Στενά του Ορμούζ: Η ενεργειακή κρίση που όλοι φοβούνταν είναι πλέον εδώ
- 15/09/2026, 14:00
- SHARE
- Τα παγκόσμια εμπορικά αποθέματα καυσίμων υποχωρούν για περισσότερο από έξι μήνες.
- Η επίθεση στον αγωγό East-West περιόρισε δραστικά τη δυνατότητα παράκαμψης των Στενών του Ορμούζ.
- Το αμερικανικό ντίζελ έφθασε σε ιστορικό υψηλό, στα 6,23 δολάρια το γαλόνι.
- Ο επικεφαλής της Chevron προειδοποιεί ότι τα διαθέσιμα αποθέματα ασφαλείας έχουν σχεδόν εξαντληθεί.
- Ο Λευκός Οίκος χαρακτηρίζει τη διαταραχή «προσωρινή» και ποντάρει σε Βενεζουέλα και αμερικανικά διυλιστήρια.
Η παγκόσμια αγορά πετρελαίου εξαντλεί τις τελευταίες γραμμές άμυνάς της. Έπειτα από μήνες περιορισμένων ροών μέσω των Στενών του Ορμούζ, υποχώρησης των εμπορικών αποθεμάτων και διακοπών στη λειτουργία διυλιστηρίων, η επίθεση στον κρίσιμο σαουδαραβικό αγωγό East-West ενίσχυσε τους φόβους ότι η προειδοποίηση για μεγάλη κρίση καυσίμων μετατρέπεται πλέον σε πραγματικότητα.
Ανώτατα στελέχη του αμερικανικού ενεργειακού κλάδου εκτιμούν ότι οι μηχανισμοί που συγκράτησαν έως τώρα τις τιμές και απέτρεψαν σοβαρότερες ελλείψεις έχουν σχεδόν εξαντλήσει τα περιθώριά τους. Τα στρατηγικά αποθέματα αργού δεν μπορούν να χρησιμοποιούνται επ’ αόριστον, ενώ τα εμπορικά αποθέματα καυσίμων μειώνονται παγκοσμίως εδώ και περισσότερο από έξι μήνες, σύμφωνα με τη Wall Street Journal.
«Δεν διαθέτουμε πλέον σχεδόν καθόλου τα αποθέματα ασφαλείας που είχαμε όταν ξεκίνησε η κρίση», προειδοποίησε ο διευθύνων σύμβουλος της Chevron, Μάικ Γουίρθ. Ο ίδιος απέφυγε να προβλέψει πόσο ψηλά μπορεί να φθάσουν οι τιμές, σημείωσε όμως ότι δεν διακρίνεται προς το παρόν κάποιος σαφής δρόμος ταχείας αποκλιμάκωσης.
Το πλήγμα στη σαουδαραβική παράκαμψη
Η μεγαλύτερη νέα απειλή προέρχεται από τη διακοπή λειτουργίας του αγωγού East-West της Σαουδικής Αραβίας. Ο αγωγός μήκους περίπου 1.200 χιλιομέτρων μεταφέρει αργό από την ανατολική πλευρά της χώρας προς το λιμάνι Γιανμπού στην Ερυθρά Θάλασσα, επιτρέποντας στις εξαγωγές να παρακάμπτουν τα Στενά του Ορμούζ.
Πριν τεθεί εκτός λειτουργίας, διακινούσε 4 έως 5 εκατ. βαρέλια ημερησίως, ποσότητα που αντιστοιχεί έως και στο 5% της παγκόσμιας προσφοράς. Αναλυτές εκτιμούν ότι τουλάχιστον 2,5 εκατ. βαρέλια την ημέρα έχουν ήδη αφαιρεθεί από μια ούτως ή άλλως περιορισμένη αγορά, σύμφωνα με το Reuters
Το πλήγμα έχει ιδιαίτερη βαρύτητα επειδή ο East-West αποτελούσε τη βασική εναλλακτική οδό της Σαουδικής Αραβίας όσο η διέλευση δεξαμενόπλοιων από το Ορμούζ παρέμενε σε πολύ χαμηλά επίπεδα. Η επίθεση ανέδειξε ότι ακόμη και οι χερσαίες διαδρομές παράκαμψης είναι ευάλωτες.
