδος 84 μονάδων βάσης) στα τέλη Αυγούστου.

2. Ποιότητα κεφαλαίων και Αναβαλλόμενος Φόρος (DTCs)

Οι αναβαλλόμενες φορολογικές πιστώσεις (DTCs) εξακολουθούν να αποτελούν το 36% των εποπτικών κεφαλαίων CET1 (βελτιωμένες από το 40% στα τέλη του 2025), επηρεάζοντας την ποιοτική στάθμιση των κεφαλαίων. Επιπλέον, από την 1η Οκτωβρίου 2026 τέθηκε σε εφαρμογή το αντικυκλικό απόθεμα ασφαλείας 0,5%, γεγονός που αυξάνει τις ελάχιστες απαιτήσεις και επιτάσσει ταχύτερη απόσβεση των DTCs παράλληλα με τη μερισματική πολιτική.

3. Κυβερνοεπιθέσεις με AI και απάτες πληρωμών

Η ραγδαία εξέλιξη κακόβουλων επιθέσεων με αξιοποίηση τεχνητής νοημοσύνης (AI), η εκτεταμένη εξάρτηση από τρίτους τεχνολογικούς παρόχους και η έξαρση της απάτης τύπου authorised push payment (εξουσιοδοτημένες εντολές μεταφοράς) συνιστούν σοβαρό λειτουργικό κίνδυνο. Το σύστημα άμεσων πληρωμών δυσχεραίνει την ανάκτηση χρημάτων, ενέχοντας κινδύνους άμεσης οικονομικής ζημίας και πλήγματος στη φήμη των ιδρυμάτων.

4. Γεωπολιτική αβεβαιότητα και ενεργειακό κόστος

Οι παρατεταμένες εντάσεις στη διεθνή σκηνή και οι υψηλές τιμές των ενεργειακών αγαθών διατηρούν τις πληθωριστικές πιέσεις, διαταράσσουν τις εφοδιαστικές αλυσίδες και οδηγούν σε αναβολή επενδυτικών αποφάσεων. Οι εξελίξεις αυτές απειλούν να συμπιέσουν τις ταμειακές ροές των δανειοληπτών και να ανακόψουν τη ζήτηση για νέα δάνεια.

Το βασικό σενάριο και η προειδοποίηση για τα ratings

Η Moody’s ξεκαθαρίζει ότι το κεντρικό της σενάριο για τους επόμενους 12 έως 18 μήνες δεν προβλέπει επιδείνωση των συνθηκών που να απειλεί τα τρέχοντα θεμελιώδη μεγέθη των τεσσάρων συστημικών ομίλων.

Ωστόσο, στέλνει σαφές μήνυμα: εάν εκδηλωθεί ταυτόχρονα μια πιο απότομη δημιουργία νέων μη εξυπηρετούμενων ανοιγμάτων σε συνδυασμό με ένα ισχυρό εξωτερικό μακροοικονομικό σοκ, τα υφιστάμενα κέρδη στην ποιότητα ενεργητικού θα διαβρωθούν. Σε μια τέτοια περίπτωση, ο οίκος προειδοποιεί ότι θα προχωρήσει σε επανεξέταση της πιστοληπτικής ικανότητας και των προοπτικών (outlooks) των ελληνικών τραπεζών.

ΔΙΑΒΑΣΤΕ ΠΕΡΙΣΣΟΤΕΡΕΣ ΕΙΔΗΣΕΙΣ: