Γιατί το Ντουμπρόβνικ αποτελεί τουριστικό case study; 

Αν κάτι έχει αλλάξει με τα χρόνια στην παγκόσμια τουριστική βιομηχανία είναι ότι μπορούμε να μιλάμε για «εκδημοκρατισμό του ταξιδιού». Σήμερα το να ταξιδέψει κανείς, από την μια άκρη του κόσμου στην άλλη, είναι πιο εύκολο από ποτέ και με τον κατάλληλο προγραμματισμό μπορεί να γίνει και οικονομικά εφικτό. Το πλήθος επιλογών που έχει στη διάθεσή του ο εκάστοτε ταξιδιώτης, απόρροια των πολλών αεροπορικών εταιρειών, του μεγάλου αριθμού ταξιδιωτικών γραφείων και τουριστικών πρακτόρων, αλλά και η δυνατότητα να περιηγηθεί, εφόσον το επιθυμεί, μόνος του σε μια ξένη χώρα, χάρη στην τεχνολογία, κάνουν την οργάνωση μιας εκδρομής… παιχνιδάκι.

Αυτή είναι η μια όψη του νομίσματος. Η άλλη ακούει στο όνομα υπερτουρισμός. Ήδη οι πιο γνωστοί ταξιδιωτικοί προορισμοί αντιμετωπίζουν σοβαρά προβλήματα από τις μαζικές αφίξεις τουριστών που συνδέονται με τη βιωσιμότητα – λειτουργικότητα των ίδιων των πόλεων, αλλά και το βιοτικό επίπεδο των κατοίκων τους που καταλήγουν να νιώθουν «φυλακισμένοι» στο ίδιο τους το σπίτι. Η έξοδος σε μαγαζιά είναι άθλος, με τις ουρές που σχηματίζονται σε πολυσύχναστα μέρη να καλύπτουν ολόκληρα οικοδομικά τετράγωνα, και η κίνηση στους δρόμους ανυπόφορη. Αντίστοιχα, η ηχορύπανση και η ατμοσφαιρική ρύπανση χτυπούν κόκκινο, με αποτέλεσμα οι ντόπιοι να μη βρίσκουν ηρεμία.

Το να μπορέσει ένας προορισμός, που βασίζει την τοπική του οικονομία στα τουριστικά έσοδα, να αναπτύσσεται υγιώς, αλλά ταυτόχρονα να προσφέρει και υψηλή ποιότητα ζωής στους κατοίκους του, είναι ο γρίφος τον οποίο προσπαθούν να λύσουν, εδώ και πολύ καιρό, οι άνθρωποι που δραστηριοποιούνται στον κλάδο της φιλοξενίας, χωρίς όμως επιτυχία. Υπάρχουν βεβαίως και οι φωτεινές εξαιρέσεις. Προορισμοί που αντιστέκονται στην τουριστική επέλαση λαμβάνοντας σοβαρά μέτρα πρόληψης.

Ένα τέτοιο παράδειγμα είναι το Ντουμπρόβνικ, το οποίο, υπό το σλόγκαν “Respect the City”, έχει αρχίζει να βάζει όρια πριν να είναι πολύ αργά. Από την αρχή του έτους έως τα μέσα Ιουλίου, η πόλη είχε υποδεχθεί σχεδόν 650.000 αφίξεις και είχε καταγράψει δύο εκατομμύρια διανυκτερεύσεις, με τη μεγαλύτερη ζήτηση να έρχεται από το Ηνωμένο Βασίλειο, τις Η.Π.Α., τη Γαλλία, τη Γερμανία, την Πολωνία, την Ιρλανδία, την Ισπανία, τον Καναδά και την Αυστραλία.

Εκεί που ρίχνουν πλέον το βάρος τους οι αρμόδιοι τουριστικοί φορείς, δεν είναι στην προσέλκυση περισσότερων επισκεπτών, αλλά στη διαχείριση της ανάπτυξης του τουρισμού με τρόπο που να προστατεύει την ιστορική κληρονομιά της πόλης και την καθημερινότητα των κατοίκων. Ο δήμαρχος του Ντουμπροβνικ, Mato Franković, ο οποίος παρουσίασε πρόσφατα, ως case study, στο Euronews Travel την προσέγγιση που εφαρμόζει ο δημοφιλής κροατικός προορισμός, τόνισε πως η μεγαλύτερη πρόκληση έγκειται στο πώς κατανέμεται η ροή των επισκεπτών στη διάρκεια της ημέρας και μεταξύ των ημερών της εβδομάδας.

Πώς η κρουαζιέρα δεν θα δημιουργεί προβλήματα

Ενώ στο παρελθόν, υπήρχαν ημέρες κατά τις οποίες κατέφθαναν ταυτόχρονα πέντε ή έξι κρουαζιερόπλοια, μεταφέροντας μεγάλο αριθμό ημερήσιων επισκεπτών από κοντινούς προορισμούς, σήμερα επιτρέπονται από ένα έως δύο με συνολικό ανώτατο όριο τους 4.000 επιβάτες. Αντίστοιχα ο μέσος όρος παραμονής είναι τουλάχιστον οκτώ ώρες, διότι έχει διαπιστωθεί στην πράξη ότι είναι αυξημένες οι πιθανότητες οι επιβάτες να κατανείμουν τις μετακινήσεις τους σε διαφορετικά σημεία της πόλης και της ευρύτερης περιοχής, αντί να συγκεντρώνονται όλοι ταυτόχρονα στο ιστορικό κέντρο.

