Πώς το Φόρουμ του Νταβός από σεμινάριο μάνατζμεντ έγινε συνάντηση της παγκόσμιας ελίτ – Οι φήμες για μετεγκατάσταση
Για πάνω από μισό αιώνα, κάθε Ιανουάριο, το ορεινό θέρετρο του Νταβός γίνεται το επίκεντρο της διεθνούς ελίτ. Το Παγκόσμιο Οικονομικό Φόρουμ φέτος έκλεισε τα 55 χρόνια του στις Ελβετικές Άλπεις. Η ιστορία του ξεκινά το 1971, όταν ιδρύθηκε από τον Κλάους Σβαμπ, έναν Γερμανό οικονομολόγο με έδρα στην Ελβετία, ο οποίος διοργάνωσε ένα κλειστό συνέδριο για διευθυντές επιχειρήσεων της Ευρώπης, με την ονομασία European Management Forum.
Ο Σβαμπ ξεχώρισε από την πρώτη στιγμή με μια ριζικά διαφορετική προσέγγιση. Υπερασπιζόταν έναν καπιταλισμό που ξεπερνά την εμμονή με τα κέρδη, ενσωματώνοντας όλους τους «συμμετέχοντες» της οικονομίας: εργαζόμενους, κοινωνία και περιβάλλον. Τότε, αυτή η ιδέα έμοιαζε περισσότερο με θεωρητική άσκηση πανεπιστημίου παρά με εφαρμόσιμο επιχειρηματικό μοντέλο.
Η σταδιακή μεταμόρφωση
Η εξέλιξη υπήρξε προοδευτική. Στη δεκαετία του ’80, το φόρουμ άνοιξε τις πόρτες του σε πολιτικούς ηγέτες, μετατρέποντας το σεμινάριο σε διεθνές διάλογο. Στη δεκαετία του ’90, μετά την πτώση του Τείχους του Βερολίνου, έγινε γέφυρα Ανατολής και Δύσης.
Το 1992 ήταν μία χρ ορόσημο: ο Νέλσον Μαντέλα και ο Φρέντερικ ντε Κλερκ μοιράστηκαν το ίδιο βήμα, αποδεικνύοντας ότι το Νταβός μπορεί να λειτουργήσει ως ουδέτερη ζώνη πέρα από διπλωματικά πρωτόκολλα.
Από εκείνο το σημείο, η πορεία του φόρουμ έγινε σχεδόν αναπόφευκτη. Όσο ο κόσμος γίνεται πιο αλληλένδετος και οι προκλήσεις πιο παγκόσμιες, τόσο αυξάνεται η ανάγκη για έναν χώρο όπου οι συνομιλίες υπερβαίνουν εθνικές και θεσμικές αντιπαλότητες.
Η πολυτέλεια αποτελεί αναπόσπαστο στοιχείο της εμπειρίας του Νταβός με τα δωμάτια πολυτελών ξενοδοχείων να φτάνουν τα 50.000 δολάρια ανά βραδιά. Η συμμετοχή στο συνέδριο απαιτεί 40.000 δολάρια ανά άτομο, ενώ οι εταιρείες για να εξασφαλίσουν χορηγία διαθέτουν ποσά έως 250.000 δολάρια. Η καθημερινότητα του φόρουμ περιλαμβάνει πάρτι με σαμπάνιες σε πολυτελή σαλέ, ιδιωτικές συναντήσεις σε ξενοδοχεία με ειδική φύλαξη για ηγέτες κρατών, και γενικότερα ατμόσφαιρα αποκλειστικότητας που προκαλεί έντονη κριτική από το ευρύ κοινό.
Οι προσκεκλημένοι του Νταβός σχηματίζουν μια πρωτόγνωρη λίστα διασημοτήτων. Από τον Πρόεδρο Donald Trump και τον Elton John μέχρι την ινδική star Deepika Padukone, καλύπτοντας πολιτική, οικονομία και showbiz. Χαρακτηριστικό της εμβέλειας: φέτος συμμετείχαν 1.000 διευθύνοντες σύμβουλοι και 65 αρχηγοί κρατών, μετατρέποντας το μικρό ορεινό χωριό σε παγκόσμιο κέντρο ισχύος.
Έντονος ακτιβισμός – Το δίλημμα της μετεγκατάστασης
Τα τελευταία χρόνια, μετά την κλιματική κρίση, το Νταβός έχει εξελιχθεί σε πεδίο σύγκρουσης ελίτ και ακτιβιστών. Η Greenpeace οργάνωσε φέτος θεαματική διαμαρτυρία: διαδηλωτές με σκούρα κοστούμια εισέβαλαν στο συνεδριακό κέντρο πριν την τελετή έναρξης, αναρτώντας γιγαντοοθόνη με το σύνθημα «Φορολογήστε τους υπερπλούσιους». Παράλληλα, η συμμαχία κατά της ανισότητας συγκέντρωσε 30.000 διαδηλωτές σε 50 πόλεις παγκοσμίως, απαιτώντας οικονομική δικαιοσύνη.
Ο θεσμός βρίσκεται σε κρίσιμο σταυροδρόμι. Ο Λάρι Φινκ, CEO της BlackRock και προσωρινός συμπρόεδρος του WEF, προτείνει ανοιχτά μετεγκατάσταση από το απομονωμένο Ελβετικό χωριό. Στη λίστα υποψηφίων πόλεων περιλαμβάνονται το Ντιτρόιτ, το Δουβλίνο, η Τζακάρτα και το Μπουένος Άιρες.
Το Ντιτρόιτ ξεχωρίζει ως σύμβολο βιομηχανικής παρακμής και αναγέννησης. Από το 2021 φιλοξενεί το Παγκόσμιο Κέντρο Αστικού Μετασχηματισμού του φόρουμ και έχει αποδείξει την οργανωτική του ικανότητα σε μαζικές διοργανώσεις.
Ο Φινκ αναδεικνύει την παράδοξη φύση του Νταβός: ελιτίστικη συνάντηση που διαμορφώνει έναν κόσμο «για όλους», χωρίς την παρουσία όσων πραγματικά επηρεάζονται από τις αποφάσεις της. Μεταφορά σε πόλεις με εργοστάσια, τεχνολογικά εργαστήρια και αναγεννώμενες γειτονιές θα σήμαινε επιστροφή στην πραγματικότητα.
Καθώς το Νταβός εισέρχεται στην έκτη δεκαετία του, αντιμετωπίζει την πρόκληση να παραμείνει σχετικό σε ραγδαία μεταβαλλόμενο κόσμο. Ανάμεσα σε σαμπάνιες, σκάνδαλα, διασημότητες και ακτιβιστικές εισβολο κρίσιμο ερώτημα είναι αν αρκεί μια αλλαγή τοποθεσίας για να επανακτήσει το φόρουμ την αρχική του εστίαση. Μήπως απαιτούνται βαθύτερες διαρθρωτικές αλλαγές, ή τελικά, είναι μόνο χωροταξικό το πρόβλημα;
