Αλβανία: Περιβαλλοντικές καταστροφές από το τουριστικό σχέδιο της οικογένειας Τραμπ
- Οι προπαρασκευαστικές εργασίες για το τουριστικό σχέδιο της οικογένειας Τραμπ φέρεται να έχουν προκαλέσει σοβαρές ζημιές σε προστατευόμενα οικοσυστήματα των αλβανικών ακτών.
- Περιβαλλοντικές οργανώσεις καταγγέλλουν καταστροφή αμμοθινών, αποψίλωση εκτάσεων και παρεμβάσεις σε τόπους αναπαραγωγής της θαλάσσιας χελώνας Caretta caretta.
- Το επενδυτικό σχέδιο, ύψους άνω των 4 δισ. ευρώ, έχει προκαλέσει διαδηλώσεις στα Τίρανα και αντιδράσεις από επιστήμονες, την Ντούα Λίπα και την Ευρωπαϊκή Ένωση.
Σοβαρές και, σύμφωνα με επιστήμονες και περιβαλλοντικές οργανώσεις, σε μεγάλο βαθμό ανεπανόρθωτες ζημιές έχουν προκληθεί στις αλβανικές ακτές από τις προπαρασκευαστικές εργασίες για το μεγάλο τουριστικό σχέδιο που συνδέεται με την οικογένεια του Ντόναλντ Τραμπ.
Το έργο προβλέπει την κατασκευή ενός εκτεταμένου συγκροτήματος πολυτελών ξενοδοχείων στην παράκτια ζώνη της Αλβανίας, κοντά στη λιμνοθάλασσα της Νάρτα, σε μια περιοχή ιδιαίτερα υψηλής οικολογικής αξίας.
Μέσα σε λίγες ημέρες από την έναρξη των εργασιών, εκσκαφείς και βαριά μηχανήματα φέρεται να προκάλεσαν ζημιές σε αμμόλοφους, παράκτιες εκτάσεις και τόπους αναπαραγωγής προστατευόμενων ειδών.
Ζημιές στους τόπους αναπαραγωγής της Caretta caretta
Ο θαλάσσιος βιολόγος και επικεφαλής της περιβαλλοντικής οργάνωσης EcoAlbania, Όλσι Νίκα, καταγγέλλει ότι οι εκσκαφείς στις παραλίες έχουν προκαλέσει ζημιές στους τόπους αναπαραγωγής της θαλάσσιας χελώνας Caretta caretta, η οποία θεωρείται απειλούμενο είδος.
Οι παρεμβάσεις πραγματοποιήθηκαν, σύμφωνα με τις καταγγελίες, στις όχθες της λιμνοθάλασσας της Νάρτα από τις 5 έως τις 30 Μαΐου.
Δορυφορικές εικόνες της περιοχής φέρεται να δείχνουν ότι μέσα σε αυτό το διάστημα:
- κατασκευάστηκε νέος δρόμος πρόσβασης,
- αποψιλώθηκε εκτεταμένη παράκτια ζώνη,
- κόπηκαν δέντρα,
- χύθηκε σκυρόδεμα σε κοντινές περιοχές,
- δημιουργήθηκε γέφυρα στον δίαυλο που συνδέει τη λιμνοθάλασσα με τη θάλασσα.
Οι εργασίες φέρεται επίσης να κατέστρεψαν τμήματα των αμμοθινών της Νάρτα, απειλώντας τους βιότοπους πολλών ειδών πτηνών.
«Σφαγή της βιοποικιλότητας»
Ο Όλσι Νίκα έκανε λόγο για «πραγματική σφαγή της βιοποικιλότητας σε έκταση χιλιάδων στρεμμάτων».
Όπως εξήγησε, οι επεμβάσεις στον δίαυλο που συνδέει τη λιμνοθάλασσα με τη θάλασσα έχουν διαταράξει την ανταλλαγή υδάτων, η οποία είναι απαραίτητη για τη διατήρηση της ισορροπίας του υγροτόπου.
Η αλλαγή στη φυσική ροή του νερού μπορεί να επηρεάσει σημαντικά την αλατότητα, τα θρεπτικά συστατικά και συνολικά τη λειτουργία του οικοσυστήματος.
