Έκθεση σοκ του ΝΑΤΟ: Τα F-35 θα μείνουν από καύσιμα αν γίνει πόλεμος με Ρωσία

Η Ευρώπη κινδυνεύει να ξεμείνει από αεροπορικά καύσιμα σε περίπτωση ενός μεγάλου πολέμου, σύμφωνα με νέα μελέτη που υποστηρίζεται από το ΝΑΤΟ, η οποία επιρρίπτει εν μέρει την ευθύνη στην απομάκρυνση από τα ορυκτά καύσιμα.

Ειδικότερα, οι δυνάμεις του ΝΑΤΟ ενδέχεται να αντιμετωπίσουν σοβαρές ελλείψεις σε καύσιμα αεροσκαφών σε μια μελλοντική σύρραξη, καθώς η ενεργειακή μετάβαση της Ευρώπης και η συρρίκνωση της δυναμικότητας διύλισης πετρελαίου δημιουργούν επικίνδυνα κενά ασφαλείας. Η μελέτη, η οποία δημοσιεύθηκε τον Σεπτέμβριο, διαπίστωσε ότι εάν ξεσπάσει μια μεγάλη σύγκρουση την επόμενη δεκαετία στην οποία θα εμπλέκονται τα ευρωπαϊκά μέλη της συμμαχίας και ενισχύσεις από τη Βόρεια Αμερική, οι ανάγκες των συμμαχικών αεροσκαφών σε καύσιμα θα ξεπεράσουν κατά πολύ τα διαθέσιμα αποθέματα.

Οι προειδοποιήσεις αυτές έρχονται σε μια περίοδο όπου οι ρωσικές εκστρατείες υβριδικού πολέμου και δολιοφθορών των τελευταίων μηνών έχουν αναζωπυρώσει τις ανησυχίες για μια άμεση σύγκρουση με τη Μόσχα. Ωστόσο, τη στιγμή που δαπανώνται αμυντικοί προϋπολογισμοί δισεκατομμυρίων ευρώ σε ολόκληρη την Ευρωπαϊκή Ένωση για την αγορά αεροσκαφών, αρμάτων μάχης, πυραύλων και μη επανδρωμένων αεροσκαφών (drones), οι ερευνητές επισημαίνουν ότι οι περιορισμοί στα καύσιμα θα μπορούσαν να αποτελέσουν τον παράγοντα που θα υπονομεύσει οποιαδήποτε μελλοντική άμυνα.

«Από πλευράς στρατιωτικής ετοιμότητας, η πρόσβαση σε καύσιμα έχει τεράστια σημασία», δήλωσε ανώτερος στρατιωτικός αξιωματούχος του ΝΑΤΟ, προσθέτοντας ότι η συμμαχία χρειάζεται αξιόπιστο ενεργειακό εφοδιασμό για να αποτρέπει και να αμύνεται, γεγονός που ορισμένες φορές σημαίνει ότι οι ανάγκες της συλλογικής άμυνας πρέπει να έχουν προτεραιότητα.

Οι ερευνητές του ΝΑΤΟ απέδωσαν εν μέρει τα ελλείμματα καυσίμων στις πολιτικές απανθρακοποίησης της ΕΕ και των συμμαχικών χωρών. Όπως ανέφεραν, οι πολιτικές αυτές δημιούργησαν κίνητρα στην αγορά για τις ανανεώσιμες πηγές ενέργειας και επιτάχυναν το κλείσιμο των διυλιστηρίων πετρελαίου στα οποία βασίζεται ο στρατός για τη δημιουργία αποθεμάτων, αφήνοντας το ευρωπαϊκό σκέλος του ΝΑΤΟ με ελλείψεις σε ντίζελ και αεροπορικά καύσιμα.

Εκπρόσωπος του Κέντρου Αριστείας Ενεργειακής Ασφάλειας του ΝΑΤΟ (NATO Energy Security Centre of Excellence), το οποίο εκπόνησε την έρευνα, ανέφερε ότι η έκθεση έχει κυκλοφορήσει σε πολύ υψηλό επίπεδο εντός του οργανισμού και σε ολόκληρη τη συμμαχία, υπογραμμίζοντας πως ο επείγων χαρακτήρας της και τα μοντέλα που περιλαμβάνει υπαγορεύονται αναμφίβολα από το τρέχον γεωπολιτικό τοπίο.

Στοιχεία της ένωσης FuelsEurope και της Ευρωπαϊκής Επιτροπής δείχνουν ότι περίπου το ένα τέταρτο των διυλιστηρίων πετρελαίου της ηπείρου έχει κλείσει από το 2009. Αυτό είχε ως αποτέλεσμα να χαθεί δυναμικότητα εκατομμυρίων βαρελιών ημερησίως σε περιφερειακό επίπεδο, αφήνοντας την Ευρώπη με περίπου 70 λειτουργικές μονάδες ικανές να προμηθεύουν εγχώρια αεροπορικά καύσιμα.

Το τι μπορεί να κάνει το ΝΑΤΟ για να αυξήσει τη δυναμικότητα διύλισης παραμένει ένα «καλό ερώτημα» που δεν έχει απαντηθεί, δήλωσε ανώτερος Ευρωπαίος αξιωματούχος ασφαλείας, διευκρινίζοντας ωστόσο ότι αυτό δεν αποτελεί λόγο εγκατάλειψης της πράσινης μετάβασης.

