Ενεργειακή κρίση: Σχέδιο… άμυνας κατά της ακρίβειας – Τα μέτρα που εξετάζει η κυβέρνηση
-
Η κυβέρνηση προετοιμάζει πακέτο μέτρων στήριξης σε περίπτωση παρατεταμένης ανόδου του πετρελαίου.
-
Στο τραπέζι βρίσκονται πλαφόν στα περιθώρια κέρδους καυσίμων, Fuel Pass και Market Pass.
-
Η τιμή της βενζίνης κινείται προς τα 1,87–1,88 ευρώ στην Αττική, ενώ το ντίζελ έχει αυξηθεί σημαντικά.
Η άνοδος των διεθνών τιμών πετρελαίου και η γεωπολιτική αβεβαιότητα στη Μέση Ανατολή έχουν θέσει την κυβέρνηση σε αυξημένη ετοιμότητα, με στόχο την προστασία των νοικοκυριών και των επιχειρήσεων από νέο κύμα ακρίβειας.
Σε σύσκεψη στο Μέγαρο Μαξίμου με τη συμμετοχή των συναρμόδιων υπουργών εξετάστηκαν σενάρια παρεμβάσεων που θα μπορούσαν να ενεργοποιηθούν εάν η ενεργειακή κρίση αποκτήσει μεγαλύτερη διάρκεια.
Η «εργαλειοθήκη» της προηγούμενης κρίσης
Στο κυβερνητικό τραπέζι βρίσκεται μια σειρά μέτρων που εφαρμόστηκαν κατά τη διάρκεια της πανδημίας και της ενεργειακής κρίσης του 2022.
Μεταξύ αυτών περιλαμβάνονται:
-
πλαφόν στα περιθώρια κέρδους στην αγορά καυσίμων
-
επιδοτήσεις τύπου Fuel Pass για οδηγούς και νοικοκυριά
-
Market Pass για ενίσχυση της αγοράς τροφίμων
-
επαναφορά του «καλαθιού του νοικοκυριού»
Ωστόσο, σύμφωνα με κυβερνητικές πηγές, τα μέτρα αυτά θα ενεργοποιηθούν μόνο σε περίπτωση παρατεταμένης ανόδου των τιμών ενέργειας.
Μεγάλη μεταβλητότητα στις τιμές πετρελαίου
Οι αγορές ενέργειας παρουσιάζουν έντονες διακυμάνσεις τις τελευταίες ημέρες.
Το Brent κινήθηκε προσωρινά κοντά στα 120 δολάρια το βαρέλι, πριν υποχωρήσει εκ νέου προς τα 90 δολάρια, καθώς οι αγορές προεξοφλούν πιθανή απελευθέρωση στρατηγικών αποθεμάτων από τις χώρες της G7.
Η μεταβλητότητα αυτή καθιστά δύσκολη την άμεση ενεργοποίηση μέτρων.
Όπως δήλωσε από τις Βρυξέλλες ο υπουργός Εθνικής Οικονομίας και Οικονομικών και πρόεδρος του Eurogroup Κυριάκος Πιερρακάκης, «δεν βρισκόμαστε ακόμη σε αυτό το σημείο» και απαιτείται πιο σταθερή εικόνα της αγοράς.
Αύξηση τιμών στα καύσιμα
Παρά τη μερική αποκλιμάκωση των διεθνών τιμών, οι αυξήσεις έχουν ήδη αρχίσει να περνούν στην εγχώρια αγορά.
Στην Αττική, η τιμή της αμόλυβδης αναμένεται να κινηθεί κοντά στα 1,87–1,88 ευρώ το λίτρο, ενώ το ντίζελ διαμορφώνεται περίπου στα 1,80–1,81 ευρώ.
Η αύξηση στο πετρέλαιο κίνησης είναι ιδιαίτερα σημαντική, καθώς επηρεάζει άμεσα το κόστος μεταφοράς και ολόκληρη την εφοδιαστική αλυσίδα.
Μέσα σε λίγες ημέρες, το ντίζελ αυξήθηκε κατά περίπου 25 λεπτά το λίτρο, γεγονός που ενισχύει τους φόβους για νέες πληθωριστικές πιέσεις.
Τα πιθανά μέτρα στήριξης
Σε περίπτωση παρατεταμένης κρίσης, η κυβέρνηση εξετάζει την ενεργοποίηση διαδοχικών παρεμβάσεων.
Στην πρώτη γραμμή βρίσκεται το πλαφόν στα περιθώρια κέρδους των εταιρειών εμπορίας καυσίμων και των πρατηρίων.
Το μέτρο αυτό είχε εφαρμοστεί και στο παρελθόν, ωστόσο παρουσιάζει μειονεκτήματα, καθώς συχνά οδηγεί τις επιχειρήσεις να προσαρμόζουν τις τιμές στο ανώτατο επιτρεπόμενο επίπεδο.
Εξετάζεται επίσης η επαναφορά του Fuel Pass, το οποίο θα μπορούσε να ενεργοποιηθεί εάν το πετρέλαιο παραμείνει πάνω από τα 100 δολάρια το βαρέλι και η βενζίνη πλησιάσει ή ξεπεράσει τα 2 ευρώ το λίτρο.
Παράλληλα, ένα νέο Market Pass θα μπορούσε να χρησιμοποιηθεί για την ενίσχυση των νοικοκυριών απέναντι σε αυξήσεις στις τιμές τροφίμων.
Η ηλεκτρική ενέργεια σε καλύτερη θέση
Σε αντίθεση με τα καύσιμα, οι εξελίξεις στην αγορά ηλεκτρικής ενέργειας εμφανίζονται προς το παρόν πιο θετικές.
Η εγχώρια χονδρική αγορά ρεύματος παρουσιάζει σήμερα χαμηλότερες τιμές από πολλές ευρωπαϊκές χώρες, κυρίως λόγω της αυξημένης συμμετοχής των ανανεώσιμων πηγών ενέργειας.
Οι ΑΠΕ καλύπτουν περίπου 52,6% της παραγωγής, ενώ το φυσικό αέριο συμμετέχει με περίπου 25,9% και τα υδροηλεκτρικά με 15%.
Η υψηλή συμμετοχή των ανανεώσιμων πηγών συμβάλλει στη συγκράτηση των τιμών ηλεκτρικής ενέργειας, περιορίζοντας τις πιέσεις που προκαλούν οι διεθνείς αγορές φυσικού αερίου.