Οι τιμές αντέδρασαν άμεσα, με το Brent να ξεπερνά την Τρίτη τα 108 δολάρια το βαρέλι και το αμερικανικό αργό να κινείται πάνω από τα 103 δολάρια, καθώς οι αγορές προσπαθούν να αποτιμήσουν τόσο τη διάρκεια των επισκευών όσο και τον κίνδυνο νέων επιθέσεων.
Το ντίζελ είναι ο μεγαλύτερος πονοκέφαλος
Η πίεση είναι ακόμη εντονότερη στην αγορά των διυλισμένων προϊόντων. Η μέση τιμή του ντίζελ στις ΗΠΑ εκτινάχθηκε στο ιστορικό υψηλό των 6,23 δολαρίων ανά γαλόνι, ενώ η βενζίνη ανέκαμψε στα 4,32 δολάρια, αφού είχε υποχωρήσει κάτω από τα 4 δολάρια το καλοκαίρι.
Τα αμερικανικά αποθέματα ντίζελ βρίσκονταν ήδη 13% χαμηλότερα από τον μέσο όρο της τελευταίας πενταετίας, πριν από την τελευταία κλιμάκωση.
Το πρόβλημα επιδεινώνεται από τις διακοπές λειτουργίας διυλιστηρίων στη Μέση Ανατολή και τη Ρωσία, αλλά και από την επικείμενη περίοδο συγκομιδής στις ΗΠΑ, όταν αυξάνεται η κατανάλωση ντίζελ από γεωργικά μηχανήματα.
«Το ντίζελ δεν έχει εύκολη λύση», προειδοποίησε ο Νταν Πίκερινγκ της Pickering Energy Partners. Σε αντίθεση με το αργό πετρέλαιο, η αύξηση της προσφοράς καυσίμων απαιτεί διαθέσιμη διυλιστική δυναμικότητα, κατάλληλους τύπους πετρελαίου και χρόνο.
Ο Λευκός Οίκος επιμένει ότι το σοκ είναι προσωρινό
Η κυβέρνηση Τραμπ επιχειρεί να συγκρατήσει τις πολιτικές επιπτώσεις από τις αυξήσεις στις αντλίες, ενόψει των ενδιάμεσων εκλογών του Νοεμβρίου. Ο υπουργός Εσωτερικών Νταγκ Μπέργκαμ χαρακτήρισε την κατάσταση «προσωρινή διαταραχή», υποστηρίζοντας ότι οι τιμές θα υποχωρήσουν καθώς ενισχύεται η προσφορά.
Ο Λευκός Οίκος επικεντρώνεται σε δύο βασικές επιλογές: στην αύξηση της παραγωγής της Βενεζουέλας και στην επέκταση της δυναμικότητας των αμερικανικών διυλιστηρίων. Η παραγωγή της Βενεζουέλας αναμενόταν να φθάσει περίπου τα 1,25 εκατ. βαρέλια ημερησίως, ωστόσο η ταχεία περαιτέρω ενίσχυσή της περιορίζεται από τις παλαιές υποδομές και τις μεγάλες επενδυτικές ανάγκες.
Παράλληλα, η κυβέρνηση απορρίπτει το ενδεχόμενο προσωρινής απαγόρευσης των αμερικανικών εξαγωγών πετρελαίου ή καυσίμων. Ο Μπέργκαμ υποστήριξε ότι ένα τέτοιο μέτρο δεν θα μείωνε κατ’ ανάγκη τις εγχώριες τιμές και θα μπορούσε να προκαλέσει αντίμετρα από άλλες χώρες.
Η Κίνα επιστρέφει στην αγορά
Πρόσθετη πίεση προκαλεί και η αλλαγή της στάσης της Κίνας. Η μεγαλύτερη εισαγωγέας πετρελαίου στον κόσμο κάλυπτε επί μήνες σημαντικό μέρος της κατανάλωσής της από εγχώρια αποθέματα, περιορίζοντας προσωρινά τη ζήτηση στη διεθνή αγορά.
Τις τελευταίες εβδομάδες, όμως, έχει επιστρέψει σε μεγαλύτερες αγορές από το εξωτερικό, εντείνοντας τον ανταγωνισμό για τις διαθέσιμες ποσότητες τη στιγμή που η προσφορά περιορίζεται.