«Ο σεβασμός προς το Ντουμπρόβνικ είναι κάτι που ζητάμε από όλους: από τους κατοίκους, από όσους εργάζονται στην πόλη και από εκείνους που έρχονται για να απολαύσουν το Ντουμπρόβνικ. Αυτό είναι το μήνυμά μας προς όλους» ανέφερε χαρακτηριστικά ο κ. Franković .

Το “Game of thrones” συνέβαλε στην τουριστική εκτόξευση

Η μεγάλη στροφή στην τουριστική φιλοσοφία της ευρωπαϊκής πρωτεύουσας συντελέστηκε το 2010, όταν η έκθεση που πήρε η Παλιά Πόλη, λόγω των γυρισμάτων της σειράς “Game of Thrones”, σε συνδυασμό με τα φθηνά αεροπορικά εισιτήρια, οδήγησαν σε περιόδους έντονου συνωστισμού κατά τους θερινούς μήνες. 

Σήμερα, σε ότι αφορά τις εταιρείες τουριστικών λεωφορείων που μεταφέρουν επισκέπτες από τη γειτονική Βοσνία και Ερζεγοβίνη, το Μαυροβούνιο και τα κοντινά κροατικά νησιά, οφείλουν πλέον να δεσμεύουν συγκεκριμένο χρονικό διάστημα άφιξης πριν εισέλθουν στην πόλη, μέσω του ηλεκτρονικού συστήματος κρατήσεων λεωφορείων. Το σύστημα κρατήσεων επιτρέπει στις αρχές να κατανέμουν τις αφίξεις σε διαφορετικές ώρες της ημέρας και να προσαρμόζουν τη διαθέσιμη χωρητικότητα, ανάλογα με τη διεξαγωγή εκδηλώσεων και τις διακυμάνσεις της ζήτησης.

Όχι πια συνωστισμός σε μουσεία και ΜΜΜ

Χάρη στην κάρτα Dubrovnik Pass, οι επισκέπτες, εκτός από την είσοδο στα μουσεία της πόλης και τη χρήση των δημόσιων συγκοινωνιών, ενημερώνονται σχετικά με τις καταλληλότερες ώρες για την επίσκεψη στα δημοφιλή αξιοθέατα. 

Η τεχνολογία ανάγεται σε σημαντικό σύμμαχο, με υπερσύγχρονα συστήματα καταμέτρησης επισκεπτών να έχουν εγκατασταθεί σε διάφορα σημεία της Παλιάς Πόλης για την παρακολούθηση της πεζής κίνησης. Τα τουριστικά δεδομένα κοινοποιούνται και αναλύονται στη συνέχεια από το Πανεπιστήμιο του Ντουμπρόβνικ, με στόχο τον εντοπισμό τάσεων και τη διατύπωση προτάσεων για περαιτέρω βελτίωση της διαχείρισης των επισκεπτών.

Να μπει ένα τέλος στις βραχυχρόνιες μισθώσεις 

Ο Δήμαρχος του Ντουμπρόβνικ είναι κάθετος ως προς την ανάπτυξη τουριστικών καταλυμάτων που βασίζονται στη λογική του Airbnb. Ο ίδιος υποστηρίζει πως οι βραχυχρόνιες μισθώσεις καταστρέφουν τις πόλεις, επειδή σταδιακά εκτοπίζουν τους κατοίκους και μετατρέπουν ζωντανές γειτονιές σε ζώνες τουριστικών διαμερισμάτων, ενώ δεν είμαστε μακριά, όπως λέει, από το σενάριο να δούμε να αναδύονται πόλεις φαντάσματα, χωρίς ανθρώπινο χαρακτήρα.

«Εάν επιτρέψουμε να συνεχιστεί αυτή η κατάσταση, οι πολίτες μας θα αναγκαστούν να εγκαταλείψουν τις μεγάλες πόλεις και να μετακινηθούν σε απομακρυσμένα προάστια. Ελπίζω στο μέλλον να πάψει να αποτελεί πρόβλημα η δυσκολία των κατοίκων να βρουν κατάλληλη κατοικία. Στην πραγματικότητα, υπάρχουν πολλά χωριά γύρω μας που έχουν πλέον εγκαταλειφθεί και διαθέτουν τις προϋποθέσεις να εξελιχθούν σε σημαντικές περιοχές κατοικίας» κατέληξε.

ΔΙΑΒΑΣΤΕ ΠΕΡΙΣΣΟΤΕΡΕΣ ΕΙΔΗΣΕΙΣ:

• Natu: Φέρνει πιο κοντά τους… sushi lovers
• Γιατί ο χρυσός παραμένει σταθερή αξία: Ποιες κεντρικές τράπεζες συσσωρεύουν τα μεγαλύτερα αποθέματα
• Πώς η Odyssey «κλειδώνει» ανάπτυξη 42% και διεκδικεί έργα-μαμούθ σε άμυνα και AI