Ο καθηγητής του Πανεπιστημίου των Τιράνων Φερντινάντ Μπέγκο προειδοποίησε ότι, ακόμη και αν οι κινητοποιήσεις των πολιτών οδήγησαν στην προσωρινή διακοπή των χωματουργικών εργασιών, οι ζημιές που έχουν ήδη προκληθεί είναι σε μεγάλο βαθμό μη αναστρέψιμες.
Προειδοποιήσεις για την οικολογική ακεραιότητα του Δέλτα
Την ανάγκη άμεσης λήψης μέτρων για τον περιορισμό των περιβαλλοντικών απωλειών υπογράμμισε και ο καθηγητής του Πανεπιστημίου της Βιέννης Φρίντριχ Σίμερ, ο οποίος επισκέφθηκε την περιοχή τον Ιούνιο.
Ο καθηγητής προειδοποίησε ότι τα μεγάλης κλίμακας τουριστικά έργα απειλούν να υπονομεύσουν ανεπανόρθωτα τη φυσική ακεραιότητα του Δέλτα, το οποίο θεωρείται περιοχή υψηλής οικολογικής αξίας για ολόκληρη τη Μεσόγειο.
Ομάδα επιστημόνων που επισκέφθηκε την περιοχή στα μέσα Ιουνίου κατέγραψε ζημιές στους τόπους αναπαραγωγής της Caretta caretta κατά μήκος των παραλιών Νταλάν και Πορτονόβα.
Παράλληλα, οι επιστήμονες επισήμαναν ότι οι παρεμβάσεις στο κανάλι της Πορτονόβα ενδέχεται να μεταβάλουν τη φυσική ανταλλαγή υδάτων μεταξύ της λιμνοθάλασσας και της θάλασσας.
Σοβαρές επιπτώσεις καταγράφονται και στα πτηνά, τα οποία εξαρτώνται από την περιοχή για την τροφή, την ανάπαυση και την αναπαραγωγή τους.
Επένδυση άνω των 4 δισ. ευρώ
Το επίμαχο σχέδιο συνδέεται με τον γαμπρό του Ντόναλντ Τραμπ, Τζάρεντ Κούσνερ, και προβλέπει την ανέγερση πολυτελών ξενοδοχειακών εγκαταστάσεων σε παράκτιες εκτάσεις και σε ακατοίκητο νησί.
Η περιοχή φιλοξενεί, μεταξύ άλλων, αποικίες ροζ φλαμίνγκο και αποτελεί έναν από τους σημαντικότερους υγροτόπους της χώρας.
Η συνολική αξία του σχεδίου εκτιμάται ότι ξεπερνά τα 4 δισ. ευρώ, καθιστώντας το μία από τις μεγαλύτερες τουριστικές επενδύσεις που έχουν σχεδιαστεί στην Αλβανία.
Οι αντιδράσεις εντάθηκαν όταν, περίπου έξι εβδομάδες πριν, τοποθετήθηκαν συρματοπλέγματα γύρω από την έκταση όπου σχεδιάζεται η κατασκευή του συγκροτήματος.
Μια από τις πρώτες διαδηλώσεις φέρεται να διαλύθηκε από ιδιωτικούς φύλακες ασφαλείας, προκαλώντας νέο κύμα κινητοποιήσεων στα Τίρανα.
Η Ιβάνκα Τραμπ και το παραθαλάσσιο σχέδιο
Μία ημέρα μετά τη διαδήλωση, η κόρη του Αμερικανού προέδρου, Ιβάνκα Τραμπ, περιέγραψε σε podcast την περιοχή ως μια παραθαλάσσια έκταση περίπου πέντε μιλίων, με λιμνοθάλασσα, χερσόνησο και παραλίες λευκής άμμου.
Οι δηλώσεις της προκάλεσαν πρόσθετες αντιδράσεις από οργανώσεις και κατοίκους, οι οποίοι υποστηρίζουν ότι η παρουσίαση της περιοχής ως τουριστικού προορισμού αγνοεί τη σημασία της για τη βιοποικιλότητα.
Οι διαδηλώσεις συνεχίστηκαν τις επόμενες εβδομάδες, αν και από τα μέσα Ιουλίου η συμμετοχή εμφανίζεται μειωμένη.
