Γιατί τα σπίτια στην Ελλάδα παραμένουν απλησίαστα; Οι 4 λόγοι πίσω από το στεγαστικό αδιέξοδο

Η στεγαστική κρίση στην Ελλάδα δεν συνδέεται μόνο με την αύξηση των τιμών ή των ενοικίων. Σύμφωνα με νέα έκθεση του Διεθνούς Νομισματικού Ταμείου, πρόκειται για ένα πολυπαραγοντικό πρόβλημα που συνδυάζει αυξημένη ζήτηση, χαμηλή αξιοποίηση κατοικιών, τουριστική πίεση και αδυναμία ταχείας ενίσχυσης της νέας οικοδομής.

Η πρώτη βασική αιτία αφορά τη μεταβολή της ζήτησης μετά το 2017. Το ΔΝΤ σημειώνει ότι η αγορά ακινήτων τροφοδοτήθηκε από ξένους επενδυτές, Έλληνες της διασποράς και την αύξηση των μικρότερων νοικοκυριών, γεγονός που ενίσχυσε κυρίως τη ζήτηση για μικρά σπίτια σε αστικά κέντρα όπως η Αθήνα.

Την ίδια στιγμή, η Ελλάδα εμφανίζει από τα υψηλότερα ποσοστά κατοικιών ανά κάτοικο στην Ευρωπαϊκή Ένωση, ωστόσο περίπου το 35% των κατοικιών δεν χρησιμοποιείται ως κύρια κατοικία. Το ΔΝΤ επισημαίνει ότι μεγάλο μέρος αυτών των ακινήτων είναι παλιό, ενεργειακά υποβαθμισμένο ή μπλοκαρισμένο από πολεοδομικές και νομικές εκκρεμότητες, με αποτέλεσμα να μην επιστρέφει εύκολα στην αγορά.

Ιδιαίτερη πίεση ασκούν και οι βραχυχρόνιες μισθώσεις. Σύμφωνα με την έκθεση, σε περιοχές με μεγάλη συγκέντρωση καταλυμάτων τύπου Airbnb, οι τιμές αγοράς και ενοικίασης παραμένουν σημαντικά υψηλότερες, καθώς όλο και περισσότερα ακίνητα απομακρύνονται από τη μακροχρόνια μίσθωση.

Παράλληλα, η προσφορά νέων κατοικιών παραμένει περιορισμένη, παρά την ανάκαμψη της οικοδομικής δραστηριότητας. Το ΔΝΤ αποδίδει το πρόβλημα στην έλλειψη εργατικού δυναμικού, στο αυξημένο κόστος κατασκευής, στη χαμηλή παραγωγικότητα και στον κατακερματισμό του κατασκευαστικού κλάδου.

Οι παρεμβάσεις που προτείνει το ΔΝΤ

Το Ταμείο εισηγείται μια σειρά παρεμβάσεων με στόχο την εξισορρόπηση της αγοράς κατοικίας και την ενίσχυση της προσιτής στέγασης.

Μεταξύ άλλων, προτείνει:

• αξιοποίηση κλειστών ακινήτων μέσω ανακαινίσεων και φορολογικών κινήτρων,
• ενίσχυση των μακροχρόνιων μισθώσεων,
• αύξηση της κοινωνικής και προσιτής κατοικίας,
• καλύτερο συντονισμό της στεγαστικής πολιτικής.

ΔΙΑΒΑΣΤΕ ΠΕΡΙΣΣΟΤΕΡΕΣ ΕΙΔΗΣΕΙΣ:

• ΔΝΤ για Ελλάδα: Στήριξη από επενδύσεις, αλλά «αγκάθια» το στεγαστικό και η ενέργεια – Ανάπτυξη 1,8%
• Οι bullish προβλέψεις επιστρέφουν στη Wall Street
• Jefferies: Οι ελληνικές τράπεζες παραμένουν ισχυρές και με περιθώρια ανόδου
• «Μεγάλος αδελφός» για επιδόματα και ενισχύσεις: Έρχεται το νέο Εθνικό Μητρώο Παροχών