Σούπερ μάρκετ: Φεύγει το πλαφόν, έρχεται «πάγωμα» – Τι αλλάζει στις τιμές

Από την 1η Ιουλίου παύει να ισχύει το πλαφόν στο περιθώριο μεικτού κέρδους για 63 κατηγορίες βασικών προϊόντων, το οποίο είχε επιβληθεί τον Μάρτιο ως έκτακτο μέτρο κατά της ακρίβειας.

Η απόφαση προέκυψε μετά τη σύσκεψη στο Μέγαρο Μαξίμου υπό τον πρωθυπουργό Κυριάκο Μητσοτάκη, με τη συμμετοχή της πολιτικής ηγεσίας του υπουργείου Ανάπτυξης, της Ανεξάρτητης Αρχής Ελέγχου της Αγοράς και Προστασίας του Καταναλωτή, εκπροσώπων της βιομηχανίας τροφίμων και των αλυσίδων σούπερ μάρκετ.

Σε αντάλλαγμα για την άρση του πλαφόν, οι επιχειρήσεις δεσμεύθηκαν να μην προχωρήσουν σε νέες αυξήσεις μέσα στο καλοκαίρι και να διατηρήσουν τις μειώσεις που έχουν ήδη καταγραφεί σε περίπου 2.000 κωδικούς προϊόντων.

Τι αλλάζει από αύριο για τον καταναλωτή

Η βασική αλλαγή είναι ότι η αγορά περνά από έναν μηχανισμό διοικητικού ελέγχου των περιθωρίων κέρδους σε ένα πλαίσιο εθελοντικής συγκράτησης των τιμών.

Το πλαφόν δεν αποτελούσε οριζόντιο «πάγωμα» τιμών, αλλά απαγόρευε σε επιχειρήσεις συγκεκριμένων κατηγοριών να αυξάνουν το μικτό περιθώριο κέρδους πάνω από τα επίπεδα αναφοράς. Με την άρση του, η κυβέρνηση υποστηρίζει ότι έχει ήδη επιτευχθεί ο βασικός στόχος: να αποτραπούν νέες μεγάλες ανατιμήσεις σε βασικά αγαθά.

Για τον καταναλωτή, όμως, η άρση του πλαφόν δεν σημαίνει αυτόματα χαμηλότερες τιμές στο ράφι από την Τρίτη. Η συμφωνία προβλέπει κυρίως διατήρηση των υφιστάμενων μειώσεων και αποφυγή νέων ανατιμήσεων κατά τη διάρκεια του καλοκαιριού.

Τι προβλέπει η πρώτη φάση

• Διατήρηση των μειώσεων που έχουν ήδη γίνει σε περίπου 2.000 κωδικούς.
• Δέσμευση της αγοράς για αποφυγή νέων αυξήσεων τον Ιούλιο και τον Αύγουστο.
• Συνέχιση των ελέγχων από την Ανεξάρτητη Αρχή Ελέγχου της Αγοράς.
• Παράταση, έως το τέλος Σεπτεμβρίου, εργαλείων όπως η υποχρέωση προαναγγελίας ανατιμήσεων και ο περιορισμός προσφορών μετά από αυξήσεις τιμών, εφόσον η σχετική ρύθμιση περάσει από τη Βουλή.

Ο υπουργός Ανάπτυξης Τάκης Θεοδωρικάκος χαρακτήρισε το πλαφόν «αγρίως παρεμβατικό» μέτρο, υποστηρίζοντας ότι λειτούργησε ως ανάχωμα απέναντι σε νέες ανατιμήσεις και ότι πλέον μπορεί να αποσυρθεί.

Οι μειώσεις από Σεπτέμβριο και τα ανοιχτά ερωτήματα

Η δεύτερη φάση της συμφωνίας μετατίθεται για τις αρχές Σεπτεμβρίου και αφορά στοχευμένες μειώσεις τιμών σε βασικά είδη διατροφής και προϊόντα καθημερινής χρήσης.

Η λίστα αναμένεται να διαμορφωθεί σε συνεργασία της Ανεξάρτητης Αρχής Ελέγχου της Αγοράς με βιομηχανίες και αλυσίδες λιανικής. Στόχος είναι να επιλεγούν κωδικοί με μεγάλη εμπορευσιμότητα, ώστε οι μειώσεις να αφορούν προϊόντα που έχουν πραγματική βαρύτητα στο καλάθι του νοικοκυριού.

Η νέα παρέμβαση, πάντως, εξακολουθεί να έχει βασικές εκκρεμότητες:

• δεν έχει ανακοινωθεί ακόμη το ύψος των μειώσεων,
• δεν έχει δημοσιοποιηθεί κατάλογος προϊόντων ή κατηγοριών,
• δεν έχει αποσαφηνιστεί η διάρκεια των μειωμένων τιμών,
• δεν είναι σαφές ποιο μέρος της μείωσης θα προέλθει από προμηθευτές και ποιο από τις αλυσίδες σούπερ μάρκετ.

Αυτό σημαίνει ότι το καλοκαίρι λειτουργεί ουσιαστικά ως μεταβατική περίοδος: η κυβέρνηση θέλει να διατηρήσει την αποκλιμάκωση των τιμών χωρίς το πλαφόν, ενώ η αγορά καλείται να αποδείξει ότι μπορεί να συγκρατήσει τις ανατιμήσεις χωρίς μόνιμη κρατική παρέμβαση.

ΔΙΑΒΑΣΤΕ ΠΕΡΙΣΣΟΤΕΡΕΣ ΕΙΔΗΣΕΙΣ:

• Business Monitor: Το νέο ανταγωνιστικό πλεονέκτημα των επιχειρήσεων
• Moody’s: Διαχειρίσιμο το κόστος των 700 εκατ. ευρώ από τη νέα ρύθμιση για τον Νόμο Κατσέλη
• Ακρίβεια: Τέλος το πλαφόν στις 30 Ιουνίου – «Παγώνουν» οι μειωμένες τιμές για δύο μήνες και νέα μείωση από Σεπτέμβριο