Η στήριξη της Ντούα Λίπα στους διαδηλωτές
Οι αντιδράσεις απέκτησαν διεθνή προβολή μετά την παρέμβαση της Βρετανίδας ποπ σταρ κοσοβάρικης καταγωγής Ντούα Λίπα.
Η τραγουδίστρια δήλωσε σε podcast ότι συμμερίζεται τις ανησυχίες σχετικά με τις συνθήκες υπό τις οποίες χορηγήθηκε η άδεια για την επένδυση.
Στο επίκεντρο της κριτικής βρίσκεται η τροποποίηση, το 2024, της νομοθεσίας για τις προστατευόμενες περιοχές και τις στρατηγικές επενδύσεις, η οποία, σύμφωνα με τους επικριτές του έργου, άνοιξε τον δρόμο για την υλοποίησή του.
Η κυβέρνηση Ράμα υπερασπίζεται την επένδυση
Η κυβέρνηση του πρωθυπουργού Έντι Ράμα, ο οποίος βρίσκεται στην εξουσία επί 13 χρόνια, υπερασπίζεται το έργο ως μία επένδυση που θα μπορούσε να αλλάξει την εικόνα του αλβανικού τουρισμού.
Η κυβέρνηση χαρακτηρίζει το σχέδιο ως ένα από τα σημαντικότερα και ομορφότερα τουριστικά έργα στην Ευρώπη και υποστηρίζει ότι θα:
- προσελκύσει διεθνή κεφάλαια,
- δημιουργήσει νέες θέσεις εργασίας,
- αναβαθμίσει το τουριστικό προϊόν της χώρας,
- ενισχύσει την ανταγωνιστικότητα της Αλβανίας απέναντι σε Ελλάδα, Μαυροβούνιο και Κροατία.
Οι επικριτές, ωστόσο, υποστηρίζουν ότι η οικονομική ανάπτυξη δεν μπορεί να επιτευχθεί εις βάρος ενός από τα σημαντικότερα παράκτια οικοσυστήματα της χώρας.
Παρέμβαση της Ευρωπαϊκής Ένωσης
Στο ζήτημα παρενέβη και η Ευρωπαϊκή Ένωση, στην οποία η Αλβανία επιδιώκει να ενταχθεί έως το 2030.
Η ΕΕ υπενθύμισε ότι βρίσκονται σε εξέλιξη οι ενταξιακές διαπραγματεύσεις για το Κεφάλαιο 27, το οποίο αφορά το περιβάλλον και την κλιματική αλλαγή.
Η Ευρωπαία Επίτροπος Διεύρυνσης Μάρτα Κος δήλωσε τον Ιούλιο ότι, πριν ακόμη ξεκινήσουν οι διαδηλώσεις, είχε συμφωνηθεί με την αλβανική κυβέρνηση πως οι τροποποιήσεις που πραγματοποιήθηκαν το 2024 στη νομοθεσία για τις προστατευόμενες περιοχές και τις στρατηγικές επενδύσεις θα καταργούνταν εντός του έτους.
Η υπόθεση εξελίσσεται πλέον σε σημαντικό πολιτικό και περιβαλλοντικό τεστ για την Αλβανία, καθώς η χώρα καλείται να ισορροπήσει ανάμεσα στην προσέλκυση ξένων επενδύσεων, την προστασία του φυσικού της πλούτου και τις υποχρεώσεις που απορρέουν από την ευρωπαϊκή της πορεία.
ΔΙΑΒΑΣΤΕ ΠΕΡΙΣΣΟΤΕΡΕΣ ΕΙΔΗΣΕΙΣ:
- BofA: Οι αγορές τιμολογούν την «τελειότητα» – Γιατί έρχεται διόρθωση στην Ευρώπη
- ΗΠΑ: Τρομάζει ο… λογαριασμός του πολέμου με το Ιράν – Οι νέες απαιτήσεις δισεκατομμυρίων του Λευκού Οίκου
- Τουρκία: NAVTEX για έρευνες από Oruc Reis – Θέλει να κατασκευάσει αγωγό φυσικού αερίου στα Κατεχόμενα