Η νέα μελέτη συμπίπτει επίσης με μια προσπάθεια των Βρυξελλών να ενισχύσουν την ικανότητα διύλισης της ΕΕ, η οποία έχει μειωθεί κατά 10% τα τελευταία 20 χρόνια, με σοβαρές επιπτώσεις στην άμυνα, όπως προειδοποίησε σε δημόσιες δηλώσεις του τον περασμένο μήνα ο Επίτροπος Ενέργειας της ΕΕ, Νταν Γιέργκενσεν.

Αν και η μελέτη αντικατοπτρίζει τα ανεξάρτητα ευρήματα του κέντρου του ΝΑΤΟ και όχι την επίσημη πολιτική της συμμαχίας, το συγκεκριμένο κέντρο, με έδρα το Βίλνιους της Λιθουανίας, λειτουργεί ως βασικός ερευνητικός κόμβος για την ενεργειακή ασφάλεια και παρέχει στρατηγικά και επιχειρησιακά δεδομένα στα κράτη-μέλη.

Σύμφωνα με τους ερευνητές, το σύστημα φτάνει στα όριά του στο σενάριο μιας σύγκρουσης πλήρους κλίμακας στο ευρωπαϊκό έδαφος του ΝΑΤΟ, η οποία θα ενεργοποιούσε το Άρθρο 5 (τη ρήτρα συλλογικής άμυνας που ορίζει ότι επίθεση εναντίον ενός μέλους θεωρείται επίθεση εναντίον όλων) και θα περιλάμβανε σημαντική ανάπτυξη δυνάμεων από τη Βόρεια Αμερική. Όπως προειδοποιούν, στο λογικό χειρότερο σενάριο, καμία ποσότητα περιορισμών στην πολιτική κατανάλωση δεν μπορεί να εξισορροπήσει το σύστημα από τα μέσα της δεκαετίας του 2030 χωρίς παρέμβαση.

Ακόμη και η πλήρης επίταξη όλων των διαθέσιμων αεροπορικών καυσίμων της πολιτικής αεροπορίας την επόμενη δεκαετία δεν θα ήταν αρκετή. Η μελέτη εκτιμά ότι από το 2035, η πλήρης δέσμευση της πολιτικής προσφοράς θα εξακολουθεί να αφήνει ακάλυπτους 4,7 εκατομμύρια τόνους αεροπορικών καυσίμων, έλλειμμα που θα εκτοξευθεί στους 50 εκατομμύρια τόνους έως το 2050.

Παρ’ όλα αυτά, οι ερευνητές υποστηρίζουν ότι η κρίση μπορεί να αποφευχθεί εάν το ΝΑΤΟ προχωρήσει σε επείγουσες αλλαγές. Συνιστούν στις συμμαχικές κυβερνήσεις να διατηρήσουν την υπάρχουσα δυναμικότητα διύλισης, να επεκτείνουν τα στρατηγικά αποθέματα καυσίμων, να επιταχύνουν την παραγωγή εναλλακτικών αεροπορικών καυσίμων, να διαφοροποιήσουν τις πηγές εισαγωγών τους και να μεγιστοποιήσουν την αποδοτικότητα της στρατιωτικής κατανάλωσης καυσίμων.

Ο εκπρόσωπος του Κέντρου Αριστείας επεσήμανε ότι η θετική πλευρά της ενεργειακής μετάβασης, από την οπτική της αμυντικής ασφάλειας καυσίμων, είναι πως η ανάπτυξη εναλλακτικών καυσίμων εντός της Ευρώπης προσφέρει επιπλέον εφοδιασμό. Πρόκειται για μια νέα μορφή εγχώριας προσφοράς στην αγορά, η οποία μπορεί να μειώσει την εξάρτηση από τις διεθνείς αλυσίδες εφοδιασμού αργού πετρελαίου, στηρίζοντας έτσι τις προσπάθειες της ΕΕ για ενεργειακή αυτάρκεια.

Τέλος, τις ανησυχίες της έκθεσης συμμερίστηκε και ο Γενικός Γραμματέας του ΝΑΤΟ, Μαρκ Ρούτε, ο οποίος στο περιθώριο της Γενικής Συνέλευσης του ΟΗΕ στη Νέα Υόρκη παραδέχθηκε ότι η συμμαχία ανησυχεί για την έλλειψη διυλιστηρίων σε περίπτωση πολέμου με τη Ρωσία.

ΔΙΑΒΑΣΤΕ ΠΕΡΙΣΣΟΤΕΡΕΣ ΕΙΔΗΣΕΙΣ:

• Τζένσεν Χουάνγκ: Από ένα εστιατόριο το 1993 σε μια αυτοκρατορία 4 τρισ. δολαρίων
• Ο λογαριασμός των 13,87 δισ. ευρώ – Ποιοι σηκώνουν το βάρος της φορολογίας εισοδήματος
• Ποιοι αθλητές «πουλάνε» περισσότερο το 2026: Το ιστορικό ρεκόρ του Γιάννη Αντετοκούνμπο
• DBRS: Πώς η Ελλάδα εκτόξευσε τα φορολογικά έσοδα και τα πρωτογενή πλεονάσματα